De Rerum Natura

Lucretius

-

  1. et, pro quam possent, vitam consistere tutam,
  2. divitiis homines et honore et laude potentis
  3. affluere atque bona gnatorum excellere fama,
  4. nec minus esse domi cuiquam tamen anxia cordi,
  5. atque animi ingratis vitam vexare sine ulla
  6. pausa atque infestis cogi saevire querellis,
  7. intellegit ibi vitium vas efficere ipsum
  8. omniaque illius vitio corrumpier intus,
  9. quae conlata foris et commoda cumque venirent;
  10. partim quod fluxum pertusumque esse videbat,
  11. ut nulla posset ratione explerier umquam,
  12. partim quod taetro quasi conspurcare sapore
  13. omnia cernebat, quae cumque receperat, intus.
  14. veridicis igitur purgavit pectora dictis
  15. et finem statuit cuppedinis atque timoris
  16. exposuitque bonum summum, quo tendimus omnes,
  17. quid foret, atque viam monstravit, tramite parvo
  18. qua possemus ad id recto contendere cursu,
  19. quidve mali foret in rebus mortalibus passim,
  20. quod fieret naturali varieque volaret
  21. seu casu seu vi, quod sic natura parasset,
  22. et quibus e portis occurri cuique deceret,
  23. et genus humanum frustra plerumque probavit
  24. volvere curarum tristis in pectore fluctus.
  25. nam vel uti pueri trepidant atque omnia caecis
  26. in tenebris metuunt, sic nos in luce timemus
  27. inter dum, nihilo quae sunt metuenda magis quam
  28. quae pueri in tenebris pavitant finguntque futura.
  29. hunc igitur terrorem animi tenebrasque necessest
  30. non radii solis nec lucida tela diei
  31. discutiant, sed naturae species ratioque.
  32. quo magis inceptum pergam pertexere dictis.
  33. Et quoniam docui mundi mortalia templa
  34. esse et nativo consistere corpore caelum,
  35. et quae cumque in eo fiunt fierique necessest
  36. pleraque dissolui, qui restant percipe porro,
  37. quandoquidem semel insignem conscendere currum
  38. ---
  39. tu mihi supremae praescripta ad candida callis
  40. currenti spatium praemonstra, callida musa
  41. Calliope, requies hominum divomque voluptas,
  42. te duce ut insigni capiam cum laude coronam.
  43. ---
  44. ventorum existant, placentur ut omnia rursum
  45. ---
  46. quae fuerint, sint placato conversa furore.
  47. cetera quae fieri in terris caeloque tuentur
  48. mortales, pavidis cum pendent mentibus saepe
  49. et faciunt animos humilis formidine divom
  50. depressosque premunt ad terram propterea quod
  51. ignorantia causarum conferre deorum
  52. cogit ad imperium res et concedere regnum.
  53. quorum operum causas nulla ratione videre
  54. possunt ac fieri divino numine rentur.
  55. nam bene qui didicere deos securum agere aevom,
  56. si tamen interea mirantur qua ratione
  57. quaeque geri possint, praesertim rebus in illis
  58. quae supera caput aetheriis cernuntur in oris,
  59. rursus in antiquas referuntur religionis
  60. et dominos acris adsciscunt, omnia posse
  61. quos miseri credunt, ignari quid queat esse,
  62. quid nequeat, finita potestas denique cuique
  63. qua nam sit ratione atque alte terminus haerens;
  64. quo magis errantes caeca ratione feruntur.
  65. quae nisi respuis ex animo longeque remittis
  66. dis indigna putare alienaque pacis eorum,
  67. delibata deum per te tibi numina sancta
  68. saepe oberunt; non quo violari summa deum vis
  69. possit, ut ex ira poenas petere inbibat acris,
  70. sed quia tute tibi placida cum pace quietos
  71. constitues magnos irarum volvere fluctus,
  72. nec delubra deum placido cum pectore adibis,
  73. nec de corpore quae sancto simulacra feruntur
  74. in mentes hominum divinae nuntia formae,
  75. suscipere haec animi tranquilla pace valebis.
  76. inde videre licet qualis iam vita sequatur.
  77. quam quidem ut a nobis ratio verissima longe
  78. reiciat, quamquam sunt a me multa profecta,
  79. multa tamen restant et sunt ornanda politis
  80. versibus; est ratio caeliQUE ignisque tenenda,
  81. sunt tempestates et fulmina clara canenda,
  82. quid faciant et qua de causa cumque ferantur;
  83. ne trepides caeli divisis partibus amens,
  84. unde volans ignis pervenerit aut in utram se
  85. verterit hinc partim, quo pacto per loca saepta
  86. insinuarit, et hinc dominatus ut extulerit se.
  87. quorum operum causas nulla ratione videre
  88. possunt ac fieri divino numine rentur.
  89. Principio tonitru quatiuntur caerula caeli
  90. propterea quia concurrunt sublime volantes
  91. aetheriae nubes contra pugnantibus ventis.
  92. nec fit enim sonitus caeli de parte serena,
  93. verum ubi cumque magis denso sunt agmine nubes,
  94. tam magis hinc magno fremitus fit murmure saepe.
  95. praeterea neque tam condenso corpore nubes
  96. esse queunt quam sunt lapides ac ligna, neque autem
  97. tam tenues quam sunt nebulae fumique volantes;
  98. nam cadere aut bruto deberent pondere pressae
  99. ut lapides, aut ut fumus constare nequirent
  100. nec cohibere nives gelidas et grandinis imbris.
  101. Dant etiam sonitum patuli super aequora mundi,
  102. carbasus ut quondam magnis intenta theatris
  103. dat crepitum malos inter iactata trabesque,
  104. inter dum perscissa furit petulantibus auris
  105. et fragilis sonitus chartarum commeditatur;
  106. id quoque enim genus in tonitru cognoscere possis,
  107. aut ubi suspensam vestem chartasque volantis
  108. verberibus venti versant planguntque per auras.
  109. fit quoque enim inter dum ut non tam concurrere nubes
  110. frontibus adversis possint quam de latere ire
  111. diverso motu radentes corpora tractim,
  112. aridus unde auris terget sonus ille diuque
  113. ducitur, exierunt donec regionibus artis.
  114. Hoc etiam pacto tonitru concussa videntur
  115. omnia saepe gravi tremere et divolsa repente
  116. maxima dissiluisse capacis moenia mundi,
  117. cum subito validi venti conlecta procella
  118. nubibus intorsit sese conclusaque ibidem
  119. turbine versanti magis ac magis undique nubem