Deipnosophistae

Athenaeus of Naucratis

Athenaeus. Athenaei Naucratitae Dipnosophistarum Libri XV (3 volumes). Kaibel, Georg, editor. Leipzig: Teubner, 1887-1892.

ΔΕΛΦΑΞ. Ἐπίχαρμος τὸν ἄρρενα χοῖρον οὕτως καλεῖ ἐν Ὀδυσσεῖ αὐτομόλῳ (p. 247 L)·

  1. δέλφακά τε τῶν γειτόνων
  2. τοῖς Ἐλευσινίοις φυλάσσων δαιμονίως ἀπώλεσα
  3. οὐχ ἑκών· καὶ ταῦτα δή με συμβολατεύειν ἔφα
  4. τοῖς Ἀχαιοῖσιν προδιδόμειν τ’ ὤμνυέ με τὸν δέλφακα.
καὶ Ἀναξίλας δ’ ἐν Κίρκῃ καὶ ἀρσενικῶς εἴρηκε τὸν δέλφακα καὶ ἐπὶ τοῦ τελείου τέθεικε τοὔνομα εἰπών (II 266 K)·
  1. τοὺς μὲν ὀρεινόμους ὑμῶν ποιήσει δέλφακας ὑλιβάτους,
  2. τοὺς δὲ πάνθηρας, ἄλλους ἀγρώστας λύκους,
  3. λέοντας.
ἐπὶ δὲ τῶν θηλειῶν τοὔνομα τάττει Ἀριστοφάνης
v.2.p.319
Ταγηνισταῖς (I 522 K) ‘ἢ δέλφακος ὀπωρινῆς ἠτριαῖον’. καὶ ἐν Ἀχαρνεῦσιν (v. 786)·
  1. νέα γάρ ἐστιν· ἀλλὰ δελφακουμένα
  2. ἕξει μεγάλην τε καὶ παχεῖαν κἠρυθράν.
  3. ἀλλ’ αἰ τράφεν λῇς, ἅδε τοι χοῖρος καλά.
καὶ Εὔπολις ἐν Χρυσῷ γένει. καὶ Ἱππῶναξ δ’ ἔφη (fr. 70b B) ‘ὡς Ἐφεσίη δέλφαξ’. κυρίως δ᾽ αἱ θήλειαι οὕτως λεχθεῖεν ἂν αἱ δελφύας ἔχουσαι· οὕτως δὲ αἱ μῆτραι καλοῦνται καὶ οἱ ἀδελφοὶ ἔνθεν ἐτυμολογοῦνται. περὶ δὲ τῆς ἡλικίας τοῦ ζῴου Κρατῖνός φησιν ἐν Ἀρχιλόχοις (I 12 K)·
  1. ἤδη δέλφακες, χοῖροι δὲ τοῖσιν ἄλλοις.
Ἀριστοφάνης δ’ ὁ γραμματικὸς ἐν τῷ περὶ ἡλικιῶν φησι (p. 102 N)· ‘τῶν δὲ συῶν τὰ μὲν ἤδη συμπεπηγότα δέλφακες, τὰ δ’ ἁπαλὰ καὶ ἔνικμα χοῖροι. ἔνθεν τὸ Ὁμηρικὸν σαφὲς γίνεται· Od. 14.80
  1. τά τε δμώεσσι πάρεστι
  2. χοίρε᾽, ἀτὰρ σιάλους γε σύας μνηστῆρες ἔδουσι.’
Πλάτων δ’ ὁ κωμῳδιοποιὸς ἐν Ποιητῇ ἀρρενικῶς ἔφη (I 631 K) ‘τὸν δέλφακα ἀπῆγε σιγῇ’. ἦν δὲ καὶ παλαιὸς νόμος, ὥς φησιν Ἀνδροτίων (FHG I 375), τῆς ἐπιγονῆς ἕνεκα τῶν θρεμμάτων μὴ σφάττειν πρόβατον ἄπεκτον ἢ ἄτοκον· διὸ τὰ ἤδη τέλεια ἤσθιον·
  1. ἀτὰρ σιάλους γε σύας μνηστῆρες ἔδουσι (Od. 14.81).
καὶ νῦν δὲ τὴν τῆς Ἀθηνᾶς ἱέρειαν οὐ θύειν ἀμνὴν οὐδὲ τυροῦ γεύεσθαι. καὶ κατὰ χρόνον δέ τινα ἐκλιπόντων τῶν βοῶν, φησὶν ὁ Φιλόχορος (FHG I 394), νομοθετηθῆναι διὰ τὴν σπάνιν ἀπέχεσθαι αὐτοὺς τῶν
v.2.p.320
ζῴων, συνάγειν βουλομένους καὶ πληθῦσαι τῷ μὴ καταθύεσθαι. χοῖρον δ’ οἱ Ἴωνες καλοῦσι τὴν θήλειαν, ὡς Ἱππῶναξ (fr. 40 B4)·
  1. σπονδῇ τε καὶ σπλάγχνοισιν ἀγρίης χοίρου.
καὶ Σοφοκλῆς Ἐπιταιναρίοις (fr. 211 N)·
  1. τοιγὰρ ϊωδὴ φυλάξαι χοῖρος ὥστε δεσμίων.
Πτολεμαῖος δ’ ὁ τῆς Αἰγύπτου βασιλεὺς ἐν τῷ ἐνάτῳ τῶν ἀπομνημονευμάτων (FHG III 188) ‘εἰς Ἄσσον, φησίν, ἐπιδημήσαντί μοι οἱ Ἄσσιοι παρέστησαν χοῖρον ὑιον ἔχοντα τὸ μὲν ὕψος δύο καὶ ἡμίσους πήχεων, ὅλον δ’ ἄρτιον πρὸς τὸ μῆκος, τῇ χροιᾷ χιόνινον. ἔφασάν τε τὸν βασιλέα Εὐμένη τὰ τοιαῦτα ἐπιμελῶς ὠνεῖσθαι παρ’ αὐτῶν, διδόντα τοῦ ἑνὸς δραχμὰς τετρακισχιλίας.’ Αἰσχύλος δέ φησιν (fr. 302 N)·
  1. ἐγὼ δὲ χοῖρον καὶ μάλ’ εὐθηλούμενον
  2. τόνδ’ ἐν νοτοῦντι κριβάνῳ θήσω. τί γὰρ
  3. ὄψον γένοιτ’ ἂν ἀνδρὶ τοῦδε βέλτιον;
καὶ πάλιν (fr. 303 N)·
  1. λευκός· τί δ’ οὐχί; καὶ καλῶς ἠφευμένος·
  2. ὁ χοῖρος ἕψου μηδὲ λυπηθῇς πυρί.
καὶ ἔτι (fr. 304 N)·
  1. θύσας δὲ χοῖρον τόνδε τῆς αὐτῆς ὑός,
  2. ἣ πολλά μ’ ἐν δόμοισιν εἴργασται κακά,
  3. δονοῦσα καὶ τρέπουσα τύρβ’ ἄνω κάτω.
ταῦτα δὲ παρέθετο Χαμαιλέων ἐν τῷ περὶ Αἰσχύλου (fr. 23 Koepke).

