De Rerum Natura

Lucretius

-

  1. certare ingenio, contendere nobilitate,
  2. noctes atque dies niti praestante labore
  3. ad summas emergere opes rerumque potiri.
  4. o miseras hominum mentes, o pectora caeca!
  5. qualibus in tenebris vitae quantisque periclis
  6. degitur hoc aevi quod cumquest! nonne videre
  7. nihil aliud sibi naturam latrare, nisi ut qui
  8. corpore seiunctus dolor absit, mente fruatur
  9. iucundo sensu cura semota metuque?
  10. ergo corpoream ad naturam pauca videmus
  11. esse opus omnino: quae demant cumque dolorem,
  12. delicias quoque uti multas substernere possint
  13. gratius inter dum, neque natura ipsa requirit,
  14. si non aurea sunt iuvenum simulacra per aedes
  15. lampadas igniferas manibus retinentia dextris,
  16. lumina nocturnis epulis ut suppeditentur,
  17. nec domus argento fulget auroque renidet
  18. nec citharae reboant laqueata aurataque templa,
  19. cum tamen inter se prostrati in gramine molli
  20. propter aquae rivum sub ramis arboris altae
  21. non magnis opibus iucunde corpora curant,
  22. praesertim cum tempestas adridet et anni
  23. tempora conspergunt viridantis floribus herbas.
  24. nec calidae citius decedunt corpore febres,
  25. textilibus si in picturis ostroque rubenti
  26. iacteris, quam si in plebeia veste cubandum est.
  27. quapropter quoniam nihil nostro in corpore gazae
  28. proficiunt neque nobilitas nec gloria regni,
  29. quod super est, animo quoque nil prodesse putandum;
  30. si non forte tuas legiones per loca campi
  31. fervere cum videas belli simulacra cientis,
  32. subsidiis magnis et opum vi constabilitas,
  33. ornatas armis stlattas pariterque animatas,
  34. his tibi tum rebus timefactae religiones
  35. effugiunt animo pavidae mortisque timores
  36. tum vacuum pectus lincunt curaque solutum.
  37. quod si ridicula haec ludibriaque esse videmus,
  38. re veraque metus hominum curaeque sequaces
  39. nec metuunt sonitus armorum nec fera tela
  40. audacterque inter reges rerumque potentis
  41. versantur neque fulgorem reverentur ab auro
  42. nec clarum vestis splendorem purpureai,
  43. quid dubitas quin omnis sit haec rationis potestas,
  44. omnis cum in tenebris praesertim vita laboret?
  45. nam vel uti pueri trepidant atque omnia caecis
  46. in tenebris metuunt, sic nos in luce timemus
  47. inter dum, nihilo quae sunt metuenda magis quam
  48. quae pueri in tenebris pavitant finguntque futura.
  49. hunc igitur terrorem animi tenebrasque necessest
  50. non radii solis neque lucida tela diei
  51. discutiant, sed naturae species ratioque.
  52. Nunc age, quo motu genitalia materiai
  53. corpora res varias gignant genitasque resolvant
  54. et qua vi facere id cogantur quaeque sit ollis
  55. reddita mobilitas magnum per inane meandi,
  56. expediam: tu te dictis praebere memento.
  57. nam certe non inter se stipata cohaeret
  58. materies, quoniam minui rem quamque videmus
  59. et quasi longinquo fluere omnia cernimus aevo
  60. ex oculisque vetustatem subducere nostris,
  61. cum tamen incolumis videatur summa manere
  62. propterea quia, quae decedunt corpora cuique,
  63. unde abeunt minuunt, quo venere augmine donant.
  64. illa senescere, at haec contra florescere cogunt,
  65. nec remorantur ibi. sic rerum summa novatur
  66. semper, et inter se mortales mutua vivunt.
  67. augescunt aliae gentes, aliae minuuntur,
  68. inque brevi spatio mutantur saecla animantum
  69. et quasi cursores vitai lampada tradunt.
  70. Si cessare putas rerum primordia posse
  71. cessandoque novos rerum progignere motus,
  72. avius a vera longe ratione vagaris.
  73. nam quoniam per inane vagantur, cuncta necessest
  74. aut gravitate sua ferri primordia rerum
  75. aut ictu forte alterius. nam cum cita saepe
  76. obvia conflixere, fit ut diversa repente
  77. dissiliant; neque enim mirum, durissima quae sint
  78. ponderibus solidis neque quicquam a tergibus obstet.
  79. et quo iactari magis omnia materiai
  80. corpora pervideas, reminiscere totius imum
  81. nil esse in summa, neque habere ubi corpora prima
  82. consistant, quoniam spatium sine fine modoquest
  83. inmensumque patere in cunctas undique partis
  84. pluribus ostendi et certa ratione probatumst.
  85. quod quoniam constat, ni mirum nulla quies est
  86. reddita corporibus primis per inane profundum,
  87. sed magis adsiduo varioque exercita motu
  88. partim intervallis magnis confulta resultant,
  89. pars etiam brevibus spatiis vexantur ab ictu.
  90. et quae cumque magis condenso conciliatu
  91. exiguis intervallis convecta resultant,
  92. indupedita suis perplexis ipsa figuris,
  93. haec validas saxi radices et fera ferri
  94. corpora constituunt et cetera de genere horum.