Silvae
Statius, P. Papinius (Publius Papinius)
Statius, P. Papinius. Statius, Volume 1. Mozley, John Henry, editor. London: William Heinemann; New York: G.P. Putnam's Sons, 1928.
- ora puer, dum saepe domi nova serta ligantem
- te videt et similes tergentem pectore ceras,
- hunc ubi Lethaei lustrantem gurgitis oras
- Ausonios inter proceres seriemque Quirini
- adgnovit, timide primum vestigia iungit
- accessu tacito summosque lacessit amictus,
- inde magis sequitur; neque enim magis ille trahentem
- spernit et ignota credit de stirpe nepotum.
- mox ubi delicias et rari pignus amici
- sensit et amissi puerum solacia Blaesi,
- tollit humo magnaque ligat cervice diuque [*](aevoque Gulielmus: ac voce M. )[*](ignis Koestlin: anguis M. )
- ipse manu gaudens vehit et, quae munera mollis
- Elysii, steriles ramos mutasque volucres
- porgit et obtunso pallentes germine flores.
- nec prohibet meminisse tui, sed pectora blandus
- miscet et alternum pueri partitur amorem.
- Hic finis rapto, quin tu iam vulnera sedas
- et tollis mersum luctu caput? omnia functa
- aut moritura vides: obeunt noctesque diesque
- astraque, nec solidis prodest sua machina terris,
- nam populus mortale genus plebisque caducae
- quis fleat interitus? hos bella, hos aequora poscunt;
- his amor exitio, furor his et saeva cupido,
- ut sileain morbos; hos ora rigentia Brumae,
- illos implacido letalis Sirius igni,
- hos manet imbrifero pallens Autumnus hiatu.
- quicquid init ortus, finem timet, ibimus omnes,
- ibimus: immensis urnam quatit Aeacus umbris,
- ast hic quem gemimus. felix hominesque deosque
- et dubius casus et caecae lubrica vitae
- effugit, immunis fatis, non ille rogavit,
- non timuit meruitve [*]() mori: nos anxia plebes,
- nos miseri, quibus unde dies suprema, quis aevi
- exitus, incertum, quibus instet fulmen ab astris,
- quae nubes fatale sonet, nil flecteris istis?
- sed flectere libens, ades huc emissus ab atro
- limine, cui soli cuncta impetrare facultas.
- Glaucia 2—insontes animas nec portitor arcet
- nec durae comes ille ferae—: tu pectora mulce, [*](meruitve M: renuitve Heinsius. )[*](Glaucia M: Glaucia si Macnaghten. Glaucia nam s. = Hydra, as in Virg. Aen. vi. 287: Vollmer makes Cerberus the beast, and the comrade a figure found on a wall-painting by the side of Cerberus, and described Lucan, Phars. vi. 702; cf. Sil. It. Pun. xiii. 587. )
- tu prohibe manare genas noctesque beatas
- dulcibus alloquiis et vivis vultibus imple,
- et periisse nega. desolatamque sororem,
- qui potes, et miseros perge insinuare parentes.
- Est inter notos Sirenum nomine muros
- saxaque Tyrrhenae templis onerata Minervae
- celsa Dicarchei speculatrix villa profundi,
- qua Bromio dilectus ager. collesque per altos
- uritur et prelis non invidet uva Falernis.
- huc me post patrii laetum quinquennia lustri,
- cum stadio iam pigra quies canusque sederet
- pulvis ad Ambracias conversa gymnade frondes,
- trans gentile fretum placidi facundia Polli
- detulit et nitidae iuvenilis gratia Pollae.
- flectere iam cupidum gressus, qua limite noto
- Appia longarum teritur regina viarum.
- Sed iuvere morae, placido lunata recessi!
- hinc atque hinc curvas perrumpunt aequora rupes,
- dat natura locum montique intervenit unum [*]()
- litus et in terras scopulis pendentibus exit.
- gratia prima loci, gemina testudine fumant
- balnea, et e terris occurrit dulcis amaro
- nympha mari. levis hic Phorci chorus udaque crines
- Cymodoce viridisque cupit Galatea lavari.
- ante domum tumidae moderator caerulus undae
- excubat, innocui custos laris: huius amico
- spumant templa salo. felicia rura tuetur
- Alcides; gaudet gemino sub numine portus:
- hic servat terras, hic saevis fluctibus obstat.