περὶ δὲ ὑῶν ὅτι ἱερόν ἐστι τὸ ζῷον παρὰ

v.2.p.321
Κρησὶν Ἀγαθοκλῆς ὁ Βαβυλώνιος ἐν πρώτῳ περὶ Κυζίκου φησὶν οὕτως (FHG IV 289)· ‘μυθεύουσιν ἐν Κρήτῃ γενέσθαι τὴν Διὸς τέκνωσιν ἐπὶ τῆς Δίκτης, ἐν ᾗ καὶ ἀπόρρητος γίνεται θυσία. λέγεται γὰρ ὡς ἄρα Διὶ θηλὴν ὑπέσχεν ὗς καὶ τῷ σφετέρῳ γρυσμῷ περιοιχνεῦσα τὸν κνυζηθμὸν τοῦ βρέφεος ἀνεπάιστον τοῖς παριοῦσιν ἐτίθει. διὸ πάντες τὸ ζῷον τοῦτο περίσεπτον ἡγοῦνται καὶ οὐκ ἄν, φησί, τῶν κρεῶν δαίσαιντο. Πραίσιοι δὲ καὶ ἱερὰ ῥέζουσιν ὑί, καὶ αὕτη προτελὴς αὐτοῖς ἡ θυσία νενόμισται.’ τὰ παραπλήσια ἱστορεῖ καὶ Νεάνθης ὁ Κυζικηνὸς ἐν δευτέρῳ περὶ τελετῆς (FHG III 8). πεταλίδων συῶν μνημονεύει Ἀχαιὸς ὁ Ἐρετριεὺς ἐν Αἴθωνι σατυρικῷ λέγων οὕτως (fr. 8 N) ‘πεταλίδων δέ τοι συῶν ... μορφαῖς ταῖσδε πόλλ’ ἐπάιον’. πεταλίδας δ’ αὐτὰς εἴρηκε μεταφέρων ἀπὸ τῶν μόσχων· οὗτοι γὰρ πέτηλοι λέγονται ἀπὸ τῶν κεράτων, ὅταν αὐτὰ ἐκπέταλα ἔχωσι. παραπλησίως δὲ τῷ Ἀχαιῷ καὶ Ἐρατοσθένης ἐν Ἀντερινύι (fr. 25 Hi) τοὺς σύας λαρινοὺς προσηγόρευσε μεταγαγὼν καὶ αὐτὸς ἀπὸ τῶν λαρινῶν βοῶν· οἳ οὕτως ἐκλήθησαν ἤτοι ἀπὸ τοῦ λαρινεύεσθαι (ὅπερ ἐστὶ σιτίζεσθαι. Σώφρων (fr. 106 Bo)· ‘βόες δὲ λαρινεύονταιʼ) ἢ ἀπό τινος κώμης Ἠπειρωτικῆς Λαρίνης ἢ ἀπὸ τοῦ βουκολοῦντος αὐτάς· Λαρῖνος δ’ οὗτος ἐκαλεῖτο.

εἰσαχθέντος δὲ ἡμῖν ποτε καὶ δέλφακος, οὗ τὸ μὲν ἥμισυ κραμβαλέον ἦν ἐπιμελῶς πεποιημένον, τὸ δὲ ἥμισυ ὡς ἂν ἐξ ὕδατος ἡψημένον τακερῶς, καὶ

v.2.p.322
πάντων θαυμαζόντων τοῦ μαγείρου τὴν σοφίαν, μέγα φρονῶν ἐκεῖνος ἐπὶ τῇ τέχνῃ ἔφη· ‘ἀλλὰ μὴν οὐδὲ τὴν σφαγὴν ἔχει τις ὑμῶν ἐπιδεῖξαι ὅπου ἐγένετο ἢ πῶς αὐτοῦ ἡ γαστὴρ πεπλήρωται παντοίων ἀγαθῶν. καὶ γὰρ κίχλας ἐν ἑαυτῷ ἔχει καὶ ἄλλα ὀρνίθια ὑπογαστρίων τε μέρη χοιρείων καὶ μήτρας τόμους καὶ τῶν ᾠῶν τὰ χρυσᾶ, ἔτι δὲ ὀρνίθων ‘γαστέρες αὐταῖσι μήτραις καὶ καλῶν ζωμῶν πλέες’ (com. inc. IV 606 M) καὶ τὰ ἐκ τῶν σαρκῶν εἰς λεπτὰ κατακνιζόμενα καὶ μετὰ πεπερίδων συμπλαττόμενα· ἰσίκια γὰρ ‘ὀνομάζειν αἰδοῦμαι’ (Eur. Or. 37) τὸν Οὐλπιανόν, καίπερ αὐτὸν εἰδὼς ἡδέως αὐτοῖς χρώμενον. πλὴν ὁ ἐμός γε συγγραφεὺς Πάξαμος (FHG IV 472) τῶν ἰσικίων μέμνηται. καὶ οὔ μοι φροντὶς Ἀττικῶν χρήσεων. ὑμεῖς οὖν ἐπιδείξατε πῶς τε ὁ χοῖρος ἐσφάγη καὶ πῶς ἐξ ἡμισείας μέν ἐστιν ὀπτός, ἑφθὸς δὲ κατὰ θάτερα.’ ἔτ’ οὖν ἡμῶν ἀναζητούντων ὁ μάγειρος ἔφη· ‘ἀλλ’ ἦ νομίζετέ με ἔλαττον πεπαιδεῦσθαι τῶν ἀρχαίων ἐκείνων μαγείρων περὶ ὧν οἱ κωμῳδιοποιοὶ λέγουσι; Ποσείδιππος μὲν ἐν Χορευούσαις· μάγειρος δ’ ἐστὶν ὁ λέγων πρὸς τοὺς μαθητὰς τάδε (IV 521 M)·

