6. Grauis est terrae sterilitas, grauis est uastatio fructnum — quis enim negat? — maxime cum in spe esset eorum laetitia et cum iam horreis ipsis essent uicina frumenta. graue est quod messis inmatura sublata est et flentes agricolae prostratas despiciunt segetes suas et uelut carorum suorum emortuis adsident cadaueribus, quas lenis imber auxit, turbidus uero et inmitis exsecuit. ex quibus non inpleuit manum suam qui metit et sinum suum qui manipulos colligit nec dixerunt messoribus praetereuntes: benedictio [*]( 21 Ps. 128, 7. 8 ) [*]( 1 amorreorum OCV,R (rr ex r) 2 relinquetur (i s. e) O, om. A in iustus A 3 relinquitur post iterum pon. 0 iniustus A 4 nunc pr.] nec A hinc (n paene eras.) 0 hic RA medicinam A adhibeatur OCa.c.,A nuncj nec A 5 seruatur Re (etiam cod. Monac. 3787) aint Op.c. uirtutes (i s. e) 0 6 dogumenta R sint Op.c. ante poenam A a pena V 7 positus Ca.c. humiliari (Tarceivouaftai)] emendari R 8 commune Ca.c. 9 ut ne v 11 etiam] utiam Ra.c. 12 in pr. om. Cv ut ne A 13 nelegimus A 15 grauius pr. A. sterelitas ROa.c.,A 16 in spe] inspectus (,I\' a s. in) R letitie R et om. Rv 17 orreis Oa c. et quod Av 18 agricolae prostr. om. A. .agrigule (co s. gu) R agricule O 19 dispiciunt R decipiunt C em. I et mortuis OC moituis v 21 exegujt (s. t mit) R ex]et A inplebit Rp.c. 22 malmanipulos R manippulos 0 collegit OC)
243
domini superuos. accidit spectaculum miserabile: terra ipsa
[*](2 ) foedata iacet laniatis ac diuulsis illis quibus laetabatur comis et ex ipso ornatu suo turpis effecta. luget hanc et beatus Iohel, qui calamitatem famis ingentibus tragoediis deflet. sed et alius propheta uastationem nouissimam priori conferens fecunditati et de ira dei terram nastantis disserens dicit: quae ante ipsum sunt paradisus deliciarum et quae post ipsum sunt campus estexterminn. grauia, inquam, haec et ualde grauia,
[*](9 ) ú dum haec sola quae in praesenti sunt cogitamus et nondum metum concipimus grauiorum, quoniam quidem et in doloribus corporis semper id quod ad praesens urget grauius uidetur esse omni eo quod praesentem non habet cruciatum. multo uehementiora sunt et grauiora, quae apud se retinent the sauri irae dei, quorum absit nos experiri. et non expe-
[*](4 ) riemur, si ad dei misericordiam conuolemus et eum, qui misericordiam uult magis quam mortem, ad nos lacrimis inclinemus, ut quod superest irae dei auertamus per conuer sionem nostram, quoniam haec adhuc lenitas est et clementia dei et mansueta correptio et initia quaedam castigationum uelut paruulis adhuc et lactantibus inlata. haec adhuc fumus quidam est iracundiae et auspicia poenarum, nondum ignis exurens, nondum flamma uorax nec carbones accensi. comminatio
[*](5 ) est haec et mtentatio et, cum parum quid natum sit, quae maiora sunt et fortia retinentur, ut et percutiens corrigat, sed
[*](3 cf. Ioel 1, 10 6 Ioel 2, 3 13 cf. Deut. 32, 34 16 cf. Os. 6 6. Ezech. 33, 11 20 cf. Ps. 17, 9 ) [*]( 1 accedit OCv ipsa om. A 3 ioel 0 4 trag*ediis 0 traguoediis C et om. C alius] etiam in graeco textu Step05, quamquam eiusdem Ioel uerba sunt 7 sunt pr. om. AC paradisus (s. t i) R 9 cogita V 10 concepimus OA 11 urguet A 13 ueh. et grau. sunt v thensauri R 14 quorum (tbv" TisTpav Xo$stv)] add. inmanitatem R in mg. m2, add. uindictam C (s. l.) v 15 et ad eum Cv 16 ad eras. C, om. v cfl lacrimis C (cft s. I.) v 19 correptio (c s. p) R 20 lactentibus AVv lactsentibus Cp.c. inlatat 0 21 quide v 22 exurgens A -rens—uorax om. V carbonis acc. comm. Est et haec A 24 fortiora Vv et om. Cv sed et C-v ) [*]( 16* ) 244
comminans plus emendet uiam faciens irae suae, et pro inmensa bonitate sua a minoribus incipit, ne maioribus et grauioribus egeamus. qui utique adhibebit et maiora, si ea prouocauerimus, dum haec minora contemnimus.