Commentarii in Apocalypsin

Victorinus, Saint, Bishop of Poetovio

Victorinus Saint, Bishop of Poetovio. Victorini Episcopi Petavionensis Opera (Corpus Scriptorum Ecclesiasticorum Latinorum, Volume 49). Haussleiter, Johann, editor. Vienna, Leipzig: Tempsky, Freytag, 1916.

Leonem de tribu Iuda in Genesi legimus, ubi Iacob patriarcha ait: luda, te laudant fratres tui: recubuisti et dormisti et surrexisti tamquam leo et tamquam catulus leonis. ad deuincendam enim mortem leo dictus est, ad patiendum pro hominibus tamquam agnus ad occisionem adductus est. sed quia mortem deuicit et praeuenit carnificis officium, quasi occisus dictus est. hic ergo aperit et [*]( 5, 6 ) resignat, quod ipse signauerat testamentum. hoc fine et Moyses legislator, quod oportebat esse signatum et celatum usque ad aduentum passionis eius, uelauit faciem suam et sic est populo locutus, ostendens uelata esse uerba praedicationis usque ad aduentum temporis. nam et ipse cum (legem) [*]( 9 Gen. 49, 8. 9 12 Esai. 53, 7 (Act. 8, 32) 13 cf. Ioh. 19, 33 17 Ex. 34, 33 ) [*](1 ipse I 2 et (ante mortem)] qui S 3 iustum] uictuni IK institui K a deo] domini g post substantiam pergit cod. I: <sig)nificat (cl. p. 69, 13): desunt duae paginae folii 5 hunc scripsi (cf. notam lin. 8), unum TD, unde CB 6 post textum ecce.. dauid ciddunt unum dicit leonem de tribu Iuda uicisse, qui est radix Dauid FKJYl 8 ante leonem add. hunc X genesin T ubi] ut e 9 laudant TDKM, laudabunt CBFS cum Vulg. recubasti S obdormisti DCB, cf. Cypriani testim. I 21 10 resurrexisti DCB 11 deuincendum g 12 post patiendum add. uero S hominibus] omnibus F 13 ductus eKMg sed .. dictus est om. M 14 quasi] qui DCB hic ergo] incipit cod. H hic ergo] hinc H, hic KlvI, item F et resignat om. CB 15 signat D signauerit FlIl hoc fine et TDFKJYI, hoc significans S, hoc Finees et H, ob hoc Finees et CB 16 legisdator CB 17 passionis om. CB sic ad populum locutus est II 18 uerbal dicta H 19 post temporis add. Christi FKlvl, eius g cum] tunc CB legem addidi, om. 0 )

64
65
legisset populo, accepta lana sucida et sanguine uituli et aqua aspersit populum uniuersum dicens: hic sanguis testamenti eius qui mundauit uos. animaduerti igitur oportet hominem diligenter praedicare et uniuersa in unum cohaerere. nam nec sufficit legem illam dici sed et testamentum nominata est. nulla lex testamentum uocatur nec testamentum aliud dicitur, nisi quod faciunt morituri; et quodcumque intrinsecus testamenti est, signatum est usque ad diem mortis testatoris. ideo modo merito resignatur per agnum occisum, qui tamquam leo confregit mortem et quae de eo pronuntiata fuerant repleuit et hominem liberauit, id est carnem de morte. et accepit possessionem substantiae morientis, id est membrorum humanorum, ut, sicut per unum corpus omnes homines debito mortis succiderant, per unum corpus uniuersi credentes renati in uita resurgerent. modo ergo facies Moysi aperitur et reuelatur ideoque apocalypsis reuelatio dicitur, modo liber eius resignatur, modo hostiae oblationis intelleguntur, modo sacerdotium, chrismae, fabricatio aedis, testimonia aperte intelleguntur. [*]( 1 cf. Hebr. 9, 19 (Ex. 24, 8) 2 Hebr. 9, 20 13 cf. I Cor. 15, 21 ) [*]( 1 legis et CB, legis de e acceptam lanam sucinam (sucidam D, succidam H) et sanguinem uituli et aquam TDFHM 2 sparsit KM uniuerso populo F post hic add. est Ilg 3 qui muudauit uos TX, quod (qui D) mandauit ad uos DCB igitur] ergo e 4 hominem (scil. Moysen)] homines H diligenter om. F in UIium cohaerere] in mundo coercere CB 5 nec] non g et om. DCB 6 post nulla add. enim S 9 testatoris om. CB modo om. F merito resignatur] designatur moritura CB resignantur B, signatur FS 10 pronuntiata TDHS, praenuntiata CBKM, praedicata F 11 impleuit HK 12 substantiam FHg 13 ut eS, et cet. per unum] pro uno F omnes .. corpus om. HKM 14 debitum CB susceperant DCB, suae ceciderant S post succiderant add. ita DCB pro unum F post unum add. etiam S 15 uitam Dm2FKMg resurgent eM ergo] uero F post aperitur add. et creditur B 16 post modo add. enim g 17 ostias F oblationis γΦg, oblationes S 18 sacerdotium Tip, sacerdotum S chrismae g, chrysmae T, chrysme DH, chrisme S, chrismatis K, crismate M, crisma F, carisma CB, charisma e fabricatur II aedis T, sedis FlYI, sed in his H, sed et KS testimoniis H ) [*]( XXXXIX. Victorinus Pet. ) [*]( 5 )
66
67