  1. μαθητὰ Λεύκων οἵ τε συνδιάκονοι
  2. ὑμεῖς· ἅπας γάρ ἐστιν οἰκεῖος τόπος
  3. ὑπὲρ τέχνης λαλεῖν τι· τῶν ἡδυσμάτων
  4. πάντων κράτιστόν ἐστιν ἐν μαγειρικῇ
  5. ἀλαζονεία· τὸ καθ’ ὅλου δὲ τῶν τεχνῶν
  6. ὄψει σχεδόν τι .... τοῦθ’ ἡγούμενον.
  7. ξεναγὸς οὗτος ὅστις ἂν θώρακ’ ἔχῃ
    v.2.p.323
  8. φολιδωτὸν ἢ δράκοντα σεσιδηρωμένον,
  9. ἐφάνη Βριάρεως· ἂν τύχῃ δ᾽, ἐστὶν λαγώς.
  10. ὁ μάγειρος ἂν μὲν ὑποδιακόνους ἔχων
  11. πρὸς τὸν ἰδιώτην καὶ μαθητὰς εἰσίῃ,
  12. κυμινοπρίστας πάντας ἢ λιμοὺς καλῶν,
  13. ἔπτηξ’ ἕκαστος εὐθύς. ἂν δ’ ἀληθινὸν
  14. σαυτὸν παραβάλλῃς, καὶ προσεκδαρεὶς ἄπει.
  15. ὅπερ οὖν ὑπεθέμην, τῷ κενῷ χώραν δίδου,
  16. καὶ τὰ στόμια γίνωσκε τῶν κεκλημένων.
  17. ὥσπερ γὰρ εἰς τἀμπόρια, τῆς τέχνης πέρας
  18. τοῦτ’ ἔστιν, ἂν εὖ προσδράμῃς πρὸς τὸ στόμα.
  19. διακονοῦμεν νῦν γάμους· τὸ θῦμα βοῦς·
  20. ὁ διδοὺς ἐπιφανής, ἐπιφανὴς ὁ λαμβάνων·
  21. τούτων γυναῖκες ἱέρειαι Θεᾷ, Θεῷ,
  22. κορύβαντες, αὐλοί, παννυχίδες, ἀναστροφή·
  23. ἱππόδρομος οὗτός ἐστί σοι μαγειρικῆς.
  24. μέμνησο καὶ σὺ τοῦτο.
καὶ περὶ ἑτέρου δὲ μαγείρου (ὄνομα δ’ ἐστὶ Σεύθης) ὁ αὐτός φησιν ποιητὴς οὕτως (IV 523 M)·
  1. ἰδιώτης μέγας
  2. αὐτοῖς ὁ Σεύθης· οἶσθας, ὦ βέλτισθ᾽, ὅτι
  3. ἀγαθοῦ στρατηγοῦ διαφέρειν οὐθὲν δοκεῖ.
  4. οἱ πολέμιοι πάρεισιν· ὁ βαθὺς τῇ φύσει
  5. στρατηγὸς ἔστη καὶ τὸ πρᾶγμ’ ἐδέξατο.
  6. πολέμιός ἐστι πᾶς ὁ συμπίνων ὄχλος.
  7. κινεῖ γὰρ ἁθρόος οὗτος· εἰσελήλυθεν,
    v.2.p.324
  8. ἐκ πεντεκαίδεχ’ ἡμερῶν προηλπικὼς
  9. τὸ δεῖπνον, ὁρμῆς μεστός, ἐκκεκαυμένος,
  10. τηρῶν πότ’ ἐπὶ τὰς χεῖρας οἴσει τις. νόει
  11. ὄχλου τοιούτου ῥαχίαν ἠθροισμένην.

