Silvae

Statius, P. Papinius (Publius Papinius)

Statius, P. Papinius. Statius, Volume 1. Mozley, John Henry, editor. London: William Heinemann; New York: G.P. Putnam's Sons, 1928.

  1. restinxit cineres, gremio nec lubricus ossa
  2. quod vallavit onyx, miseris acceptius umbris
  3. quam gemitus, sed et ipse iuvat 1? quid terga dolori,
  4. Urse, damus? quid damna foves et pectore iniquo
  5. vulnus amas? ubi nota reis facundia raptis?
  6. quid caram crucias tam saevis luctibus umbram?
  7. eximius licet ille animi meritusque doleri:
  8. solvisti, subit ille pios carpitque quietem
  9. Elysiam clarosque illic fortasse parentes
  10. invenit; aut illi per amoena silentia Lethes
  11. forsan Avernales adludunt undique mixtae
  12. Naides, obliquoque notat Proserpina vultu.
  13. pone, precor, questus; alium tibi Fata Phileton,
  14. forsan et ipse dabit moresque habitusque decoros
  15. monstrabit gaudens similemque docebit amorem.[*]()
  16. [*](iuvat M: iubet, vetat edd. )[*](amorem s: amori M: amari s. )
  1. Lucani proprium diem frequentet,
  2. quisquis collibus Isthmiae Diones
  3. docto pectora concitatus oestro
  4. pendentis bibit ungulae liquorem.
  5. ipsi, quos penes est honor canendi,
  6. vocalis citharae repertor Arcas
  7. et tu Bassaridum rotator Euhan
  8. et Paean et Hyantiae sorores,
  9. laetae purpureas novate vittas,
  10. crinem comite, candidamque vestem
  11. perfundant hederae recentiores.
  12. docti largius evagentur amnes,
  13. et plus Aoniae virete silvae,
  14. et, si qua patet aut [*]() diem recepit,
  15. sertis mollibus expleatur umbra.
  16. centum Thespiacis odora lucis
  17. stent altaria victimaeque centum,
  18. quas Dirce lavat aut alit Cithaeron:
  19. Lucanum canimus, favete linguis,
  20. vestra est ista dies, favete, Musae,
  21. dum qui vos geminas tulit per artes,
  22. et vinctae pede vocis et solutae.
  23. Romani colitur chori sacerdos.
  24. [*](patet aut m: pater aut L: patera ut M: patulam Markland.: Patareus noni. Verrall. Pegasus, which Statius here places on the Isthmus; he seems to confuse it with Pirene, the spring at Corinth (cf. Tlteb. iv. 60). Pirene was also connected with the Pegasus story, see Pindar. Ol. 13. 60. It is not clear what Dione (Venus) has to do with the Isthmus. )
  25. Felix—heu nimis!—et beata tellus,
  26. quae pronos Hyperionis meatus
  27. summis Oceani vides in undis
  28. stridoremque rotae cadentis audis,
  29. quae Tritonidi [*]() fertiles Athenas
  30. unctis, Baetica, provocas trapetis:
  31. Lucanum potes imputare terris!
  32. hoc plus quam Senecam dedisse mundo
  33. aut dulcem generasse Gallionem.
  34. attollat refluos in astra fontes
  35. Graio nobilior Melcte Baetis 2;
  36. Baetim, Mantua, provocare noli.
  37. Natum protinus atque humum per ipsam
  38. primo murmure dulce vagientem
  39. blando Calliope sinu recepit,
  40. tum primum posito remissa luctu
  41. longos Orpheos exuit dolores
  42. et dixit: ‘puer o dicate Musis,
  43. longaevos cito transiture vates,
  44. non tu flumina nec greges ferarum
  45. nec plectro Getieas movebis ornos,
  46. sed septem iuga Martiumque Thybrim
  47. et doctos equites et eloquente
  48. cantu purpureum trabes senatum,
  49. nocturnas alii Phrygum ruinas
  50. et tardi reducis vias Ulixis
  51. et puppem temerariam Minervae,
  52. trita vatibus orbita, sequantur:
  53. tu carus Latio memorque gentis
  54. carmen fortior exseris togatum.
  55. ac primum teneris adhuc in annis
  56. [*](Tritonidi Bentley: tritonide M. )[*](Melcte Petis M: m & eleb & is L. )
  57. hides [*]() Hectora Thessalosque currus
  58. et supplex Priami potentis aurum,
  59. et sedes reserabis inferorum,
  60. ingratus Nero dulcibus theatris
  61. et noster tibi proferetur Orpheus.
  62. dices culminibus Remi vagantis
  63. infandos domini nocentis ignes.
  64. hinc castae titulum decusque Pollae-
  65. iocunda dabis adlocutione.
  66. mox coepta generosior iuventa
  67. albos ossibus Italis Philippos
  68. et Pharsalica bella detonabis,
  69. convulsum [*]() ducis inter arma divi,
  70. libertate gravem pia Catonem
  71. et gratum popularitate Magnum.
  72. tu Pelusiaci scelus Canopi
  73. deflebis pius et Pharo cruenta
  74. Pompeio dabis altius sepulcrum.
  75. haec primo iuvenis canes sub aevo,
  76. ante annos Culicis Maroniani.
  77. cedet Musa rudis ferocis Enni
  78. et docti furor arduus Lucreti,
  79. et qui per freta duxit Argonautas,
  80. et qui corpora prima transfigurat.
  81. quid maius loquar? ipsa te Latinis
  82. Aeneis venerabitur canentem.
  83. nec solum dabo carminum nitorem,
  84. [*](ludes L: laudes M1: laudas m. )[*](convulsum Slater: quo fulmen LM, et Dom., quod Markland. Troy, (ii.) A Catachthonion, or Journey to the Underworld, (iii.) A Praise of Nero, (iv.) The Story of Orpheus, (v.) a de- )
  85. sed taedis genialibus dicabo
  86. doctam atque ingenio tuo decoram,
  87. qualem blanda Venus daretque Iuno
  88. forma, simplicitate, comitate,
  89. censu, sanguine, gratia, decore,
  90. et vestros hymenaeon ante postes
  91. festis cantibus ipsa personabo.
  92. o saevae nimium gravesque Parcae!
  93. o numquam data longa fata summis!
  94. cur plus, ardua, casibus patetis?
  95. cur saeva vice magna non senescunt?
  96. sic natum Nasamonii Tonantis
  97. post ortus obitusque fulminatos
  98. angusto Babylon premit sepulcro.
  99. sic fixum Paridis manu frementis [*]()
  100. Peliden Thetis horruit cadentem.
  101. sic ripis ego murmurantis Hebri
  102. non mutum caput Orpheos sequebar.
  103. sic et tu—rabidi nefas tyranni!—iussus
  104. praecipitem subire Lethen,
  105. dum pugnas canis arduaque voce
  106. das solacia grandibus sepulcris,
  107. —o dirum scelus! o scelus!—tacebis.’
  108. sic fata est leviterque decidentes
  109. abrasit lacrimas nitente plectro.
  110. At tu, seu rapidum poli per axem
  111. Famae curribus arduis levatus,
  112. qua surgunt animae potentiores,
  113. [*](frementis s: prementis LM. neque te decora neque tuis virtutibus. of the Libyan god Ammon (= Jupiter). )
  114. terras despicis et sepulcra rides;
  115. seu pacis merito nemus reclusi
  116. felix Elysii tenes in oris,
  117. quo Pharsalica turba congregatio,
  118. et te nobile carmen insonantem
  119. Pompei comitantur et Catones,
  120. seu [*]() magna sacer et superbus umbra
  121. noscis [*]() Tartaron et procul noeentum
  122. audis verbera pallidumque visa
  123. matris lampade respicis Neronem,
  124. adsis lucidus et vocante Polla
  125. unum, quaeso, diem deos silentum
  126. exores: solet hoc patere limen
  127. ad nuptas redeuntibus maritis.
  128. haec te non thiasis procax dolosis
  129. falsi numinis induit figura,
  130. ipsum sed colit et frequentat ipsum
  131. imis altius insitum medullis,
  132. ac solacia vana [*]() subministrat
  133. vultus, qui simili notatus auro
  134. stratis praenitet incubatque somno
  135. securae. procul hinc abite, Mortes:
  136. haec vitae genialis est origo.
  137. cedat luctus atrox genisque manent
  138. iam dulces lacrimae dolorque festus,
  139. quicquid fleverat ante, nunc adoret.
  140. [*](seu Heinsius: tu LM: dum Bursian. )[*](noscis Haupt: nescis LM. )[*](vana L M: vera Baehrens. Protesilaus, who was allowed to return to his wife for one day. Laodamia venerated her husband in the form of )

