Naturalis Historia
Pliny, the Elder
Pliny, the Elder, creator; Mayhoff, Karl Friedrich Theodor, 1841-1914, editor
[*](Isid. XII 6, 63.) Peractis[*](peractif BdTS. -ta rv.) aquatilium dotibus[*](dote v. a. S.) non alienum videtur indicare per tot maria, tam vasta et tot milibus[*](tot//millibuf B1.) passuum terrae infusa[*](infuta B1. infra B2. an interfusa, ut II 173?) extraque circumdata mensura[*](circumdatam mensuram VRd.), paene ipsius mundi quae intellegatur[*](intellegatur ego (et dist.). -antur ll.v. inueniantur Birt 47.), animalia centum[*](centum om.v.a.B.) quadraginta [*](septuaginta v. a. S.) quattuor[*](quattuor ll.Brot. sex B coll. indice. VII v.) omnino[*](omniv??? B2v. a. G.) generum esse eaque[*](aquae B.) nominatim complecti[*](compl&i B.), quod[*](que que B1. quę //// B2.) in terrestribus volucribusque fieri non
quit[*](et p. 98, 1 non quid V. nequit B2.). neque enim omnis Indiae Aethiopiaeque aut Scythiae desertorumve novimus feras ant volucres, cum hominum [*](homirum B1 nimi- B2.) ipsorum multo plurimae sint[*](funt d(?)Brot. sicut R.) differentiae, quas invenire potuimus. accedat his Taprobane insutaeque[*](infulaeque B1Rbv. -lae quae V. -la ęque (atque D) dD. -lae B2.) aliae atque[*](aliae atque ego. aliaeq, B.om. rv cfr. XXXV 150. II 230. XIII 105. XV 53. XVIII 265 et II 208. IX 2. 168. XXXIV 144. XXXVI 136. XXXVII 131.) aliae oceani fabulose[*](fabu- lofae B.) narratae. profecto convieniet non posse omnia genera in contemplationem universam vocari. at[*](ad BD.), Hercules, in tanto mari oceanoque[*](oceano VRdv. a. S.) qulae[*](quae Bb(B)S. quaeque VRfv. a. C. quaecumque d(?)C.) nascuntur certa sunt, notioraque[*](aliquae B.an aliqua quae?), quod miremur, quae profundo natura mersit.[*](erus δ 436.) Ut a beluis ordiamur, arbores, physeteres, ballaenae, pistrices[*](piftrices ll.v(S). priftes B coll. IX 4. 8. 41.), Tritones[*](tritionef B.), Nereides, elephanti, homines qui marini vocantur, rotae, orcae, arietes, musculi et alii[*](ali B1D.) piscium forma arietes[*](arietes ll.v. cfr. IX 10 et 145. quadripedes Birt 164. an terreftres?), delphini celebresque Homero vituli, luxuriae vero testudines et medicis fibri—quorum generis[*](generif BS. -ra r (om. lutras v). e genere B.) lutras[*](lytras Vd. lit- R.) nusquam mari accepimus mergi, tantum marina dicentes—,[*](Isid. XII 6, 16.—Aristot. h. a. IX 2 init. Isid. XII 6, 9.) iam caniculae, drinones[*](drinonef BbS. dryn- rdfv. a. B. dromo- B. simo- Birt 165 coll. IX 23. an turfiones? cfr. IX 34.), cornutae, gladii, serrae, communesque terrae[*](terra B.), mari, amni hippopotami, crocodili, et amni[*](et amne VRb.) tantum ac mari thynni[*](thunni B1. thinni B2.), thynnides[*](thynnides v. oth- B. thydines V. tid- R. thinide b.), siuri , coracini, percae.
