De Tobia

Sed forte dicas quia scriptum est: alienigenae [*]( C ) faenerabis et non consideras quid euangelium dicat, quod est [*]( D ) plenius. sed hoc interim sequestremus: legis ipsius uerba considera. fratri tuo non faenerabis inquit ad usuram; alienigenam exiges. quis erat tunc alienigena nisi Amalech, nisi Amorraeus, nisi hostis? ibi inquit usuram [*]( 10 Matth. 7,16 Bas. 280 B (113 B) 14 Bas. 280 C (113 D) 17 Luc. 6, 24 19 Deut. 23. 20 22 Deut. 23, 19 et 20 24 Deut. 25, 17; 31, 4 ) [*]( 2 quis om. BT 3 absintiati B absinthiati C 4 piceum BT 5 lanum VBT uulbam Tx (u e. b) PBT procurat D et (-et corr.) P4 . 6 humanitate* (s R. u. lJ) indicant DP\' alienos (-orum m2) constat V 7 diffluit Erasmus defluet B defluit V (in quo lacrimis defluit) cet. 8 cibos V strangylas V symfonia V simfonia P simphonia TC 9 misero B spinft§ P 10 colligunt (i ex e) P colligunt inquit V V / / 11 ficos Y centisima P centensima V 12 tribulos P potes ergo r ergo om. DP\' 13 iste (ic 8. e) D istic P illic DP\' 14 nascitur PIJP\'O 17 ssaluator (s pr. del. ml) P 24 amalech (h ll. u. m2) V ammoreus libri hostes DI-\' usuro P ) [*]( 35* )

exige. cui merito nocere desideras, cui iure inferuntur arma, huic legitime indicuntur usurae. quem bello non potes facile uincere, de hoc cito te potes centesima uindicare. ab hoc usuram exige quem non sit crimen occidere. sine ferro [*](E ) dimicat qui usuram flagitat, sine gladio se de hoste ulciscitur qui fuerit usurarius exactor inimici. ergo ubi ius belli, ibi etiam ius usurae. frater autem tuus omnis, fidei primum, deinde Romani iuris est populus: narrabo nomen tuum fratribus meis, in medio ecclesiae laudabo te.

denique etiam in Leuitico praescribit lex usuram a fratre non esse poscendam. sic enim habes: et uiuet frater tuus tecum. pecuniam tuam non dabis illi in usuram et in amplius recipiendum non dabis illi escas [*]( F ) tuas. generaliter haec sententia dei omne sortis exclusit augmentum. unde et Dauid et benedictum aestimauit et dignum habitatione caelesti qui pecuniam non dedit in usuram. si ergo qui non dedit benedictus, sine dubio maledictus qui ad usuram dedit. cur ergo maledictionem potius eligis quam benedictionem? potestis benedicti esse, si uelitis, potestis iusti esse. homo enim iustus secundum Ezechiel qui pignus debitori reddet et pecuniam suam in usuram non dabit et superabundantiam non accipiet et ab iniustitia [*]( 609 A ) auertet manum suam. iustus est iste; uita inquit uiuet, [*]( 8 Psalm. XXI 23 11 Leuit. 25, 36 et 37 15 Psalm. XlIII 1 et 5 Bas. 265 B (107 C) 20 Ezech. 18, 7 et 8 23 Ezech. 18, 9 ) [*]( 2 indicuntur BT inferuntur C indicantur cet. non] si B 3 de om. V centisima P centensima V 4 sine VC si mecum cet. 5 de hoste se B 6 et exactor DP 7 ius etiam BT fidei (i alt. tras.) B 8 iuris (is ex es) P 10 praescripsit DP\' 12 illi om. B 13 in oni. B ante recipiendum add. non PBT illis PVB et (s eras.) T 15 et dauid et P4 (subter et alt. graphio adscriptum ut uidetur ait) C et dauit ait V (ait exp.) PD dauid ait T ait dauid B exstimauit D 16 pecuniam suam V 18 dedit ad usuram BT elegis P 20 iezechihel B iezechiel DP T 21 debitoris PV debitores (i tn2 8. e alt.) V reddiderit DP\' reddit C et] qui (s. et) V 22 dederit... acceperit DPC iniustitià P 23 aueitit VC auerterit DP4 manus suas B iste est BT uita uiuet inquit C )

dicit dominus. qui autem pignus non reddidit et in simulacra apposuit oculos suos, iniquitatem fecit. cum usura dedit et superabundantiam accepit, hic uita non uiuet. omnes iniquitates istas fecit, morte morietur, sanguis eius super ipsum erit. uide quomodo faeneratorem cum idolatra copulauit, quasi crimen aequaret. elige ergo quod dulce est.