De Rerum Natura
Lucretius
-
- tradere; nec multo prius sunt elementa reperta.
- propterea quid sit prius actum respicere aetas
- nostra nequit, nisi qua ratio vestigia monstrat.
- Navigia atque agri culturas moenia leges
- arma vias vestes et cetera de genere horum,
- praemia, delicias quoque vitae funditus omnis,
- carmina, picturas et daedala signa polita
- usus et impigrae simul experientia mentis
- paulatim docuit pedetemptim progredientis.
- sic unum quicquid paulatim protrahit aetas
- in medium ratioque in luminis erigit oras;
- namque alid ex alio clarescere corde videbant,
- artibus ad summum donec venere cacumen.
- Primae frugiparos fetus mortalibus aegris
- dididerunt quondam praeclaro nomine Athenae
- et recreaverunt vitam legesque rogarunt
- et primae dederunt solacia dulcia vitae,
- cum genuere virum tali cum corde repertum,
- omnia veridico qui quondam ex ore profudit;
- cuius et extincti propter divina reperta
- divolgata vetus iam ad caelum gloria fertur.
- nam cum vidit hic ad victum quae flagitat usus
- omnia iam ferme mortalibus esse parata
- et, pro quam possent, vitam consistere tutam,
- divitiis homines et honore et laude potentis
- affluere atque bona gnatorum excellere fama,
- nec minus esse domi cuiquam tamen anxia cordi,
- atque animi ingratis vitam vexare sine ulla
- pausa atque infestis cogi saevire querellis,
- intellegit ibi vitium vas efficere ipsum
- omniaque illius vitio corrumpier intus,
- quae conlata foris et commoda cumque venirent;
- partim quod fluxum pertusumque esse videbat,
- ut nulla posset ratione explerier umquam,
- partim quod taetro quasi conspurcare sapore
- omnia cernebat, quae cumque receperat, intus.
- veridicis igitur purgavit pectora dictis
- et finem statuit cuppedinis atque timoris
- exposuitque bonum summum, quo tendimus omnes,
- quid foret, atque viam monstravit, tramite parvo
- qua possemus ad id recto contendere cursu,
- quidve mali foret in rebus mortalibus passim,
- quod fieret naturali varieque volaret
- seu casu seu vi, quod sic natura parasset,
- et quibus e portis occurri cuique deceret,
- et genus humanum frustra plerumque probavit
- volvere curarum tristis in pectore fluctus.
- nam vel uti pueri trepidant atque omnia caecis
- in tenebris metuunt, sic nos in luce timemus