Tusculanae Disputationes

adflictusne[*](audieris Gr audiens X (de mendo cf. 1. 2) ) [*](audies s cf. Lebreton, Et. sur la langue et la grammaire de Cicéron p. 201 ) et iacens et lamentabili voce deplorans audieris:

o virum fortem!

? te vero ita adfectum ne[*](nec K) virum quidem quisquam dixerit. amittenda igitur fortitudo est[*](est om. H) aut sepeliendus dolor.[*](aut ... 17 dolor H) Ecquid[*](equid V1 ) scis igitur, si quid[*](quid Vrec s ) [*](quis GR1V1 ) [*](quē RcK) de Corinthiis tuis amiseris, posse habere te reliquam supellectilem[*](supplectilem R1 ) salvam, virtutem autem si unam amiseris—etsi amitti non potest virtus, sed si unam confessus eris[*](fueris GK (l eris2) R (ful?)) te non habere, nullam esse te habiturum?

num igitur fortem virum, num magno animo, num patientem, num gravem, num humana contemnentem potes dicere aut Philoctetam[*](philotetă G1V1 (tet)) [*](atenim K1 ) illum—? a te enim malo discedere,[*](discere X discedere (cf. ac. 2, 115) Bentl. ) sed ille certe non fortis, qui iacet

1. in tecto[*](tecto Bouhier lecto) u/mido,[*](Accius Phil. 550) [*](umido X (G1 in r.) add. K2?V2Rc (sed postea deletum) )
2. Quod e/iulatu, que/stu, gemitu, fre/mitibus
3. Resona/ndo mutum[*](mutum fin. 2, 94 multum) fle/bilis voce/s refert.

non ego dolorem dolorem esse nego—cur enim fortitudo desideraretur?—sed eum opprimi[*](oprimi R1V1 ) dico patientia, si modo est aliqua patientia; si nulla est, quid exornamus[*](exornamus G1 (fait t)) philosophiam[*](modo ... quid exornamur philo- sophia? Non. 105,27 ) aut quid eius nomine gloriosi sumus? pungit[*](pungit dolor scr. Vc ) [*](pungat Vrec ) dolor, vel fodiat sane: si nudus es, da iugulum; sin tectus Volcaniis[*](volcaniis -iis in r. Vc ) armis, id est fortitudine, resiste; haec enim te, nisi ita facies, custos dignitatis relinquet et deseret.

Cretum quidem leges,[*](Cretum legs Char. GL. 124, 12 ) quas sive Iuppiter sive Minos[*](add. s minos R (ss. al. m.) ) sanxit de Iovis quidem sententia, ut poëtae ferunt, itemque Lycurgi[*](Lygurgi X) laboribus erudiunt iuventutem, venando currendo, esuriendo sitiendo, algendo aestuando. Spartae[*](spartiatae V2 ) vero pueri ad aram sic verberibus accipiuntur,

ut multus e visceribus sanguis exeat,

[*](Trag. inc. 209) [*](exeat V) non numquam etiam, ut, cum ibi essem, audiebam, ad necem; quorum non[*](non in r. Vc uno X) modo nemo exclamavit umquam, sed ne ingemuit quidem. quid ergo? hoc pueri possunt, viri non poterunt? et mos valet, ratio non valebit?

Interest aliquid inter laborem et dolorem. sunt finitima omnino, sed tamen differt[*](differt ert in r. G1 ) aliquid. labor est functio quaedam vel animi vel corporis gravioris operis et muneris, dolor autem motus asper in corpore alienus a sensibus. haec duo Graeci illi, quorum copiosior est lingua quam nostra, uno nomine appellant. itaque industrios homines illi studiosos[*](studiosos R (er. i)) vel potius

amantis doloris appellant, nos commodius laboriosos:[*](laboriosos K (exp. 2); item v. 17 ) aliud est enim laborare, aliud dolere.[*](dolore K (4 dolore V1)) o verborum inops interdum, quibus abundare[*](habund. G1 ) te semper putas, Graecia! aliud, inquam, est dolere,[*](dolore K (4 dolore V1)) aliud laborare. cum varices secabantur C.[*](C.l g K2) Mario, dolebat; cum aestu magno ducebat agmen, laborabat. est inter haec quaedam tamen similitudo: consuetudo enim laborum perpessionem dolorum[*](dolorem X corr. K2R2 ) efficit[*](efficiat X (a R1?)) faciliorem.