- mira quies pelagi: ponunt hic lassa furorem
- aequora, et insani spirant clementius austri,
- hic praeceps minus audet hiems, nulloque tumultu
- stagna modesta iacent dominique imitantia mores.
- Inde per obliquas erepit porticus arces,
- urbis opus, longoque domat saxa aspera dorso,
- qua prius obscuro permixti pulvere soles
- et feritas inamoena viae, nunc ire voluptas:
- qualis, si subeas Ephyres Baccheidos altum
- culmen, ab Inoo fert semita tecta Lechaeo. [*]() [*](unum M (Krohn; cf. Suet. Tib. 40): udum, imum, uncum edd. )[*](Lechaeo Dom.: lyceo M: Lyaeo s. the Bacchiadae, ancient rulers of Corinth. gulf, associated with the worship of Ino and Palaemon )
- Non, mihi si cunctos Helicon indulgeat amnes
- et superet Pimplea sitim largeque volantis
- ungula sedet equi reseretque arcana pudicos
- Phemonoe fontes vel quos meus auspice Phoebo
- altius immersa turbavit Pollius urna,
- innumeras valeam species cultusque locorum
- Pieriis aequare modis, vix ordine longo
- suffecere oculi, vix, dum per singula ducor,
- suffecere gradus, quae rerum turba! locine
- ingenium an domini mirer prius? haec domus ortus
- aspicit et Phoebi tenerum iubar; illa cadentem
- detinet exactamque negat dimittere lucem,
- cum iam fessa dies et in aequora montis opaci
- umbra cadit vitreoque natant praetoria ponto,
- haec pelagi clamore fremunt, haec tecta sonoros
- ignorant fluctus terraeque silentia malunt.
- his favit natura locis, hic victa colenti
- cessit et ignotos docilis mansuevit in usus.
- mons erat hic, ubi plana vides; et lustra fuerunt,
- quae nunc tecta subis; ubi nunc nemora ardua cernis,
- hic nec terra fuit: domuit possessor, et illum
- formantem rupes expugnantemque secuta
- gaudet humus, nunc cerne iugum discentia saxa
- intrantesque domos iussumque recedere montem,
- iam Methymnaei vatis manus et chelys una
- Thebais et Getici cedat tibi gloria plectri:
- et tu saxa moves, et te nemora alta sequuntur.
- Quid referam veteres ceraeque aerisque figuras,
- si quid Apellei gaudent animasse colores,
- si quid adhuc vacua, tamen admirabile, Pisa
- Phidiacae rasere manus, quod ab arte Myronis
- aut Polycliteo iussum est quod vivere caelo,
- aeraque ab Isthmiacis auro potiora favillis,
- ora ducum ac vatum sapientumque ora priorum,
- quos tibi cura sequi, quos toto pectore sentis,
- expers curarum atque animum virtute quieta
- compositus semperque tuus? quid mille revolvam
- culmina visendique vices? sua cuique voluptas
- atque omni proprium thalamo mare, transque iacentem
- Nerea diversis servit sua terra fenestris:
- haec videt Inarimen, illinc Prochyta aspera paret;
- armiger hac magni patet Hectoris, inde malignum
- aera respirat pelago circumflua Nesis;
- inde vagis omen felix Euploea carinis
- quaeque ferit curvos exserta Megalia fluctus,
- angitur et domino contra recubante proculque
- Surrentina tuus spectat praetoria Limon.
- una tamen cunctis, procul eminet una diaetis,
- quae tibi Parthenopen derecto limite ponti
- ingerit: hic Grais penitus delecta metallis
- saxa; quod Eoae respergit vena Syenes,
- Synnade quod maesta Phrygiae fodere secures
- per Cybeles lugentis agros, ubi marmore picto
- candida purpureo distinguitur area gyro;
- hic et Amyclaei caesum de monte Lycurgi
- quod viret et molles imitatur rupibus herbas,
- hic Nomadum lucent flaventia saxa Thasosque
- et Chios et gaudens fluctus spectare Carystos:
- omnia Chalcidicas turres obversa salutant,
- macte animo, quod Graia probas, quod Graia [*]() frequentas
- arva: nec invideant quae te genuere Dicarchi
- moenia! nos docto melius potiemur alumno.
- Quid nunc ruris opes pontoque novalia dicam
- iniecta et madidas Baccheo nectare rupes?