Peculiares autem maris acipenser[*](accipiens et VR.), aurata, asellus, acharne[*](acarne Rv. a. H.), aphye[*](aphyae B1. -ya v. a. S. afię R.), alopex[*](alo- pex BS coll. IX 145. -pia VR. -phia b. -pecias B. -peca v.), anguilla, araneus, boca[*](foca B2. box v. a. S. cfr. Birt 184.), batia[*](batia (bacia R) ll.S. -tis B. -tea v. cfr. § 77.),
bacchus, batrachus, belonae[*](belonae Bbv(S). -ne RdLugd. bel- lone V.), quos aculeatos vocamus, balanus,[*](cfr. Plin. IX 155. Isid. XII 6, 13.—Xenocrates 34. Athen. III 84 p. 116c. 92 p. 121a. Martial. VII 78, 1.) corvus, citharus, rhomborum[*](rhomborum ll.S. e rho- H. chro- v.) generis[*](generif BbS. -ra rv. -re H.) pessimus, chalcis, cobio[*](cobio B. gob- ll.v.), callarias[*](callarias Bex Hesychio. cfr. Birt 178. callyris R. cull- V. coll- BbfJ coll. IX 61. collurus v.), asellorum generis, ni minor esset, coliae[*](coliae Birt 169. -ias B. collia B. colla rv.) sive Parianus sive Sexitanus[*](fexitanuf BdTH. cfr. III 8. sextia- R. sexta- V. saxta- bv. saxita- B.) a patria Baetica[*](baeticae B.), lacertorum minimi[*](minimae B. -ma bv. a. H.), ab iis[*](iis dv. if B1. his rS.) nostrates[*](nostrates ego (i.e. Amyclani: cfr. Athen. III 92 p. 121a). moncrefef B. -renses D. monci (monti R) eeVRd. nonei (mo- b2) esse b. Maeotici B. omo- tarichus Birt 169.), cybium—ita vocatur concisa pelamys[*](pelamuf B.), quae post XL dies a Ponto in Maeotim[*](meothym V. medio- R.) revertitur—, cordyla[*](cordule b. condyla d. -dila VR.)—et haec pelamys pusilla; cum in Pontum a[*](a ll.D. cfr. § 108. e d(?)v.) Maeotide exit[*](exit Bbv. ex r.), hoc nomen habet—, cantharus , callionymus[*](callaonymuf B. callionimus V.) sive uranoscopos[*](uranuscopus V. ranosc- b. orneofcopof B.cfr. § 69.), cinaedi, soli piscium[*](pisci b. pirium Vd. pyr- R.) lutei,[*](Xenocr. 31. 32. 33. 22. (cfr. Athen. III 33 p. 87b). Isid. XII 6, 50. Xenoer. 23.) cnide[*](cnide Bv. conide r.), quam nos urticam vocamus, cancrorum[*](acancrorum B2. -nororum B1.) genera, chemae[*](chamae dTv. a. S (item infra).) striatae[*](fyria- tae B. trachea B ex Athenaeo.), chemae[*](chemaf B.) leves[*](leos B.), chemae peloridum[*](peturi- dum Rd. peter- V. potor- b (-des v. a. B).) generis, varietate distantes et rotunditate, chemae glycymarides[*](glycyamridis (elyc- V. -cia- d) VRd. glyciamaridis b. -merides B.), quae sunt maiores[*](minores Schneider e Xenocr., sed cfr. Birt 167.) quam pelorides[*](quae—pelorides om.B.), coluthia[*](cyletiha R. -thyha V. dilcehia b. coly- cia B. cfr. §84.) sive coryphia[*](coryphia S e Xenocr. -phea B. -thia H. corophia rv. -phya Lugd.), concharum[*](concarum B2. -corum B1) genera, inter quae et margaritiferae, cochhloe[*](cochloe RS. -loae V. -leae. cochroe B.an conchoe? cfr. Hesych. s. v.στρεβλῷ.), quorum generis pentadactyli[*](penta- daftuli VRd. -dactyles v. a. H. spenradactili b.), item[*](item ll. S. om. v.) helices (ab aliis[*](helices ab aliis J cum Schneidero. (de mendo cfr. XVIII 317). -cef ab hif B. -ces aliis S. -cembalis R. -cembasilis V. elicembale b. melicembales v.) actinophoroe [*](actinophore V. -rae RdfH. echino- v.) dicuntur), quibus radii[*](radii BS(D). om. rv(J).);[*](lac. ego indi- cavi. exciderunt fere item oblongae, quibus bucinae modo. cfr. U 720. Birt 167. his D.) .... cantant[*](canthant B.)