De Rerum Natura
Lucretius
-
- sic igitur mundi naturam totius aetas
- mutat, et ex alio terram status excipit alter,
- quod potuit nequeat, possit quod non tulit ante.
- Multaque tum tellus etiam portenta creare
- conatast mira facie membrisque coorta,
- androgynem, interutras necutrumque utrimque remotum,
- orba pedum partim, manuum viduata vicissim,
- muta sine ore etiam, sine voltu caeca reperta,
- vinctaque membrorum per totum corpus adhaesu,
- nec facere ut possent quicquam nec cedere quoquam
- nec vitare malum nec sumere quod volet usus.
- cetera de genere hoc monstra ac portenta creabat,
- ne quiquam, quoniam natura absterruit auctum
- nec potuere cupitum aetatis tangere florem
- nec reperire cibum nec iungi per Veneris res.
- multa videmus enim rebus concurrere debere,
- ut propagando possint procudere saecla;
- pabula primum ut sint, genitalia deinde per artus
- semina qua possint membris manare remissis,
- feminaque ut maribus coniungi possit, habere,
- mutua qui mutent inter se gaudia uterque.
- Multaque tum interiisse animantum saecla necessest
- nec potuisse propagando procudere prolem.
- nam quae cumque vides vesci vitalibus auris,
- aut dolus aut virtus aut denique mobilitas est
- ex ineunte aevo genus id tutaTA reservans.
- multaque sunt, nobis ex utilitate sua quae
- commendata manent, tutelae tradita nostrae.
- principio genus acre leonum saevaque saecla
- tutatast virtus, volpes dolus et fuga cervos.
- at levisomna canum fido cum pectore corda,
- et genus omne quod est veterino semine partum
- lanigeraeque simul pecudes et bucera saecla
- omnia sunt hominum tutelae tradita, Memmi;
- nam cupide fugere feras pacemque secuta
- sunt et larga suo sine pabula parta labore,
- quae damus utilitatis eorum praemia causa.
- at quis nil horum tribuit natura, nec ipsa
- sponte sua possent ut vivere nec dare nobis
- utilitatem aliquam, quare pateremur eorum
- praesidio nostro pasci genus esseque tutum,
- scilicet haec aliis praedae lucroque iacebant
- indupedita suis fatalibus omnia vinclis,
- donec ad interitum genus id natura redegit.
- Sed neque Centauri fuerunt nec tempore in ullo
- esse queunt duplici natura et corpore bino
- ex alienigenis membris compacta, potestas
- hinc illinc partis ut sat par esse potissit.
- id licet hinc quamvis hebeti cognoscere corde.
- principio circum tribus actis impiger annis
- floret equus, puer haut quaquam; nam saepe etiam nunc
- ubera mammarum in somnis lactantia quaeret.
- post ubi equum validae vires aetate senecta
- membraque deficiunt fugienti languida vita,
- tum demum puerili aevo florenta iuventas
- officit et molli vestit lanugine malas;
- ne forte ex homine et veterino semine equorum
- confieri credas Centauros posse neque esse,
- aut rapidis canibus succinctas semimarinis
- corporibus Scyllas et cetera de genere horum,
- inter se quorum discordia membra videmus;
- quae neque florescunt pariter nec robora sumunt
- corporibus neque proiciunt aetate senecta
- nec simili Venere ardescunt nec moribus unis
- conveniunt neque sunt eadem iucunda per artus.
- quippe videre licet pinguescere saepe cicuta
- barbigeras pecudes, homini quae est acre venenum.
- flamma quidem vero cum corpora fulva leonum
- tam soleat torrere atque urere quam genus omne
- visceris in terris quod cumque et sanguinis extet,
- qui fieri potuit, triplici cum corpore ut una,
- prima leo, postrema draco, media ipsa, Chimaera
- ore foras acrem flaret de corpore flammam?
- quare etiam tellure nova caeloque recenti
- talia qui fingit potuisse animalia gigni,
- nixus in hoc uno novitatis nomine inani,
- multa licet simili ratione effutiat ore,
- aurea tum dicat per terras flumina vulgo
- fluxisse et gemmis florere arbusta
- aut hominem tanto membrorum esse impete natum,
- trans maria alta pedum nisus ut ponere posset
- et manibus totum circum se vertere caelum.
- nam quod multa fuere in terris semina rerum,
- tempore quo primum tellus animalia fudit,
- nil tamen est signi mixtas potuisse creari
- inter se pecudes compactaque membra animantum,
- propterea quia quae de terris nunc quoque abundant
- herbarum genera ac fruges arbustaque laeta
- non tamen inter se possunt complexa creari,
- sed res quaeque suo ritu procedit et omnes
- foedere naturae certo discrimina servant.
- Et genus humanum multo fuit illud in arvis
- durius, ut decuit, tellus quod dura creasset,
- et maioribus et solidis magis ossibus intus
- fundatum, validis aptum per viscera nervis,