De Rerum Natura

Lucretius

-

  1. laetitiaque viget, cum cetera pars animai
  2. per membra atque artus nulla novitate cietur;
  3. verum ubi vementi magis est commota metu mens,
  4. consentire animam totam per membra videmus
  5. sudoresque ita palloremque existere toto
  6. corpore et infringi linguam vocemque aboriri,
  7. caligare oculos, sonere auris, succidere artus,
  8. denique concidere ex animi terrore videmus
  9. saepe homines; facile ut quivis hinc noscere possit
  10. esse animam cum animo coniunctam, quae cum animi vi
  11. percussa est, exim corpus propellit et icit.
  12. Haec eadem ratio naturam animi atque animai
  13. corpoream docet esse; ubi enim propellere membra,
  14. corripere ex somno corpus mutareque vultum
  15. atque hominem totum regere ac versare videtur,
  16. quorum nil fieri sine tactu posse videmus
  17. nec tactum porro sine corpore, nonne fatendumst
  18. corporea natura animum constare animamque?
  19. praeterea pariter fungi cum corpore et una
  20. consentire animum nobis in corpore cernis.
  21. si minus offendit vitam vis horrida teli
  22. ossibus ac nervis disclusis intus adacta,
  23. at tamen insequitur languor terraeque petitus
  24. suavis et in terra mentis qui gignitur aestus
  25. inter dumque quasi exsurgendi incerta voluntas.
  26. ergo corpoream naturam animi esse necessest,
  27. corporeis quoniam telis ictuque laborat.
  28. Is tibi nunc animus quali sit corpore et unde
  29. constiterit pergam rationem reddere dictis.
  30. principio esse aio persuptilem atque minutis
  31. perquam corporibus factum constare. id ita esse
  32. hinc licet advertas animum, ut pernoscere possis.
  33. Nil adeo fieri celeri ratione videtur,
  34. quam si mens fieri proponit et inchoat ipsa;
  35. ocius ergo animus quam res se perciet ulla,
  36. ante oculos quorum in promptu natura videtur.
  37. at quod mobile tanto operest, constare rutundis
  38. perquam seminibus debet perquamque minutis,
  39. momine uti parvo possint inpulsa moveri.
  40. namque movetur aqua et tantillo momine flutat,
  41. quippe volubilibus parvisque creata figuris.
  42. at contra mellis constantior est natura
  43. et pigri latices magis et cunctantior actus:
  44. haeret enim inter se magis omnis materiai
  45. copia, ni mirum quia non tam levibus extat
  46. corporibus neque tam suptilibus atque rutundis.
  47. namque papaveris aura potest suspensa levisque
  48. cogere ut ab summo tibi diffluat altus acervus,
  49. at contra lapidum coniectum spicarumque
  50. noenu potest. igitur parvissima corpora pro quam
  51. et levissima sunt, ita mobilitate fruuntur;
  52. at contra quae cumque magis cum pondere magno
  53. asperaque inveniuntur, eo stabilita magis sunt.
  54. nunc igitur quoniamst animi natura reperta
  55. mobilis egregie, perquam constare necessest
  56. corporibus parvis et levibus atque rutundis.
  57. quae tibi cognita res in multis, o bone, rebus
  58. utilis invenietur et opportuna cluebit.
  59. Haec quoque res etiam naturam dedicat eius,
  60. quam tenui constet textura quamque loco se
  61. contineat parvo, si possit conglomerari,
  62. quod simul atque hominem leti secura quies est
  63. indepta atque animi natura animaeque recessit,
  64. nil ibi libatum de toto corpore cernas
  65. ad speciem, nihil ad pondus: mors omnia praestat,
  66. vitalem praeter sensum calidumque vaporem.
  67. ergo animam totam perparvis esse necessest
  68. seminibus nexam per venas viscera nervos,
  69. qua tenus, omnis ubi e toto iam corpore cessit,
  70. extima membrorum circumcaesura tamen se
  71. incolumem praestat nec defit ponderis hilum.
  72. quod genus est, Bacchi cum flos evanuit aut cum
  73. spiritus unguenti suavis diffugit in auras
  74. aut aliquo cum iam sucus de corpore cessit;
  75. nil oculis tamen esse minor res ipsa videtur
  76. propterea neque detractum de pondere quicquam,
  77. ni mirum quia multa minutaque semina sucos
  78. efficiunt et odorem in toto corpore rerum.