—ext???a[*](ex B.) haec[*](his B1. has H.) sunt rotundae[*](rotundi (rut- V) VRd.) in oleario usu cocleae[*](coclei e B1. -lea et B2.)—,[*](Isid. XII 6, 42. 17.—extr.: (cfr. Colum.VIII 16, 9).) cucum???s[*](co- cumif B.), cynops[*](cynops bJ cum B2. -pof Bv(S). -pus Ven. cum B1(Brot.). om.rdTH. cynosopa Birt 181.), cammarus[*](cammarus om.VRdTH.), cynosdexia[*](cynosdexia v. -extia b. -extria VRd. -enti B. cync- dontis coni. J. cynes, dentex (vel dentrix) Birt 181.), draco—quidam aliud volunt esse dracunculum; est autem gerriculae[*](gerri- culae BdH. geri- VRTf. garricule b. graculo B.) ampl???e[*](amplae BJ. om. rv.) similis, aculeos[*](aculeos VRdbv(J). cfr. Isid. -leum BS(D).) in branchiis[*](brachiis Vd.) habet ad[*](ad BIsid.v. et r.) caudam spectantes[*](spectantes dIsid. G. -tis bv(J). -tem BS(D). expectantis V. -tes R.); sic ut[*](sic ut Hack. sic et ll. v.) scorpio laedit, dum manu[*](mane VR.) tollitur—erythinus, echenais, echinus[*](echenahis R. -neis v. a. J. cfr. §2.), elephanti locustarum[*](lucuftarum BV. locist- R.) generis nig???i, pedibus[*](duo ll.v.) quaternis bisulcis—praeterea bracchia iis[*](iis ego. om. ll. v. (an vero praeterea—11 den- ticulatis delenda ut glossema ex IX 97?).) II binis articulis singulisque forcipibus[*](for cipibuf BS. cfr. Brandisp.37. forficibus VRdTfH(J). -ficulis bv.) denticulatis—, fabri[*](fabri ll.v(J). -ber G.) sive zaei[*](zaei ego. zaes VRdbJ. zaif B zaeus S coll. Hesych. s. v. zeus B coll. IX 68. cfr. Birt 177. glaucifcuf BdS (-isci B). gau- VR. -isci v. ganeiscis b.), glauciscus, glanis, gonger[*](conges Bv. a. B. ganger R.), gerres[*](gerres B e Martial. III 77, 7. XII 32, 15 girres ll.J. gyres v.), galeos, garos, hippos[*](hippus dv. a. S. hyppus V.), hippuros, hirundo, halipleumon[*](alipleumon), hippocampos, hepar[*](geraar B. hepatos Birt 174.), ictinus[*](icti- nuf BS coll. IX 81. cat- R. cot- V. cotinos bv. helacathenes C cum B.), iulis[*](iulis S e coni. J. iuliif B. siue VR. sunt bv.), lacertorum genera, lolligo volitans, locustae, lucerna[*](lucernae v.a.J(D).), lelepris[*](lelepris J ex Hesych. elepris RdTb. elaep- V. elepaf B. lepas S. lepris Brot.(D). liparis v.), lamirus[*](la- miruf B2VRD. -riis b. -muruf B1. -myrus d(?)v. larinus Sex Hesych. cfr. Birt 116. 177.), lepus, leones, quorum bracchia cancris[*](cancri R.) similia sunt—reliqua pars locustae—, mullus[*](mulus R.), merula[*](merulae B1.) inter saxatiles laudata, mugil, melanurus, mena[*](moena VR. maena d(?)Lugd.), maeotes[*](maeotes Birt 182 ex Athenaeo VII 88 p. 312a et Aeliani n. a. X 19. -otif BS. metis rv. meryx C cum B.), murena, mys[*](mir R.), mitulus[*](mituluf B2dbG. -ulluf B1. milulus r. myllus B. mylus v.), myiscus[*](myifcuf BdH. muscus r. mis- v. myscus G. -stus B.), murix oculata, ophidion, ostreae[*](ostreaae VR.rea v.a.D. (eotia v.a.B).), otia, orcynus—hic[*](hoc VRd.) est pelamydum generis maximus neque ipse[*](ipfe BS. piae VR.pye dT.om.bv. sospes Birt 167 e Xenocr. (ὑγιής).) redit in Maeotim, similis tritomi[*](tritomi BbS. -tom V. -ton R. -toni v. an tritomo ni? cfr. Xenocr. (πλήν).),[*](Xenocr. 