Silvae

Statius, P. Papinius (Publius Papinius)

Statius, P. Papinius. Statius, Volume 1. Mozley, John Henry, editor. London: William Heinemann; New York: G.P. Putnam's Sons, 1928.

  1. haec videt Inarimen, illinc Prochyta aspera paret;
  2. armiger hac magni patet Hectoris, inde malignum
  3. aera respirat pelago circumflua Nesis;
  4. inde vagis omen felix Euploea carinis
  5. quaeque ferit curvos exserta Megalia fluctus,
  6. angitur et domino contra recubante proculque
  7. Surrentina tuus spectat praetoria Limon.
  8. una tamen cunctis, procul eminet una diaetis,
  9. quae tibi Parthenopen derecto limite ponti
  10. ingerit: hic Grais penitus delecta metallis
  11. saxa; quod Eoae respergit vena Syenes,
  12. Synnade quod maesta Phrygiae fodere secures
  13. per Cybeles lugentis agros, ubi marmore picto
  14. candida purpureo distinguitur area gyro;
  15. hic et Amyclaei caesum de monte Lycurgi
  16. quod viret et molles imitatur rupibus herbas,
  17. hic Nomadum lucent flaventia saxa Thasosque
  18. et Chios et gaudens fluctus spectare Carystos:
  19. omnia Chalcidicas turres obversa salutant,
  20. macte animo, quod Graia probas, quod Graia [*]() frequentas
  21. arva: nec invideant quae te genuere Dicarchi
  22. moenia! nos docto melius potiemur alumno.
  23. Quid nunc ruris opes pontoque novalia dicam
  24. iniecta et madidas Baccheo nectare rupes?
  25. saepe per autumnum iam pubescente Lyaeo
  26. conscendit scopulos noctisque occulta sub umbra
  27. palmite maturo rorantia lumina tersit
  28. Nereis et dulces rapuit de collibus uvas.
  29. saepe et vicino sparsa est vindemia fluctu,
  30. et Satyri cecidere vadis, nudamque per undas
  31. Dorida montani cupierunt prendere Panes.
  32. Sis felix, tellus, dominis ambobus in annos
  33. Mygdonii Pyliique senis nec nobile mutes
  34. servitium, nec te cultu Tirynthia vincat
  35. aula Dicarcheique sinus, nec saepius isti
  36. blanda Therapnaei placent [*]() vineta Galaesi.
  37. hic ubi Pierias exercet Pollius artes,
  38. seu volvit monitus, quos dat Gargettius auctor,
  39. [*](Graia . Graia Gevart: grata . grata M. )[*](isti . . placent M: istis . . placeant s. )
  40. seu nostram quatit ille chelyn seu dissona nectit
  41. carmina sive minax ultorem stringit iambon:
  42. hinc levis e scopulis meliora ad carmina Siren
  43. advolat, hinc motis audit Tritonia cristis.
  44. tune rapidi ponunt flatus, maria ipsa vetantur
  45. obstrepere, emergunt pelago doctamque trahuntur
  46. ad chelyn et blandi scopulis delphines aderrant.
  47. Vive, Midae gazis et Lydo ditior auro,
  48. Troica et Euphratae supra diademata felix,
  49. quem non ambigui fasces, non mobile vulgus,
  50. non leges, non castra ferent, qui pectore magno
  51. spemque metumque domas voto [*]() sublimior omni,
  52. exemptus fatis indignantemque refellens
  53. Fortunam; dubio quem non in turbine rerum
  54. deprendet suprema dies, sed abire paratum
  55. ac plenum vita. nos. vilis turba, caducis
  56. deservire bonis semperque optare parati,
  57. spargimur in casus: celsa tu mentis ab arce
  58. despicis errantes humanaque gaudia rides,
  59. tempus erat. eum te geminae suffragia terrae
  60. diriperent celsusque duas veherere per urbes,
  61. inde Dicarcheis multum venerande colonis,
  62. hine adscite meis, pariterque his largus et illis
  63. ac iuvenile calens plectrique errore superbus,
  64. at nunc discussa rerum caligine verum
  65. aspicis—illo alii rursus iactantur in alto—,
  66. et tua securos portus placidamque quietem
  67. intravit non quassa ratis, sic perge nec umquam
  68. [*](voto Waller: tuto M: vitio, motu, titulo edd. )
  69. emeritam in nostras puppem dimitte procellas.
  70. tuque, nurus inter longe praedocta Latinas
  71. parque viro mentem, cui non [*]() praecordia curae,
  72. non frontem vertere [*]() minae, sed candida semper
  73. gaudia et in vultu curarum ignara voluptas;
  74. non tibi sepositas infelix strangulat arca
  75. divitias avidique animum dispendia torquent
  76. fenoris: expositi census et docta fruendi
  77. temperies. non ulla deo meliore cohaerent
  78. pectora, non alias docuit [*]() Concordia mentes.
