Institutiones

Cassian, John

John Cassian. Johannis Cassiani Opera, Pars I (Corpus Scriptorum Ecclesiasticorum Latinorum, Volume 17). Petschenig, Michael, editor. Vienna: Gerold, 1888.

Itaque monachus ad perfectionem tendens et agonem spiritalem legitime cupiens decertare ab omni irae furorisque uitio alienus exsistat, et audiat quid sibi uas electionis praecipiat: omnis, inquit, ira et indignatio et clamor et blasphemia tollatur a uobis eum omni malitia (cum dicit: [*]( 26] Eph. 4, 31. ) [*]( 1 de deo G2 omni (omne HI) pertnrbatione (-em G1) GBTr: ab omni perturb. Lc passibilitnte et perturbatione A 2 debimns H1 quod A 3 iniqun Lc possumus A 4 hiis H 7 post offendere addit A: quos scit ira moneri; om. GHLTv 8 iis H1 10 pcrturbatio HL2v: pertur. batione AGLIT 11 quod om. L metuentibus om. A cffectus G2 19 excusatione L et post legum om. ATr 14 hiis H1 que L1 17 scribturis AG1 20 occassionem H morbis L 24 legitime om. L ira L 25 existat G2RL prnpiat G1 26 inquid AH blasfemia A 21 auferatur H )

155

omnis ira tollatur a uobis, nullam penitus uelut necessariam et utilem nobis excepit), delinquentemque fratrem, si necesse est, ita curare festinet, ut, dum medellam leuiore forsitan febricula laboranti procurat inferre, non semet ipsum iratus taetriore morbo caecitatis inuoluat (oportet namque illum, qui alterius uulneri mederi cupit, omni languoris morbo alienum sanumque subsistere, ne illud euangelicum dicatur ei: medice, prius cura te ipsum) ac uidens fistucam in oculo fratris sui trabem in oculo suo non uideat. uel quomodo uidebit eicere fistucam de oculo fratris sui, qui trabem furoris gestat in oculo suo?

Qualibet ex causa iracundiae motus efferuens excaecat oculos cordis et acumini uisuum exitialem ualidioris morbi ingerens trabem solem iustitiae non sinit intueri. nihil interest, utrum aurea lammina plumbeaue seu cuiuslibet metalli oculorum* lorum obtutibus inponatur: differentiam caecitatis non facit pretiositas metallorum.

Habemus sane irae ministerium satis commode nobis insertum, ad quod solum eam recipere utile nobis est ac salubre, cum contra lasciuientes cordis nostri motus indignantes infremimus et ea, quae agere confundimur coram hominibus uel proloqui, in latebras ascendisse nostri pectoris indignamur, angelorum scilicet ac dei ipsius praesentiam ubique et omnia penetrantis oculumque eius tota formidine tremescentes, quem nequaquam possunt conscientiae nostrae latere secreta.

Uel certe cum contra hanc ipsam iram, cur nobis aduersus fratrem inrepserit, commouemur et irati letales [*]( 7] Luc. 4, 23. 10] cf. Matth. 7, 3—5. ) [*]( ^ 1 ira] mnliciA L 2 excipit HL 8 ita GHL: sine im Å medelam GrL teuiori GHTv 4 ne H 5 tetriore ÂLT: trtriori H deteriori Gv 6 omnis L 7 illut A aliud H 8 temet HL ac si L festucam G2L 9 tui G\'TI tuo AG2 uideas AG1 10 festucam GxL fratri suo H 11 suo om. A 12 excicnt W 13 uisum H uisus Lr infereus L 14 trabes ex trabis H 15 utrum] inter 01 auream LI limini L1 lamina GL7 plumbeSue LI 16 optutibus GL inputitur G deferentiam H 17 pretiositas non facit A 19 at L quot Lx recipere eam L 30 nostris L* 22 indignemur A 24 penetrantes L tremiscentes G 27 commoucamur 7/ letalis H1 )

156

instigationes eius extrudimus nec in adytis pectoris nostri noxias eam latebras habere permittimus. taliter nos irasci etiam ille propheta docet, qui in tantum hanc e suis abegerat sensibus, at ne inimicis quidem propriis et quidem a deo sibi traditis maluerit reddere talionem irascimini, inquiens, et nolite peccare.

ille etenim cum aquam de cisterna Bethlehem concupisset eamque a mus fortibus per medias hostium cateruas suscepisset adlatam, protinus effudit in terram, et ita uoluptuosam concupiscentiae passionem iratus extinguens libauit eam domino, et cupiditatis suae desideria non expleuit dicens: propitius mihi sit dominus, ne faciam hoc: num sanguinem hominum istorum, qui profecti sunt, et animarum periculum bibam?

uel cam Semei in regem Dauid audiente eo lapides et maledicta coram omnibus inrogaret, uelletque Abisai filius Saruiae princeps militum conuicii regalis ultionem truncatione capitis eius explere, beatus Dauid aduersus diram suggestionem eius indignatione pia commotus humilitatis modum et patientiae rigorem inconcussa lenitate seruauit dicens: quid mihi et uobis, filii Saruiae? dimittite eum, ut maledicat: dominus enim praecepit ei ut malediceret Dauid: et quis est qui audeat dicere, quare sic fecerit? ecce filius meus, qui egressus est de utero meo, quaerit animam meam: quanto magis nunc filius Iemini? dimittite eum ut maledicat iuxta praeceptum domini: si forte [*]( 5] Pa. 4, 5. 10) II Reg. 23,17. 18] II Reg. 18, 10-12. ) [*]( 1 extrudamus L1 adjtis A: aditis GL abditis HTv 2 permittamus Lx taliter nrafn scientiam ille 0 profets A 3 e] a L abigezat H 4 malluerit Hl 5 tallionem L1 6 bethlehem Å: bethleem L betlemitica GlH bethleemitica G2v concupisnit H1 7 suscipisset H1 8 effundit G1H 9 leuauit H1 dM L 11 sit mihi Ht et Uulg. deus L numquam H 12 iustorum H1T1 istorum hominum G 13 bibebam Hl dad A, item infra 14 uelitque A uellitque H1 abyssa H 15 conuitii G1L2 ronuitiis Lx conuici H1 regales G1L1 ultione Lx truncationem Hl 16 suggessioneta Å sagestionem L 17 indiguationẽ pia LI 18 dicens om. HT 19 flli AH dimitte A ut om. AH1T1 I 20 enim om. A 21 sic om. Å 23 nunc om. A emini H gemioi L dimitte G1T1 24 eum om. A at om. H1T1 maledicat dãd Å )

157

respiciat dominus adflictionem meam, et reddat mihi bonum pro maledictione hac hodierna.