De Rerum Natura
Lucretius
-
- mollia ricta fremunt duros nudantia dentes,
- longe alio sonitu rabies restricta minatur,
- et cum iam latrant et vocibus omnia complent;
- at catulos blande cum lingua lambere temptant
- aut ubi eos lactant, pedibus morsuque potentes
- suspensis teneros imitantur dentibus haustus,
- longe alio pacto gannitu vocis adulant,
- et cum deserti baubantur in aedibus, aut cum
- plorantis fugiunt summisso corpore plagas.
- denique non hinnitus item differre videtur,
- inter equas ubi equus florenti aetate iuvencus
- pinnigeri saevit calcaribus ictus Amoris
- et fremitum patulis sub naribus edit ad arma,
- et cum sic alias concussis artibus hinnit?
- postremo genus alituum variaeque volucres,
- accipitres atque ossifragae mergique marinis
- fluctibus in salso victum vitamque petentes,
- longe alias alio iaciunt in tempore voces,
- et quom de victu certant praedaque repugnant.
- et partim mutant cum tempestatibus una
- raucisonos cantus, cornicum ut saecla vetusta
- corvorumque gregis ubi aquam dicuntur et imbris
- poscere et inter dum ventos aurasque vocare.
- ergo si varii sensus animalia cogunt,
- muta tamen cum sint, varias emittere voces,
- quanto mortalis magis aequumst tum potuisse
- dissimilis alia atque alia res voce notare!
- Illud in his rebus tacitus ne forte requiras,
- fulmen detulit in terram mortalibus ignem
- primitus, inde omnis flammarum diditur ardor;
- multa videmus enim caelestibus insita flammis
- fulgere, cum caeli donavit plaga vaporis.
- et ramosa tamen cum ventis pulsa vacillans
- aestuat in ramos incumbens arboris arbor,
- exprimitur validis extritus viribus ignis,
- emicat inter dum flammai fervidus ardor,
- mutua dum inter se rami stirpesque teruntur.
- quorum utrumque dedisse potest mortalibus ignem.
- inde cibum quoquere ac flammae mollire vapore
- sol docuit, quoniam mitescere multa videbant
- verberibus radiorum atque aestu victa per agros.
- Inque dies magis hi victum vitamque priorem
- commutare novis monstrabant rebus et igni,
- ingenio qui praestabant et corde vigebant.
- condere coeperunt urbis arcemque locare
- praesidium reges ipsi sibi perfugiumque,
- et pecudes et agros divisere atque dedere
- pro facie cuiusque et viribus ingenioque;
- nam facies multum valuit viresque vigebant.
- posterius res inventast aurumque repertum,
- quod facile et validis et pulchris dempsit honorem;
- divitioris enim sectam plerumque secuntur
- quam lubet et fortes et pulchro corpore creti.
- quod siquis vera vitam ratione gubernet,
- divitiae grandes homini sunt vivere parce
- aequo animo; neque enim est umquam penuria parvi.
- at claros homines voluerunt se atque potentes,
- ut fundamento stabili fortuna maneret
- et placidam possent opulenti degere vitam,
- ne quiquam, quoniam ad summum succedere honorem
- certantes iter infestum fecere viai,
- et tamen e summo, quasi fulmen, deicit ictos
- invidia inter dum contemptim in Tartara taetra;
- invidia quoniam ceu fulmine summa vaporant
- plerumque et quae sunt aliis magis edita cumque;
- ut satius multo iam sit parere quietum
- quam regere imperio res velle et regna tenere.
- proinde sine in cassum defessi sanguine sudent,
- angustum per iter luctantes ambitionis;
- quandoquidem sapiunt alieno ex ore petuntque