  79. discite securi, quorum de pectore mixtae
  80. in longum coiere faces sanetusque pudicae
  81. servat amicitiae leges amor. ite per annos
  82. saeculaque et priscae titulos praecedite famae.
  1. Stat, quae perspicuas nitidi Melioris opacet
  2. arbor aquas complexa lacus, quae robore ab imo
  3. incurvata vadis redit inde cacumine recto
  4. ardua, ceu mediis iterum nascatur ab undis
  5. atque habitet vitreum tacitis radicibus amnem.
  6. [*](praedocta cui non W. R. Hardie, C.R. xviii. p. 158. )[*](vertere Pol. (from P): vescere M. )[*](docuit .V: decuit s. )
  7. quid Phoebum tam parva rogem? vos dicite causas,
  8. Naides. et faciles, satis est, date carmina Fauni.
  9. Nympharum tenerae fugiebant Pana catervae;
  10. ille quidem it, cunctas tamquam velit, et tamen [*]() unam
  11. in Pholoen. silvis haec [*]() fluminibusque sequentis
  12. nunc hirtos gressus, nunc improba cornua vitat,
  13. iamque et belligerum Iani nemus atraque Caci
  14. rura Quirinalesque fuga suspensa per agros
  15. Caelica tesca subit; ibi demum victa labore,
  16. fessa metu, qua nunc placidi Melioris aperti
  17. stant sine fraude lares, flavos collegit amictus
  18. artius et niveae [*]() posuit se margine ripae,
  19. insequitur velox pecorum deus et sua credit
  20. conubia; ardenti ianuam suspiria librat
  21. pectore, iam praedae levis imminet, ecce citatos
  22. advertit Diana gradus, dum per iuga septem
  23. errat Aventinaeque legit vestigia cervae.
  24. paenituit vidisse deam. conversaque fidas
  25. ad comites: ‘numquamne avidis arcebo rapinis
  26. hoc petulans foedumque pecus, semperque pudici
  27. decrescet mihi turba chori?’ sic deinde locuta
  28. depromit pharetra telum breve, quod neque flexis
  29. cornibus aut solito torquet stridore, sed una
  30. emisit contenta manu laevamque soporae [*]()
  31. Naidos aversa fertur tetigisse sagitta.
  32. illa diem pariter surgens hostemque protervum
  33. vidit et in fontem, niveos ne panderet artus,
  34. [*](et tamen M: it tamen s. )[*](haec m Pol. (from P): et M: sed Krohn. )[*](niveae M: viridi Markland: curvae, nitidae edd.: vivae Slater, niveae is certainly doubtful, though lie may be thinking of flowers. )[*](soporae Krohn: soporem M. )
  35. sic tota cum veste ruit. stagnisque sub altis
  36. Pana sequi credens ima latus implicat alga.
  37. quid faceret subito deceptus praedo? nec altis
  38. credere corpus aquis hirtae sibi conscius audet
  39. pellis et a tenero nandi rudis: omnia questus,
  40. immitem Bromium,[*]() stagna invida et invida tela,
  41. primaevam visu platanum, cui longa propago
  42. innumeraeque manus et iturus in aethera vertex,
  43. deposuit iuxta vivamque adgessit harenam
  44. optatisque aspergit aquis et talia mandat:
  45. ‘vive diu nostri pignus memorabile voti,
  46. arbor, et haec durae latebrosa cubilia nymphae
  47. tu saltem declinis ama, preme frondibus undam.
  48. illa quidem meruit, sed ne, precor, igne superno
  49. aestuet aut dura feriatur grandine; tantum
  50. spargere tu laticem et foliis turbare memento.
  51. tunc ego teque diu recolam dominamque benignae
  52. sedis et inlaesa tutabor utramque senecta,
  53. ut Iovis, ut Phoebi frondes, ut discolor umbra
  54. populus et nostrae stupeant tua germina pinus.’
  55. sic ait. illa dei veteres animata calores
  56. uberibus stagnis obliquo pendula trunco
  57. incubat atque umbris scrutatur amantibus undas,
  58. sperat et amplexus, sed aquarum spiritus arcet
  59. nec patitur tactus, tandem eluctata sub auras
  60. libratur fundo rursusque enode cacumen
  61. ingeniosa levat, veluti descendat in imos
  62. stirpe lacus alia. iam nec Phoebeia Nais
  63. odit et exclusos invitat gurgite ramos
  64. Haec tibi parva quidem genitali luce paramus
  65. [*](Bromium M: Brimo Scaliger: Bormum Ellis. Satyrs and Sileni, owed allegiance and therefore trusted for help. b Oak and bay. )
  66. dona, sed ingenti forsan victura sub aevo.