ὁ δ’ ἐν τοῖς Εὔφρονος Συνεφήβοις μάγειρος ἀκούσατε οἷα παραινεῖ (IV 492 M)·

  1. ὅταν ἐρανισταῖς, Καρίων, διακονῇς,
  2. οὐκ ἔστι παίζειν οὐδ’ ἃ μεμάθηκας ποιεῖν.
  3. ἐχθὲς κεκινδύνευκας· οὐδεὶς εἶχέ σοι
  4. κωβιὸς ὅλως γὰρ ἧπαρ, ἀλλ’ ἦσαν κενοί·
  5. ἐγκέφαλος ἠλλοίωτο. δεῖ δέ, Καρίων,
  6. ὅταν μὲν ἔλθῃς εἰς τοιοῦτον συρφετόν,
  7. Δρόμωνα καὶ Κέρδωνα καὶ Σωτηρίδην,
  8. μισθὸν διδόντας ὅσον ἂν αἰτήσῃς, ἁπλῶς
  9. εἶναι δίκαιον, οἷ δὲ νῦν βαδίζομεν
  10. εἰς τοὺς γάμους, ἀνδροφόνον. ἂν τοῦτ’ αἰσθάνῃ,
  11. ἐμὸς εἶ μαθητὴς καὶ μάγειρος οὐ κακός.
  12. ὁ καιρὸς εὐκτός· ὠφελοῦ. φιλάργυρος
  13. ὁ γέρων, ὁ μισθὸς μικρός· εἴ σε λήψομαι
  14. νῦν μὴ κατεσθίοντα καὶ τοὺς ἄνθρακας,
  15. ἀπόλωλας. εἴσω πάραγε· καὶ γὰρ αὐτὸς οὑτοσὶ
  16. προσέρχεθ’ ὁ γέρων. ὡς δὲ καὶ γλίσχρον βλέπει.

μέγας δέ ἐστι σοφιστὴς καὶ οὐδὲν ἥττων τῶν ἰατρῶν εἰς ἀλαζονείαν καὶ ὁ παρὰ Σωσιπάτρῳ μάγειρος ἐν Καταψευδομένῳ λέγων ὧδε (IV 482 M)·