- saepe per autumnum iam pubescente Lyaeo
- conscendit scopulos noctisque occulta sub umbra
- palmite maturo rorantia lumina tersit
- Nereis et dulces rapuit de collibus uvas.
- saepe et vicino sparsa est vindemia fluctu,
- et Satyri cecidere vadis, nudamque per undas
- Dorida montani cupierunt prendere Panes.
- Sis felix, tellus, dominis ambobus in annos
- Mygdonii Pyliique senis nec nobile mutes
- servitium, nec te cultu Tirynthia vincat
- aula Dicarcheique sinus, nec saepius isti
- blanda Therapnaei placent [*]() vineta Galaesi.
- hic ubi Pierias exercet Pollius artes,
- seu volvit monitus, quos dat Gargettius auctor, [*](Graia . Graia Gevart: grata . grata M. )[*](isti . . placent M: istis . . placeant s. )
- seu nostram quatit ille chelyn seu dissona nectit
- carmina sive minax ultorem stringit iambon:
- hinc levis e scopulis meliora ad carmina Siren
- advolat, hinc motis audit Tritonia cristis.
- tune rapidi ponunt flatus, maria ipsa vetantur
- obstrepere, emergunt pelago doctamque trahuntur
- ad chelyn et blandi scopulis delphines aderrant.
- Vive, Midae gazis et Lydo ditior auro,
- Troica et Euphratae supra diademata felix,
- quem non ambigui fasces, non mobile vulgus,
- non leges, non castra ferent, qui pectore magno
- spemque metumque domas voto [*]() sublimior omni,
- exemptus fatis indignantemque refellens
- Fortunam; dubio quem non in turbine rerum
- deprendet suprema dies, sed abire paratum
- ac plenum vita. nos. vilis turba, caducis
- deservire bonis semperque optare parati,
- spargimur in casus: celsa tu mentis ab arce
- despicis errantes humanaque gaudia rides,
- tempus erat. eum te geminae suffragia terrae
- diriperent celsusque duas veherere per urbes,
- inde Dicarcheis multum venerande colonis,
- hine adscite meis, pariterque his largus et illis
- ac iuvenile calens plectrique errore superbus,
- at nunc discussa rerum caligine verum
- aspicis—illo alii rursus iactantur in alto—,
- et tua securos portus placidamque quietem
- intravit non quassa ratis, sic perge nec umquam [*](voto Waller: tuto M: vitio, motu, titulo edd. )
- emeritam in nostras puppem dimitte procellas.
- tuque, nurus inter longe praedocta Latinas
- parque viro mentem, cui non [*]() praecordia curae,
- non frontem vertere [*]() minae, sed candida semper
- gaudia et in vultu curarum ignara voluptas;
- non tibi sepositas infelix strangulat arca
- divitias avidique animum dispendia torquent
- fenoris: expositi census et docta fruendi
- temperies. non ulla deo meliore cohaerent
- pectora, non alias docuit [*]() Concordia mentes.
- discite securi, quorum de pectore mixtae
- in longum coiere faces sanetusque pudicae
- servat amicitiae leges amor. ite per annos
- saeculaque et priscae titulos praecedite famae.
- Stat, quae perspicuas nitidi Melioris opacet
- arbor aquas complexa lacus, quae robore ab imo
- incurvata vadis redit inde cacumine recto
- ardua, ceu mediis iterum nascatur ab undis
- atque habitet vitreum tacitis radicibus amnem. [*](praedocta cui non W. R. Hardie, C.R. xviii. p. 158. )[*](vertere Pol. (from P): vescere M. )[*](docuit .V: decuit s. )
- quid Phoebum tam parva rogem? vos dicite causas,
- Naides. et faciles, satis est, date carmina Fauni.
- Nympharum tenerae fugiebant Pana catervae;
- ille quidem it, cunctas tamquam velit, et tamen [*]() unam
- in Pholoen. silvis haec [*]() fluminibusque sequentis
- nunc hirtos gressus, nunc improba cornua vitat,
- iamque et belligerum Iani nemus atraque Caci
- rura Quirinalesque fuga suspensa per agros
- Caelica tesca subit; ibi demum victa labore,
- fessa metu, qua nunc placidi Melioris aperti
- stant sine fraude lares, flavos collegit amictus
- artius et niveae [*]() posuit se margine ripae,
- insequitur velox pecorum deus et sua credit