Tibi certe, Polli dulcissime et hac cui tam fideliter inhaeres quiete dignissime. non habeo diu probandam libellorum istorum temeritatem, cum scias multos ex illis in sinu tuo subito natos et hanc audaciam stili nostri frequenter expaveris, quotiens in illius facundiae tuae penetrali seductus altius litteras intro et in omnes a te studiorum sinus ducor. Securus itaque tertius hic silvarum nostrarum liber ad te mittitur. Habuerat quidem te secundus testem sed hic habet auctorem. Nam primum limen eius Hercules Surrentinus aperit, quem in litore tuo consecratum, statim ut videram, his versibus adoravi. Sequitur libellus, quo splendidissimum et mihi iucundissimum iuvenem, Maecium Celerem, a sacratissimo imperatore missum ad legionem Syriacam, quia sequi non poteram, sic prosecutus sum. Merebatur et Claudi Etrusci mei pietas aliquod ex studiis nostris solacium, cum lugeret veris—quod iam

rarissimum [*]() est—lacrimis senem patrem. Earinus praeterea, Germanici nostri libertus—scis [*]() quamdiu desiderium eius moratus sim. cum petisset ut capillos suos. quos eum geminata pyxide et speculo ad Pergamenum Asclepium mittebat, versibus dedicarem. Summa est egloga. qua mecum secedere Neapolim Claudiam meam exhortor. Hic. si verum dicimus, sermo et quidem securus, ut cum uxore et qui persuadere malit quam placere. Huic praecipue libello favebis. cum scias hanc destinationem quietis meae tibi maxime intendere meque non tam in patriam quam ad te secedere. Vale.