  1. οὐ παντελῶς εὐκαταφρόνητος ἡ τέχνη,
    v.2.p.325
ἂν κατανοήσῃς, ἐστὶν ἡμῶν, Δημύλε, ἀλλὰ πέπλυται τὸ πρᾶγμα, καὶ πάντες σχεδὸν εἶναι μάγειροί φασιν οὐθὲν εἰδότες· ὑπὸ τῶν τοιούτων δ’ ἡ τέχνη λυμαίνεται. ἐπεὶ μάγειρον ἂν λάβῃς ἀληθινόν, ἐκ παιδὸς ὀρθῶς εἰς τὸ πρᾶγμ᾽ εἰσηγμένον καὶ τὰς δυνάμεις κατέχοντα καὶ τὰ μαθήματα ἅπαντ’ ἐφεξῆς εἰδόθ᾽, ἕτερόν σοι τυχὸν φανήσεται τὸ πρᾶγμα. τρεῖς ἡμεῖς μόνοι ἐσμὲν ἔτι λοιποί, Βοιδίων καὶ Χαριάδης ἐγώ τε· τοῖς λοιποῖς δὲ προσπέρδου. ΔΗ. τί φής; Α. ἐγώ; τὸ διδασκαλεῖον ἡμεῖς σῴζομεν τὸ Σίκωνος· οὗτος τῆς τέχνης ἀρχηγὸς ἦν. ἐδίδασκεν ἡμᾶς πρῶτον ἀστρολογεῖν .... ἔπειτα μετὰ ταῦτ’ εὐθὺς ἀρχιτεκτονεῖν. περὶ φύσεως κατεῖχε πάντας τοὺς λόγους· ἐπὶ πᾶσι τούτοις ἔλεγε τὰ στρατηγικά. πρὸ τῆς τέχνης ἔσπευδε ταῦθ’ ἡμᾶς μαθεῖν. ΔΗ. ἆρα σύ με κόπτειν οἷος εἶ γε, φίλτατε; Α. οὔκ, ἀλλ’ ἐν ὅσῳ προσέρχετ᾽ ἐξ ἀγορᾶς ὁ παῖς, μικρὰ διακινήσω σε περὶ τοῦ πράγματος, ἵνα τῷ λαλεῖν λάβωμεν εὔκαιρον χρόνον. ΔΗ. Ἄπολλον, ἐργῶδές γ᾽. Α. ἄκουσον, ὦγαθέ· δεῖ τὸν μάγειρον εἰδέναι πρώτιστα μὲν περὶ τῶν μετεώρων τάς τε τῶν ἄστρων δύσεις καὶ τὰς ἐπιτολὰς καὶ τὸν ἥλιον πότε ἐπὶ τὴν μακράν τε καὶ βραχεῖαν ἡμέραν
v.2.p.326
ἐπάνεισι κἀν ποίοισίν ἐστι ζῳδίοις. τὰ γὰρ ὄψα, φασί, πάντα καὶ τὰ βρώματα σχεδὸν ἐν τῇ περιφορᾷ τῆς ὅλης συντάξεως ἑτέραν ἐν ἑτέροις λαμβάνει τὴν ἡδονήν. ὁ μὲν οὖν κατέχων τὰ τοιαῦτα τὴν ὥραν ἰδὼν τούτων ἑκάστοις ὡς προσήκει χρήσεται, ὁ δ᾽ ἀγνοῶν ταῦτ’ εἰκότως τυντλάζεται. πάλιν τὸ περὶ τῆς ἀρχιτεκτονικῆς ἴσως ἐθαύμασας τί τῇ τέχνῃ συμβάλλεται. ΔΗ. ἐγὼ δ’ ἐθαύμασ᾽; Α. ἀλλ’ ὅμως ἐγὼ φράσω· τοὐπτάνιον ὀρθῶς καταβαλέσθαι καὶ τὸ φῶς λαβεῖν ὅσον δεῖ καὶ τὸ πνεῦμ’ ἰδεῖν πόθεν