Philippicae

populi quidem Romani iudicia multa ambo habetis, quibus vos non[*](vos non Poggius: vobis vo V: non s2: om. cett.) satis moveri permoleste fero. quid enim gladiatoribus[*](gladiatoriis D) clamores innumerabilium civium? quid populi versus? quid Pompei statuae plausus infiniti? quid duobus[*](duobus Faernus: ii V: u t: hi n: his cs) tribunis plebis qui vobis adversantur? parumne haec significant incredibiliter consentientem populi Romani universi voluntatem? quid? Apollinarium ludorum plausus vel testimonia potius et iudicia populi Romani parum magna[*](parum magna V: parva D) vobis videbantur? O beatos illos qui, cum adesse ipsis propter vim armorum non licebat, aderant tamen et in medullis populi Romani ac visceribus haerebant! Nisi forte Accio tum plaudi et sexagesimo post anno palmam dari, non Bruto putabatis[*](non putabitis (-batis t) Bruto D), qui ludis suis ita caruit ut in illo apparatissimo spectaculo studium[*](studium suum V2) populus Romanus tribueret[*](tribueret V2: tribuerit V1D) absenti[*](ut absenti V: absenti, ut Faernus), desiderium liberatoris sui perpetuo plausu et clamore leniret.

equidem is sum qui istos plausus, cum popularibus[*](a popularibus c (at vid. Madvig, Opusc. i. 203): a populi parte Campe) civibus tribuerentur, semper contempserim; idemque cum a summis, mediis, infimis, cum denique ab universis hoc idem fit, cumque ei qui ante sequi populi consensum solebant fugiunt, non plausum illum, sed iudicium puto. sin haec leviora vobis videntur quae sunt gravissima, num etiam hoc contemnitis quod sensistis tam caram populo Romano vitam A. Hirti[*](A. om. V1) fuisse? satis erat enim probatum illum esse populo Romano, ut est[*](esset D); iucundum amicis, in quo vincit omnis; carum suis, quibus est ipse[*](ipse om. D) carissimus: tantam tamen sollicitudinem bonorum, tantum timorem omnium[*](omnium om. V) in quo meminimus? certe in nullo.

quid igitur? hoc vos, per deos immortalis! quale sit non interpretamini? quid? eos de vestra vita cogitare non[*](non om. D) censetis quibus eorum quos sperant rei publicae consulturos vita tam cara sit?

cepi fructum, patres conscripti, reversionis meae, quoniam et ea dixi, ut quicumque casus consecutus esset, exstaret constantiae meae testimonium, et sum a vobis benigne ac diligenter auditus. quae potestas si mihi saepius sine meo vestroque periculo fiet, utar: si minus, quantum potero, non[*](et om. D) tam mihi me quam rei publicae reservabo. mihi fere[*](mihi fere D: qui mihi fere V: quia mihi fere coni. Halm) satis est quod vixi vel ad aetatem vel ad gloriam: huc si quid accesserit, non tam mihi quam vobis reique publicae accesserit.

quonam meo fato, patres conscripti, fieri dicam ut nemo his annis viginti rei publicae fuerit hostis qui non bellum eodem tempore mihi quoque indixerit? nec vero necesse est quemquam a me[*](a me quemquam D) nominari: vobiscum ipsi recordamini. mihi poenarum illi plus quam optarem[*](optaram Heumann) dederunt: te miror, Antoni, quorum facta imitere, eorum exitus non perhorrescere[*](pertimescere t et Isidorus Origg. ii. 9. 12). atque hoc in aliis minus mirabar. nemo enim illorum inimicus mihi fuit voluntarius: omnes a me rei publicae causa lacessiti. tu ne verbo quidem violatus, ut audacior quam Catilina[*](L. Catilina V2D), furiosior quam Clodius[*](P. Clodius V2D ultro me maledictis Faernus: ut romae maledictis V1: ultro maledictis me V2D) viderere, ultro me maledictis lacessisti, tuamque a me alienationem commendationem tibi ad impios civis fore putavisti.

quid putem? contemptumne me? non video nec in vita nec in gratia nec in rebus gestis nec in hac mea mediocritate ingeni quid despicere possit Antonius. an in senatu facillime de me detrahi posse credidit? qui ordo clarissimis civibus bene gestae rei publicae testimonium multis, mihi uni conservatae dedit. an decertare mecum voluit contentione dicendi? hoc quidem est beneficium[*](beneficium est ns et Quintil. xi. 1. 25). quid enim plenius, quid uberius quam mihi[*](mihi quam Campe) et pro me et contra Antonium dicere? illud profecto[*](profecto est D): non existimavit sui[*](suis D (cf. 1. 5)) similibus probari posse se[*](se om. V) esse hostem patriae, nisi mihi esset inimicus.