Testimoniorum Libri Tres adversus Judaeos

Cyprian Saint, Bishop of Carthage

Cyprian. Saint. S. Thasci Caecili Cypriani Opera omnia, Pars I (Corpus Scriptorum Ecclesiasticorum Latinorum, Volume 3.1). Hartel, Wilhelm von, editor. Vienna: Gerold, 1868.

FIDELEM GENTILITER VIVERE NON OPORTERE.

Apud Hieremiam: Haec dicit Dominus: secundum uias gentium ne ambulaueritis. De hoc ipso quod segregare [*]( 3 EL 19, 15. 41 Sam. 21, 5. 7 Apoc. 14,4. 1210.5,22 sq. 15 Gen. 19,24. 17 Ps. 71,1 sq. 20 Hier. 10, 2. ) [*](1 dominus Mv 2 die tertio B sanctificabitur illae A 3 et om. B adiecit dicens B in diem tertium B acceditis B, adcedentes M 4 regn A, basilion WLMBv prima L 5 profani] nisipanea propositionis W mea manu L, ma mea W 6 nisi panis om. W scisJ., sciTT unus om. W si] et W mulieribus W et mandncabnnt WL 7 item] et W, otn. LM hii AWL 8 inquinauerunt Lt permanserint L hii AWL 9 quodcumque A uadit] it L, ierit v 10 patre B ab eo ex habeo Am.2 11 honorificatur WLMv et filius WM 13 iudicio B sicut...1.14 filium om. A 14 honorificent B honorificant W honorificant TF1 15 eum misit WLMBv; cfr. test. II 28 item...l. 16 domino ponit v post iustitia l.18 item om. WLM pluit dominus Mv 16 sodoma A gomurra A sulphor A, sulpur M de] ae A, e L de caelo om. B a domino om. M 17 LXXI] septuagesimo L 18 iudicare... iustitia om. B tuum om. M, suum L tua om. WLBv, tuam М" iustitiam М" 19 oportere] debere W 20 uiam MBv 21 gentium] gerrfcilium LMfJ ambulaueritis] abieritis B )

147
se quis debeat a gentibus ne sit socius culpae et fiat particeps plagae item in Apocalypsi: Et audiui aliam uocem de caelo dicentem: exi de ea, populus meus, ne particeps sis delictorum eius et ne perstringaris plagis eius: quoniam delicta eius usque ad caelum peruenerunt et meminit Dominus Deus iniquitates eius. ideo reddet ei dupla, et in quo poculo miscuit, duplum remixtum est ei: et in quantum se clarificauit et deliciarum habuit, in tantum dabitur ei cruciatus et luctus. quoniam in corde suo dicit: regina sum et uidua non sum nec luctum uisura sum, propterea una hora plagae eius aduenient, mors, luctus et fames, et igni cremabitur, quia fortis Dominus Deus qui eam iudicabit. et flebunt et plangent se in ea reges terrae qui cum ea fornicati sunt et in deliciis conuersati sunt. Item apud Esaiam: Exite de medio eorum, qui portatis uasa Domini.

DEVM AD HOC PATIENTEM ESSE VT NOS PAENITEAT PECCATI NOSTRI ET EEFOEMEMVB.

Apud Salomonem in Ecclesiastico: Ne dixeris: peccaui, et quid accidit mihi triste? est enim altissimus patiens redditor. Item apostolus ad Romanos: An numquid opulentiam bonitatis eius et sustinentiam et patientiam contemnis. ignorans quia bonitas Dei in paenitentiam te adducit? tu autem secundum duritiam tuam et cor inpaenitens thesaurizas tibi iram [*]( 2 Apoc. 18,4 sq. 14 Es. 52,11. 18 Sir. 5,4. 20 Rom. 2, 4 sq. ) [*](1 se] si A gentilibus LMBv 2 plagae eorum Wv item om. WLMBv 4 particeps sis] participes A delectorum W praestringaris M, perfringaris A a plagis B 5 deus dominus L, dominus B 6 iniquitatis LM, iniquitatum v reddit L, reddite W, reddidit v dupplaA et om. B 7 mixtum B ei om. W et in m. 2 add. in W 8 delicias B datur WLMB, datus est v ei] ei et LMv 9 non sum A, esse non possum WLMBv 10 nec..sum om. B plaga M aduenit M 11 et luctua et B famis ALM igne B, in igni L quoniam v fortis est WLMBv 12 iudicauit L se om. A 13 deliciis ASf1, de- lictis LBMlv et in d. c. sunt om. W 14 portatis A, fertis WLMBv 16 ut] at A 17 et sic B 19 accedit AW . 20 apostolus A, paulus WLH, om. MBLX an] at B 21 et patientiam om. B contemnis] contestiniu L 22ignorasZ>f quoniam B in] ad WB 23 inpaenitens] inpatiens L thensaurizas AM ) [*]( 10* )

148
in die irae et reuelationis iusti iudicii Dei qui reddet unicuique secundum opera sua.

MVLIEREM ORNARI SAECVLABITEB NON DEBERE.

In Apocalypsi: Et uenit unus ex septem angelis habentibus phialas et adgressus est me dicens: ueni, ostendam tibi damnationem meretricis magnae sedentis super aquas multas, cum qua fornicati sunt reges terrae. et uidi mulierem sedentem super bestiam. et mulier illa amicta erat pallium purpureum et coccineum et adornata erat auro et lapidibus pretiosis et margaritis tenens poculum aureum in manu sua plenum exsecrationum et inmunditiae et fornicationis totius terrae. Item ad Timotheum: Sint mulieres uestrae cum uerecundia et pudicitia, conponentes se non in tortis crinibus neque auro neque margaritis aut ueste pretiosa, sed ut decet mulieres promittentes castitatem per bonam conuersationem. Item Petrus apostolus ad Ponticos: Sit in muliere non exterior ornamenti aut auri aut uestis cultus sed cultus cordis. Item in Genesi: Thamar cooperuit se pallio et adornauit, et cum adspexisset eam ludas, uisum est ei meretricem esse.

FIDELEM NON OPORTERE OB ALIA DELICTA NISI OB NOMEN SOLVM PVNIBI.

Petrus apostolus ad Ponticos: Nec quisquam uestrum. tamquam fur aut homicida patiatur aut tamquam maleficus aut curas alienas agens, sed tamquam christianus. [*]( 4 Apoc. 17, 1 sq. 12 I Tim. 2,9 sq. 16 I Petro 3, 3 sq. 18 Gen. 38,14 sq. 23 I Petro 4,15 sq. ) [*](1 diem L 2 operam suam B 5 fialas Å WL 8 purporeum M 9 coccinum WB 10 manum suam B 13 puditicia W tortis] ornatis B 15 conuersationem per bonam castitatem B 17 scultus A 19 cum adspozisaet] conspex B eam] illa B iudas ex iudicas A m. 2 21 delicta nisi ob] delectans iob A 22 puniri] pati W 23 in epistula petri ad WLMBv quicquam B 24 tamquam ter A, item bis m seqq. pateatur B maledicus W )

149