ἐστίν, μεγάλην χρείαν τιν’ εἰς τὸ πρᾶγμ’ ἔχει. ὁ καπνὸς φερόμενος δεῦρο κἀκεῖ διαφορὰν εἴωθε τοῖς ὄψοισιν ἐμποιεῖν τινα. τί οὖν ἔτι σοι δίειμι τὰ στρατηγικὰ — — — ἔχω γε τὸν μάγειρον. ἡ τάξις σοφὸν ἁπανταχοῦ μέν ἐστι κἀν πάσῃ τέχνῃ, ἐν τῇ καθ’ ἡμᾶς δ’ ὥσπερ ἡγεῖται σχεδόν. τὸ γὰρ παραθεῖναι κἀφελεῖν τεταγμένως ἕκαστα καὶ τὸν καιρὸν ἐπὶ τούτοις ἰδεῖν, πότε δεῖ πυκνότερον ἐπαγαγεῖν καὶ πότε βάδην, καὶ πῶς ἔχουσι πρὸς τὸ δεῖπνον καὶ πότε εὔκαιρον αὐτῶν ἐστι τῶν ὄψων τὰ μὲν θερμὰ παραθεῖναι, τὰ δ᾽ ἐπανέντα, τὰ δὲ μέσως, τὰ δ’ ὅλως ἀποψύξαντα, ταῦτα πάντα ...
v.2.p.327
ἐν τοῖς στρατηγικοῖσιν ἐξετάζεται μαθήμασιν. ΔΗ. τίς δή τι παραδείξας ἐμοὶ τὰ δέοντ’ ἀπελθὼν αὐτὸς ἡσυχίαν ἄγε.

καὶ ὁ παρὰ τῷ Ἀλέξιδι δὲ ἐν Μιλησίοις μάγειρος οὐ μακρὰν τούτου ἐστὶ λέγων τοιάδε (II 351 K)·

  1. οὐκ ἴστε ταῖς πλείσταισι τῶν τεχνῶν ὅτι
  2. οὐχ ἁρχιτέκτων κύριος τῆς ἡδονῆς
  3. μόνος καθέστηκ᾽, ἀλλὰ καὶ τῶν χρωμένων
  4. συμβάλλεταί τις, ἂν καλῶς χρῶνται, μερίς.
  5. Β. ποῖόν τι; δεῖ γὰρ κἀμὲ τὸν ξένον μαθεῖν.
  6. Α. τὸν ὀψοποιὸν σκευάσαι χρηστῶς μόνον
  7. δεῖ τοὔψον, ἄλλο δ’ οὐδέν. ἂν μὲν οὖν τύχῃ
  8. ὁ ταῦτα μέλλων ἐσθίειν τε καὶ κρινεῖν
  9. εἰς καιρὸν ἐλθών, ὠφέλησε τὴν τέχνην·
  10. ἂν δ’ ὑστερίζῃ τῆς τεταγμένης ἀκμῆς,
  11. ὥστ’ ἢ προοπτήσαντα χλιαίνειν πάλιν,
  12. ἢ μὴ προοπτήσαντα συντελεῖν ταχύ,
  13. ἀπεστέρησε τῆς τέχνης τὴν ἡδονήν.
  14. Β. εἰς τοὺς σοφιστὰς τὸν μάγειρον ἐγγράφω.
  15. Α. ἑστήκαθ’ ὑμεῖς· κάεται δ’ ἐμοὶ τὸ πῦρ·
  16. ἤδη πυκνοὶ δ’ ᾄττουσιν Ἡφαίστου κύνες
  17. κούφως πρὸς αἴθραν, οἷς τὸ γίνεσθαί θ’ ἅμα
  18. καὶ τὴν τελευτὴν τοῦ βίου συνῆψέ τις
  19. μόνοις ἀνάγκης θεσμὸς οὐχ ὁρώμενος.