Viginti quattuor seniores et quattuor animalia citha- [*]( 5, 8. 9 ) ras et fialas habentes, cantantes canticum Bonum: coniuncta ueteris testamenti praedicatio cum nouo populum christianum ostendit cantantem canticum nonum, id est confessionem suam publice conferentium. nouum est filium dei hominem fieri, nouum etiam eundem ab hominibus morti tradi, nouum die tertia resurgere, nouum cum corpore in caelis ascendere. nouum remissionem peccatorum hominibus dari, nouum spiritu sancto signari homines, nouum sacerdotium accipere sacrae obseruationis et regnum expectare inmensae repromissionis. cithara enim, chorda in ligno extensa, significat carnem Christi passionis ligno coniunctam, fiala confessionem et noui sacerdotii propaginem. angelorum mul- [*]( 5, 11 ) torum: immo omnium, salus et testimonium et uniuersae creationis domino nostro referentium gratulationem liberationis hominum de clade mortis.

CAP. VI.

Resignatio sigillorum, ut diximus, apertio est ueteris testamenti et praedicatorum praenuntiatio in nouissimo tempore futurorum; quae licet scriptura prophetica per singula sigilla dicat, omnibus tamen simul apertis sigillis ordinem tamen [*]( 1 post uiginti add. autem F 2 post fialas add. aureas K post habentes add. et X 3 nouum*X>CB populo FKM 4 ostendit] significat S cantantem om. H, cantantcs FK 5 conferentem CBS, confe- rentes K 6 nouum etiam .. resurgere praebet F, om. cet. et Beatus p. 289 7 post nouum (alt. et lin. 8. 9) add. est TX quater ante cum add. eum H 8 in caelos CBg, ad celos K, in caelum FH 9 dare X nouum .. homines om. S sancto spiritu Bg signare T(I) 11 corda TF cordam i. 1. extensam DmlCB 12 post significat add. id est T 13 et] ex DCB propagine CB post propag. add. et DCB post angelorum add. aut 8, autemjr 14 post immo add. omnium laus S omnium] omnibus TFMSQ, hominibus H (item Beati cod. Burgensis) salus = aaitaajj.6;, salutatio salus ettest. om. DCB 15 creationis] dominationis D, dominationes CB referentiae T, referentiam D, referent iam CB gratulationem] gratiarum actionem CB 19 pronuntiacio H 20 sigilla S, singula T (bis), om. cet. 21 dicant TFHS, dicit CB omnes simul sigillos apertos K tamen alt. om. S ) [*]( 5* )

68
69
suum habet praedicatio. [et uidi, cum aperuisset agnus [*]( 6, 1. 2 ) unum de septem sigillis, audiui unum de quattuor animalibus dicens: ueni et uide. et ecce equus albus et qui sedebat in illo habens arcum.J nam aperto primo sigillo dicit se uidisse equum album et equitem coronatum habentem arcum; hoc enim in primo factum est. postquam enim ascendit in caelo dominus et aperuit uniuersa, misit spiritum sanctum, cuius uerba (per\') praedicatores tamquam sagittae ad cor humanum pergentes ut euincerent incredulitatem. corona autem super caput praedicatoribus est promissa per spiritum sanctum. ceteri tres equi: bella, fames et pestes in euangelio a domino nostro praedicatum manifestius significat; ideoque ait unum de animalibus dixisse, quia omnia [*]( 6, 1 ) quattuor unum sunt. ueni et uide: \'ueni\' dicitur inuitato ad fidem, \'uide\' dicitur ei qui non uidebat. ergo equus albus uerbum est praedicationis cum spiritu sancto in orbem missum; ait enim dominus: praedicabitur hoc euangelium per totum orbem terrarum in testimonium omnibus gentibus et tunc ueniet finis. [*]( 11 cf. Apoc. 6, 4. 5. 8 17 Mattli. 24, 14 ) [*](1 et... habens arcum add. X uidi om. S 2 post sigillis add. uidi et S 4 in illum S, super illum Hg nani om. X apertum primum sigillum F o dicit Dm2CBX, cum dicat T93 6 in primo TD, primo CB, in ipso (P, in ipso (factum) in primo S, per ipsum primo g 7 caelo TFM, caelum H5В, caelos DCBKS 8 sanctum] suum B uerbo FK\\8 per addidi praedicationis CB 9 corda CB humanum] hominum DCB pergentes] pertingentes Dm2S ut om. 58 uincerent DCBFH 10 coronas F premissa T 11 pestes] pestilentias g 12 in om. C nostro om. DGB praedicata CBg 13 <sig)nificat] denuo incipit cod. I, cf. p. 63, 3 significant CBS omnia om. IK 14 quattuor om. CB inuitatas F 15 uidebat] audibat T, audiebat HM 16 cum] id est IK sps scs T(l) in orbem missum] misso in orbem CB, cucurrit per orbem H 17 missus TipS dominus om. IKM 19 omnibus] coram CB )
70
71