De Rerum Natura

Lucretius

-

  1. nec mirum; nam cum sit eorum copia tanta,
  2. ut neque finis, uti docui, neque summa sit ulla,
  3. debent ni mirum non omnibus omnia prorsum
  4. esse pari filo similique adfecta figura.
  5. Praeterea genus humanum mutaeque natantes
  6. squamigerum pecudes et laeta armenta feraeque
  7. et variae volucres, laetantia quae loca aquarum
  8. concelebrant circum ripas fontisque lacusque,
  9. et quae pervolgant nemora avia pervolitantes,
  10. quorum unum quidvis generatim sumere perge;
  11. invenies tamen inter se differre figuris.
  12. nec ratione alia proles cognoscere matrem
  13. nec mater posset prolem; quod posse videmus
  14. nec minus atque homines inter se nota cluere.
  15. nam saepe ante deum vitulus delubra decora
  16. turicremas propter mactatus concidit aras
  17. sanguinis expirans calidum de pectore flumen;
  18. at mater viridis saltus orbata peragrans
  19. novit humi pedibus vestigia pressa bisulcis,
  20. omnia convisens oculis loca, si queat usquam
  21. conspicere amissum fetum, completque querellis
  22. frondiferum nemus adsistens et crebra revisit
  23. ad stabulum desiderio perfixa iuvenci,
  24. nec tenerae salices atque herbae rore vigentes
  25. fluminaque ulla queunt summis labentia ripis
  26. oblectare animum subitamque avertere curam,
  27. nec vitulorum aliae species per pabula laeta
  28. derivare queunt animum curaque levare;
  29. usque adeo quiddam proprium notumque requirit.
  30. praeterea teneri tremulis cum vocibus haedi
  31. cornigeras norunt matres agnique petulci
  32. balantum pecudes; ita, quod natura resposcit,
  33. ad sua quisque fere decurrunt ubera lactis.
  34. Postremo quodvis frumentum non tamen omne
  35. quidque suo genere inter se simile esse videbis,
  36. quin intercurrat quaedam distantia formis.
  37. concharumque genus parili ratione videmus
  38. pingere telluris gremium, qua mollibus undis
  39. litoris incurvi bibulam pavit aequor harenam.
  40. quare etiam atque etiam simili ratione necessest,
  41. natura quoniam constant neque facta manu sunt
  42. unius ad certam formam primordia rerum,
  43. dissimili inter se quaedam volitare figura.
  44. Perfacile est animi ratione exsolvere nobis
  45. quare fulmineus multo penetralior ignis
  46. quam noster fluat e taedis terrestribus ortus;
  47. dicere enim possis caelestem fulminis ignem
  48. subtilem magis e parvis constare figuris
  49. atque ideo transire foramina quae nequit ignis
  50. noster hic e lignis ortus taedaque creatus.
  51. praeterea lumen per cornum transit, at imber
  52. respuitur. quare, nisi luminis illa minora
  53. corpora sunt quam de quibus est liquor almus aquarum?
  54. et quamvis subito per colum vina videmus
  55. perfluere, at contra tardum cunctatur olivom,
  56. aut quia ni mirum maioribus est elementis
  57. aut magis hamatis inter se perque plicatis,
  58. atque ideo fit uti non tam diducta repente
  59. inter se possint primordia singula quaeque
  60. singula per cuiusque foramina permanare.
  61. Huc accedit uti mellis lactisque liquores
  62. iucundo sensu linguae tractentur in ore;
  63. at contra taetra absinthi natura ferique
  64. centauri foedo pertorquent ora sapore;
  65. ut facile agnoscas e levibus atque rutundis
  66. esse ea quae sensus iucunde tangere possunt,
  67. at contra quae amara atque aspera cumque videntur,
  68. haec magis hamatis inter se nexa teneri
  69. proptereaque solere vias rescindere nostris
  70. sensibus introituque suo perrumpere corpus.
  71. omnia postremo bona sensibus et mala tactu
  72. dissimili inter se pugnant perfecta figura;
  73. ne tu forte putes serrae stridentis acerbum
  74. horrorem constare elementis levibus aeque
  75. ac musaea mele, per chordas organici quae
  76. mobilibus digitis expergefacta figurant;
  77. neu simili penetrare putes primordia forma
  78. in nares hominum, cum taetra cadavera torrent,
  79. et cum scena croco Cilici perfusa recens est
  80. araque Panchaeos exhalat propter odores;
  81. neve bonos rerum simili constare colores
  82. semine constituas, oculos qui pascere possunt,
  83. et qui conpungunt aciem lacrimareque cogunt
  84. aut foeda specie foedi turpesque videntur.
  85. omnis enim, sensus quae mulcet cumque, tibi res
  86. haut sine principiali aliquo levore creatast;
  87. at contra quae cumque molesta atque aspera constat,
  88. non aliquo sine materiae squalore repertast.
  89. Sunt etiam quae iam nec levia iure putantur
  90. esse neque omnino flexis mucronibus unca,
  91. sed magis angellis paulum prostantibus, ut quae
  92. titillare magis sensus quam laedere possint,
  93. fecula iam quo de genere est inulaeque sapores.
  94. Denique iam calidos ignis gelidamque pruinam
  95. dissimili dentata modo conpungere sensus
  96. corporis, indicio nobis est tactus uterque.
  97. tactus enim, tactus, pro divum numina sancta,
  98. corporis est sensus, vel cum res extera sese
  99. insinuat, vel cum laedit quae in corpore natast
  100. aut iuvat egrediens genitalis per Veneris res,
  101. aut ex offensu cum turbant corpore in ipso,
  102. semina confundunt inter se concita sensum;
  103. ut si forte manu quamvis iam corporis ipse
  104. tute tibi partem ferias atque experiare.
  105. qua propter longe formas distare necessest
  106. principiis, varios quae possint edere sensus.
  107. Denique quae nobis durata ac spissa videntur,
  108. haec magis hamatis inter sese esse necessest
  109. et quasi ramosis alte compacta teneri.
  110. in quo iam genere in primis adamantina saxa
  111. prima acie constant ictus contemnere sueta
  112. et validi silices ac duri robora ferri