33. (cfr. Plin. IX 48).—Xenocr. 19.) vetustate melior—, orbis, orthagoriscus, phager, phycis saxatilium quaedam[*](quaedam Birt 174. que ll.v. del. B.), pelamys—earum generis maxima apolectum[*](apolectus v.a.S. -tos vet. Dal.) vocatur, durius[*](dyrius Vd. dirius R. durior C.) tritomo[*](tritomo BVbS. -onio Rd. -one. -onv.)—, porcus[*](phorcus v.a.S.), phthir[*](phthir S. pthir B. phtiarum VR. pitiarus bBrot.phita- v. phthita- Dal.), passer, pastinaca, polyporum genera, pectines[*](dist. Birt 168.)—maximi et in his[*](in his BD cum U 721. om rv.) nigerrimi aestate laudatissimi , hi autem[*](hi autem BD. autem rS. om. v.) Mytilenis[*](myti- leus V. miti- R. -teleus b.), Tyndaride, Salonis, Altini, Chia[*](altini chia (in chia J)S. -niciaBVRd. -niacia b. -ni antii B. -natia v.) in[*](in bv (D).om. rS.) insula, Alexandriae in Aegypto[*](aegyptū VR.)—, pectunculi, purpurae , pegrides[*](pegrides (-ri//def B) ll.v(S). perci- B. phragides Birt 179.), pina, pinoteres[*](pinoteres S. pinoet- B. pinat- R. pint- V. pinnot- d.terae v. quinoceres b.), rhine[*](rhyne R. rhina v. a. S.), quem squatum[*](squalum Birt 120 coll. IX 162.) vocamus,[*](cfr. Plin. IX 62.—Xenocr. 34.—28.—8.—34.) rhombus, scarus[*](hiscarus VRd.), principalis hodie, solea[*](solia VRb. caigus VRdb.), sarg is, squilla[*](scilla RdbH. scylla Vv.), sarda—ita vocatur pelamys longa ex ocealo veniens—, scomber, salpa, sorus[*](foruf BS coll. §89. horus VRdv. orus b. sparus B.), scorpaena, scorpio, salax[*](salax Birt 178.folaf BS. sciaycie V. scyaicie d. -ascia v.a.B. scyacye R.scoitie b. scias J. sciadeus B.), sciaena[*](scyaena RdT.), sciadeus[*](fciadedeuf R. scyadeus dT. -dous R.om. v. a. S.), scolopendra, smyrus[*](smyrus B. zmy- BS. myRdv. mirus r.), sepia[*](septa VdTf.), stroiabus , solen[*](solen Bbv. -lem r.) sive[*](fi fiueB1.) aulos[*](auios VRd.) sive donax sive onyx[*](nyx d. nix VRb.) sive dactylls, spondyli[*](spondyli ego. -yly R.ylus v. -yloe S. -dalu r.), smarides[*](smarides B. zma- BS. smaridis VRd. -di b. maris v.), stellae[*](stella VRdv.a.S. stilla b.), spongeae[*](sphongae B. spongia d(?)v.a.S. cfr. § 86.), turdus, inter saxatiles nobilis, thynnis[*](thynnus dTH. ty- v.a.B. tomus B.), thranis, quem alii xiphian vocant thrissa[*](thrissa J ex Hesych. thryffa B. thassa VR), torpedo, tethea[*](TfH. thessa B. stassa bv.), tritomum[*](tritomum BVbS. trimoniū R triton B. triphonon v.) pelamydum[*](pelamy B.) genesis magni, ex quo terna[*](terna BS. uraea T(?)B. ferena rv.) cybia fiunt, veneria[*](ueneria BTbS. -riae VRdH. -ri v. urenae B.), uva, xiphias.[*](Ovid. hal. 94. 102. 104. 110. 111. 112. 113. 126.) His adiciemus[*](adiciemuf Bv. -cimus VR. addic- db.) ab Ovidio posita animalia[*](animalia Birt 46. nomina ll.v. (de ponendi verbo cfr. IV 69. XVIII 214. XXVIII 18. XXX 98. XXXIV 7. 36).), quae apud neminem alium reperiuntur, sed fortassis in Pon o nascentia[*](nafcentia BaS. -tium J cum Hauptio. nascuntur rv.), ubi id volumen supremis suis temporibus inchoavit : bovem[*](bouem BdTbH. uobem a. buem R. bouuam V.om. v.), cercyrum[*](cercyrum H cum Gesnero. pergyrum (-gyr R. -girum ba) ll. bopgyrum v.) in scopulis viventem, orphun[*](orphum v. -phim Bda. morphym VR. morsum b.)