  67. tu, cuius placido posuere in pectore sedem
  68. blandus honos hilarisque tamen cum pondere virtus,
  69. cui nec pigra quies nec iniqua potentia nec spes
  70. improba, sed medius per honesta et dulcia limes,
  71. incorrupte fidem nullosque experte tumultus
  72. et secrete, palam quom [*]() digeris ordine vitam,
  73. idem auri facilis contemptor et optimus idem
  74. comere divitias opibusque immittere lucem:
  75. hac longum florens animi morumque iuventa
  76. Iliacos aequare senes et vincere persta,
  77. quos pater Elysium, genetrix quos detulit annos:
  78. hoc illi duras exoravere sorores,
  79. hoc, quae te sub teste situm fugitura tacentem
  80. ardua magnanimi revirescet gloria Blaesi.
  1. Psittace, dux volucrum, domini facunda voluptas,
  2. humanae sollers imitator, psittace, linguae,
  3. quis tua tam subito praeclusit murmura fato?
  4. hesternas, miserande, dapes moriturus inisti
  5. nobiscum, et gratae carpentem munera mensae
  6. errantemque toris mediae plus tempore noctis
  7. vidimus, adfatus etiam meditataque verba
  8. [*](quom Vollmer: quod M: quo Baehrens: qui Doni. Vopiscus and Pollius. cultivated an elegant leisure. )
  9. reddideras. at nunc aeterna silentia Lethes
  10. ille canorus habes, cedat Phaethontia vulgi
  11. fabula: non soli celebrant sua funera cygni.
  12. At tibi quanta domus rutila testudine fulgens,
  13. conexusque ebori virgarum argenteus ordo,
  14. argutumque tuo stridentia limina cornu,
  15. et, querulae iam sponte, fores! vacat ille beatus
  16. carcer et augusti [*]() nusquam convicia tecti!
  17. Huc doctae stipentur aves, quis nobile fandi
  18. ius Natura dedit: plangat Phoebeius ales
  19. auditasque memor penitus dimittere voces
  20. sturnus et Aonio versae certamine picae,
  21. quique refert iungens iterata vocabula perdix,
  22. et quae Bistonio queritur soror orba cubili:
  23. ferte simul gemitus cognataque ducite flammis
  24. funera et hoc cunctae miserandum addiscite carmen:
  25. ‘Occidit aeriae celeberrima gloria gentis
  26. psittacus, ille plagae viridis regnator Eoae;
  27. quem non gemmata volucris Iunonia cauda
  28. vinceret aspectu, gelidi non Phasidis ales,
  29. nec quas umenti Numidae rapuere sub austro,
  30. ille salutator regum nomenque locutus
  31. Caesareum et queruli quondam vice functus amici,
  32. nunc conviva levis monstrataque reddere verba
  33. tam facilis! quo tu, Melior dilecte, recluso
  34. numquam solus eras. at non inglorius umbris
  35. mittitur: Assyrio cineres adolentur amomo
  36. [*](augusti M: angusti s. into magpies. into a nightingale; according to Pliny (loc cit.) these birds could be taught both Latin and Greek. )
  37. et tenues Arabum respirant gramine plumae
  38. Sicaniisque crocis; senio nec fessus inerti
  39. scandet odoratos Phoenix felicior ignes.’
  1. Quid tibi nunc strata [*]() mansuescere profuit ira?
  2. quid scelus humanasque animo dediscere caedes
  3. imperiumque pati et domino parere minori?
  4. quid? quod abire domo rursusque in claustra reverti
  5. suetus et a capta iam sponte recedere praeda
  6. insertasque manus laxo dimittere morsu?
  7. occidis, altarum vastator docte ferarum,
  8. non grege Massylo curvaque indagine clausus,
  9. non formidato supra venabula saltu
  10. incitus aut caeco foveae deceptus hiatu,
  11. sed victus fugiente fera. stat cardine aperto
  12. infelix cavea et clausas circum undique portas
  13. hoc licuisse nefas placidi tumuere [*]() leones,
  14. tum cunctis cecidere iubae, puduitque relatum
  15. aspicere, et totas duxere in lumina frontes.
  16. at non te primo fusum novus obruit ictu
  17. ille pudor: mansere animi, virtusque cadenti
  18. a media iam morte redit, nec protinus omnes
  19. terga dedere minae, sicut sibi conscius alti
  20. vulneris adversum moriens it miles in hostem
  21. [*](nunc strata Postgate: monstrata M: constrata s: deposita Clark, who considers monstrata due to iv. 31 above. )[*](tumuere Baehrens: timuere .M. )
  22. attollitque manum et ferro labente minatur:
  23. sic piger ille gradu solitoque exutus honore