Εὔφρων δέ, οὗ καὶ πρὸ βραχέος ἐμνήσθην, ἄνδρες δικασταί, (δικαστὰς γὰρ ὑμᾶς οὐκ ὀκνήσαιμ’ ἂν

v.2.p.328
καλεῖν, ἀναμένων τὴν ὑμετέραν τῶν αἰσθητηρίων κρίσιν) ἐν τοῖς Ἀδελφοῖς τῷ δράματι ποιήσας τινὰ μάγειρον πολυμαθῆ καὶ εὐπαίδευτον μνημονεύοντά τε τῶν πρὸ αὑτοῦ τεχνιτῶν καὶ τίνα ἕκαστος εἶχεν ἰδίαν ἀρετὴν καὶ ἐν τίνι ἐπλεονέκτει, ὅμως οὐδενὸς ἐμνήσθη τοιούτου ὧν ἐγὼ ὑμῖν πολλάκις τυγχάνω παρασκευάζων. λέγει δ’ οὖν οὕτως (IV 486 M)·
  1. πολλῶν μαθητῶν γενομένων ἐμοί, Λύκε,
  2. διὰ τὸ νοεῖν ἀεί τι καὶ ψυχὴν ἔχειν
  3. ἄπει γεγονὼς μάγειρος ἐκ τῆς οἰκίας
  4. ἐν οὐχ ὅλοις δέκα μησί, πολὺ νεώτατος.
  5. Ἆγις Ῥόδιος ὤπτηκεν ἰχθὺν μόνος ἄκρως,
  6. Νηρεὺς δ’ ὁ Χῖος γόγγρον ἧψε τοῖς θεοῖς,
  7. θρῖον τὸ λευκὸν οὑξ Ἀθηνῶν Χαριάδης,
  8. ζωμὸς μέλας ἐγένετο πρώτῳ Λαμπρίᾳ,
  9. ἀλλᾶντας Ἀφθόνητος, Εὔθυνος φακῆν,
  10. ἀπὸ συμβολῶν συνάγουσιν Ἀρίστων πόρους.
  11. οὗτοι μετ’ ἐκείνους τοὺς σοφιστὰς τοὺς πάλαι
  12. γεγόνασιν ἡμῶν ἑπτὰ δεύτεροι σοφοί.
  13. ἐγὼ δ’ ὁρῶν τὰ πολλὰ προκατειλημμένα
  14. εὗρον τὸ κλέπτειν πρῶτος, ὥστε μηδένα
  15. μισεῖν με διὰ τοῦτ᾽, ἀλλὰ πάντας λαμβάνειν.
  16. ὑπ’ ἐμοῦ δ’ ὁρῶν σὺ τοῦτο προκατειλημμένον
  17. ἴδιον ἐφεύρηκάς τι καὶ τοῦτ’ ἐστὶ σόν.
  18. πέμπτην ἔθυον ἡμέραν οἱ Τήνιοι
  19. πολλοὶ παρόντες, πλοῦν πολὺν πεπλευκότες,
    v.2.p.329
  20. λεπτὸν ἔριφον καὶ μικρόν. οὐκ ἦν ἐκφορὰ
  21. Λύκῳ κρεῶν τότ’ οὐδὲ τῷ διδασκάλῳ.
  22. ἑτέρους πορίσασθαι δύ’ ἐρίφους ἠνάγκασας·
  23. τὸ γὰρ ἧπαρ αὐτῶν πολλάκις σκοπουμένων
  24. καθεὶς κάτω τὴν χεῖρα τὴν μίαν λαθὼν
  25. ἔρριψας εἰς τὸν λάκκον ἰταμῶς τὸν νεφρόν.
  26. πολὺν ἐποίησας θόρυβον· οὐκ εἶχεν νεφρόν.
  27. ἔλεγον. ἔκυπτον οἱ παρόντες ἀποβολῇ.
  28. ἔθυσαν ἕτερον. τοῦ δὲ δευτέρου πάλιν
  29. τὴν καρδίαν εἶδόν σε καταπίνοντ’ ἐγώ ...
  30. πάλαι μέγας εἶ, γίνωσκε· τοῦ γὰρ μὴ χανεῖν
  31. λύκον διὰ κενῆς σὺ μόνος εὕρηκας τέχνην.
  32. χορδῆς ὀβελίσκους ἡμέρας ζητουμένους
  33. δύ’ ἐχθὲς ὠμοὺς εἰς τὸ πῦρ ἀποσβέσας
  34. καὶ πρὸς τὸ δίχορδον ἐτερέτιζες. ᾐσθόμην·
  35. ἐκεῖνο δρᾶμα, τοῦτο δ’ ἐστὶ παίγνιον.