rubentemque erythinum[*](erythinum BBrot. acynum VRdf. acin- b. racinum a.rhacinumque v.), iulum[*](iulum BS. pulum (palū R) r. pullum v. sparulum Brot. (iulis Ovid.). cfr. Bir 56 sqq.) pictas mormyras aureique coloris chrysophryn[*](chrysophrynBrot. cum Gesnero.-phryri B. chryso V. -son v. chryro R.criso ba.), praeterea[*](praeterea om. S.) percam[*](percam Brot. ex Ovid. 112. parumll.S. paruum v. sparum Haupt ex Ovid. 106.), tragum et placentem cauda melanurum[*](cauda melanurum S cum Gesnero. caudam labrū B. cauda labrum (lapr- b) rv.), epodas[*](eporas Rdb. aep- V lepores Birt 118.) lati generis.[*](Ovid. hal. 108. 117. Isid. XII 6, 28. (cfr. Plin. IX 58). Ovid. hal. 101. 121. 96.) praeter hae insignia piseium tradit: channen[*](cannen a. chanem V. canem Rdb.) ex se ipsam[*](ipfam B1. -fa rv.) concipere, glauc-um aestate nunquam[*](nusquam CFW Müller p. 27. sed cfr. Ovid. 117.) apparere, pompilum[*](pom- pilum B. -pium BVRdv. pamp- a. compiem b.), qui semper comitetur[*](cōmit tetur R.) navium[*](nauium BdTaS. -igium VR. -igiorum bv.) cursus, ehromin[*](chrominBv. -mium VRd. crom- b. chormim a.), qui nidificet in aquis. helopem[*](helopem BS.pem quoque rv. anhelopemque?) dicit esse nostris incognitum undis, ex quo apparent falli eos, qui eundem acipenserem existimaverint[*](existimauerint R(ba?)S.runt Vdv. aeftimauerint. B.). helopi palmam saporis inter pisces multi dedere.[*](cfr. Varro 1. L. V 77 p. 31.)Sunt praeterea a nullo auctore nominati. sudis Latine appellatur[*](appellatur BbS. -tus rH(D).-ta v.), Graece[*](gręce BS. -cis VRdH. a grecis b(v).) sphyraena[*](sphyraena B. cfr. Athenaeus VII 122 p. 323 a. Aristot. h. a. IX 2 init. -reni B. -rene S. purem VRd. para b. phyre v.), rostro[*](roftro BB. -rio VR.ria b. ostreae v.) similis nomini[*](nomini J. -nis b. -ne rv. cfr. II 89.), magnitudine inter amplissimos; rarus is et[*](rarus is et D. rarufi fet (fed B2) B. rarus is sed. S. rarus sed rv.) non degenerat[*](degenerate B1 (ut videtur). cfr. §98. -neri B2 (i in ampla ras.). -ner rv. de adiectivi notione aliena cfr. VIII 178. X 8. 10. XI 265. XIV 41. XXXVII 58 al.). appellantur et pernae concharum generis[*](gefferisR), circa Pontias[*](pomitias V. -icias R.) insulas frequentissimae. stant velut[*](uel et V.) suillum[*](suillum ego. uillum B. suillo (suu- V) rv.) crus e[*](cruf e ego. crure ll. v.) longo in
harena[*](hyans b.) defixae hiantesque, qua[*](que qua Bv. quaeque qua VRd. quamque b.) latitudo[*](latitudo BS. lippitudo VRd. limpi- v. lippido b.) est, pedali non minus spatio cibum venantur; dentes circuitu[*](in circuitu v. a. S.) marginum habent pectinatim spissatos; intus spondyli[*](sponduli d. -doli VR. pro spondylo (-dili v) B. spondyli loco U 723. (malim uice, ut XI 159. 171. IX 73. 17 passim; de mendo cfr. XXXIII 12).) grandis caro est. et hyaenam piscem vidi in Aenaria insula captum. —Exeunt[*](exeunt ll. H. caput exerentem v.) praeter[*](prae B1.) haec et purgamenta aliqua relatu[*](relat/// B1.) indigna et algis[*](ulgis R.) potius adnumeranda quam animalibus.[*](cfr. Plin. II 158. XXXV 50. 118. 31. 49. XVI 205.) Metalla nunc ipsaeque opes et rerum pretia dicentur , tellurem intus exquirente[*](exquirenti B.) cura multiplici modo, quippe alibi[*](alibei B1 (etiam infra).) divitiis foditur[*](fodituri B.) quaerente vita aurum, argentum , electrum, aes, alibi deliciis gemmas et parietum lig norumque[*](lignorumque ego. digitorumque ll. v picto- D. (Bergk exerc. Pl. II p. 3: deliciis parietum digitorumque gemmas et pigmenta).) pigmenta, alibi temeritati ferrum[*](ferro VR.), auro etiam gratius inter bella caedesque. persequimur omnes[*](omnes v. -nis ll. S.) eius fibras vivimusque[*](uiui mufque BG. uidi- (quae V) VRd. uidem- hv.) super excavatam[*](excauatam BG.to rd1. -tos montes d2hv.), mirantes[*](miserantes V.) dehiscere aliquando aut intremescere illam, ceu vero non hoc[*](hoc BS. hoc et VRD. hoc etiam dhv.) indignatione sacrae parentis exprimi possit. imus in viscera[*](uiscera eius d2hv.a.S.)