  1. Intermissa tibi renovat, Tirynthie, sacra
  2. Pollius et causas designat desidis anni,
  3. quod coleris maiore tholo, nec litora pauper
  4. nuda tenes tectumque vagis habitabile nautis,
  5. sed nitidos postes Graisque effulta metallis
  6. culmina, ceu taedis iterum lustratus honesti
  7. ignis ab Oetaea conscendens aethera flamma,
  8. vix oculis animoque fides, tune ille reclusi
  9. [*](iam rarissimum Baehrens: amarissimum M: rarissimum )[*](scis Vollmer: scit M. )
  10. liminis et parvae custos inglorius arae?
  11. unde haec aula recens fulgorque inopinus agresti
  12. Alcidae? sunt fata deum, sunt fata locorum!
  13. o velox pietas! steriles hic nuper harenas,
  14. adsparsum pelago montis latus hirtaque dumis
  15. saxa nec ulla pati faciles vestigia terras
  16. cernere erat. quaenam subito fortuna rigentes
  17. ditavit scopulos? Tyrione haec moenia plectro
  18. an Getica venere lyra? stupet ipse labores
  19. annus, et angusti bisseno limite menses
  20. longaevum mirantur opus. deus attulit arces
  21. erexitque suas atque obluctantia saxa
  22. summovit nitens et magno pectore montem
  23. reppulit: immitem credas iussisse novercam.
  24. Ergo age. seu patrios liber iam legibus Argos
  25. incolis et mersum tumulis Eurysthea calcas,
  26. sive tui solium Iovis et virtute parata
  27. astra tenes, haustumque tibi succincta beati
  28. nectaris excluso melior Phryge porrigit Hebe:
  29. huc ades et genium templis nascentibus infer,
  30. non te Lenia nocens nec pauperis arva Molorchi
  31. nec formidatus Nemees ager antraque poscunt
  32. Thracia nec Pharii polluta altaria regis,
  33. sed felix simplexque domus fraudumque malarum
  34. inscia et hospitibus superis dignissima sedes,
  35. pone truces arcus agmenque immite pharetrae
  36. et regum multo perfusum sanguine robur,
  37. instratumque umeris dimitte ingentibus [*]() hostem:
  38. [*](rigentibus Gerart: gerentibus M: ingentibus Markland. )
  39. hic tibi Sidonio celsum pulvinar acantho
  40. texitur et signis crescit torus asper eburnis.
  41. pacatus mitisque veni nec turbidus ira
  42. nec famulare timens, sed quem te Maenalis Auge
  43. confectum thiasis et multo fratre madentem
  44. detinuit qualemque vagae post crimina noctis
  45. Thespius obstupuit, totiens socer, hic tibi festa
  46. gymnas, et insontes iuvenum sine caestibus [*]() irae
  47. annua veloci peragunt certamina lustro.
  48. hic templis inscriptus avo gaudente sacerdos
  49. parvus adhuc similisque tui. cum prima
  50. novercae monstra manu premeres atque exanimata doleres.
  51. Sed quaenam subiti, veneranda, exordia templi,
  52. dic age, Calliope; socius tibi grande sonabit
  53. Alcides tensoque modos mutabitur arcu.
  54. Tempus erat. caeli cum torrentissimus axis
  55. incumbit terris ictusque Hyperione multo
  56. acer anhelantes incendit Sirius agros,
  57. iamque dies aderat, profugis cum regibus aptum
  58. fumat Aricinum Triviae nemus et face multa
  59. conscius Hippolyti splendet lacus; ipsa coronat
  60. emeritos Diana canes et spicula terget
  61. et tutas sinit ire feras, omnisque pudicis
  62. [*](caestibus M: testibus s: caedibus Markland. The jovial and amatory character of the god is a common theme of ancient literature. of Zeus. iv. 8 is addressed. Diana in her precinct by the lake. The lake of Nemi is )
  63. Itala terra focis Hecateidas excedit idus.
  64. ast ego, Dardaniae quamvis sub collibus Albae
  65. rus proprium magnique ducis mihi munere currens
  66. unda domi curas mulcere aestusque levare
  67. sufficerent, notas Sirenum nomine rupes
  68. facundique larem Polli non hospes habebam,
  69. assidue moresque viri pacemque novosque