μή τις τούτων τῶν δευτέρων ἑπτὰ σοφῶν ὀνομασθέντων τοιοῦτόν τι ἐπενόησε περὶ τοῦ χοίρου, πῶς καὶ τὰ ἐντὸς πεπλήρωται καὶ τὸ μὲν ὀπταλέον ἐστὶν αὐτοῦ, τὸ δὲ ἑφθόν, αὐτὸς δ᾽ ἐστὶν ἄσφακτος;’ δεομένων οὖν ἡμῶν καὶ λιπαρούντων δεικνύναι τὴν σοφίαν, ‘οὐκ ἐρῶ, φησί, τῆτες, μὰ τοὺς ἐν Μαραθῶνι κινδυνεύσαντας (Dem. cor. 208) καὶ πρὸς ἔτι τοὺς ἐν Σαλαμῖνι ναυμαχήσαντας.’ ἔδοξεν οὖν πᾶσι διὰ τὸν τηλικόνδε ὅρκον μὴ βιάζεσθαι τὸν ἄνθρωπον, ἐπ’ ἄλλο δέ τι τῶν παραφερομένων τὰς χεῖρας ἐπιβάλλειν. καὶ ὁ Οὐλπιανὸς

v.2.p.330
ἔφη· ‘μὰ τοὺς ἐν Ἀρτεμισίῳ κινδυνεύσαντας, οὐδείς τινος γεύσεται πρὶν λεχθῆναι ποῦ κεῖται τὸ παραφέρειν. τὰ γὰρ γεύματα ἐγὼ οἶδα μόνος.’ καὶ ὁ Μάγνος ἔφη· ‘Ἀριστοφάνης ἐν Προάγωνι (I 511 K)·
  1. τί οὐκ ἐκέλευσας παραφέρειν τὰ ποτήρια;
Σώφρων δ’ ἐν γυναικείοις κατακοινότερον κέχρηται λέγων (fr. 20 Bo)· ‘παράφερε, Κοικόα, τὸν σκύφον μεστόν.’ καὶ Πλάτων δ’ ἐν Λάκωσιν ἔφη (I 621 K) ‘πάσας παραφερέτω.’ Ἄλεξις Παμφίλῃ (II 360 K)·
  1. παρέθηκε τὴν τράπεζαν, εἶτα παραφέρων
  2. ἀγαθῶν ἁμάξας ...
περὶ δὲ τῶν γευμάτων ἃ σαυτῷ προὔπιες ὥρα σοι λέγειν, Οὐλπιανέ. τὸ γὰρ γεῦσαι ἔχομεν ἐν Εὐπόλιδι ἐν Αἰξί (I 260 K)·
  1. τοῦδε νῦν γεῦσαι λαβών.’
καὶ ὁ Οὐλπιανὸς ‘Ἔφιππος, ἔφη, ἐν Πελταστῇ (II 261 K) ‘ἔνθ’ ὄνων ἵππων τε στάσεις καὶ γεύματα οἴνων.’ Ἀντιφάνης δ’ ἐν Διδύμοις (II 45 K)·
  1. οἰνογευστεῖ, περιπατεῖ
  2. ἐν τοῖς στεφάνοις.’