et in sede manium opes quaerimus, tamquam parum benigna fertilique qua[*](qua Bv (J). quaqua rdTG.) calcatur[*](calcatur BG(S). caec- V. cec- Rd. fec- TH. fecetur v.). et inter haec minimum remediorum gratia scrutamur, quoto[*](quoto B1G. quo B2. om. rv.) enim[*](cui enim v. a. G.) cuique fodiendi causa medicina est? quamquam et hoc[*](haec hv. a. S.) summa sui parte tribuit ut fruges, larga[*](frugef larga BS. fugres (fu- VR) iarca (-cha T. earca V2) VRT. frugum parcha d. minime parca hv.) facilisque in omnibus, quaecumque prosunt.[*](cfr. Horat. od. III 3, 49. Seneca ep. XV 2, 56. 57.) illa nos peremunt[*](perimunt B2S. praem- V. prem- Rdhv.), illa nos ad inferos agunt, quae occultavit atque demersit, illa, quae non[*](nonom.R.) nascuntur repente, ut[*](repente ut ego. ut rep- ll.hv(D). rep- dT(P)H.cfr. XXXVII 193. II 89. XXVI 4. XV 25.) mens ad inane evolans reputet, quae deinde futura sit[*](si VR.est hv.a.G.) finis omnibus saeculis exhauriendi earn, quo usque penetratura[*](penetratura VRdTH (J). -tratur BS. -tret v.) avaritia. quam innocens, quam beata[*](qua inbeata B1.), immo vero etiam delicata esset vita, si[*](ee??? R.) nihil aliunde[*](aliunde ll. H. -ud G. -ud de ea hv.) quam supra terras concupisceret, breviterque, nisi[*](haberetque non nisi d(?)hv. a. G(Brot.).) quod secum est!Eruitur aurum et chrysocolla iuxta, ut pretiosior videatur, nomen[*](nomine h. non H.) ex auro custodiens. parum enim[*](ex—enim Bhv (S). om. rH.) erat unam[*](erat unam BG(S). naturam r. -ura. parum erat H, erat naturae unam hv.) vitae invenisse pestem[*](poteftatem B.), nisi in pretio esset auri etiam sanies[*](saniens VR.). quaerebat argentum avaritia; boni consuluit [*](consilii VR.) interim invenisse minium rubentisque terrae excogitavit usum. heu[*](heu Bhv(S). eum r. o Brot.) prodiga[*](pro- digiosa hv. a Brot.) ingenia, quot[*](quod B1VD.) modis auximus pretia rerum! accessit ars picturae, et aurum argentumque[*](quod B1VD.) caelando carius fecimus. didicit[*](dicit VRd.) homo naturam provocare. auxere[*](auxere om.BS.) et artem[*](arte d. (artem = pre- tium artis; cfr. v. 20).) vitiorum inritamenta; in poculis libidines
caelare iuvit[*](celera iuuit (uiuit R) VR. celebrauerunt TBrot.) ac per obscenitates bibere. abiecta deinde sunt haec ac[*](ac ego. abf B. & rv.) sordere[*](forbere BT.) coepere[*](coeperunt dT.om.B.), ut[*](ut ego. et ll.v.) auri argentique[*](et argentique (quae V) VRT.) nimium fuit[*](fuit om.R.). murrina[*](murrinae B1VRd.) ex eadem tellure et crystallina[*](cruftallina B.) effodimus, quibus pretium faceret ipsa fragilitas. hoc argumentum opum, haec vera luxuriae[*](luxoriae (-ia R) VR.) gloria[*](gloria om.VR.) existimata est, habere[*](haber & R.) quod posset statim perire totum. nec hoc fuit satis. turba gemmarum potamus[*](putamus VR.) et[*](ex VRd.) zmaragdis teximus calices, ac temulentiae causa tenere[*](tenereBhv. temere r.) Indiam iuvat. aurum[*](aurum ego. earum B. et aurum rv. ) iam accessio est,