Naturalis Historia

[*]((11-13) Beda n. r. 11. —) Tempestatum imbriumque[*](imbriumque ego. cfr. § 108 init.111 init. rerumque ll.v. siderumque CFW Müller p. 16) quasdam statas[*](statutasF3aopyz (item infra v. 23)) esse causas, quasdam vero fortuitas aut adhuc rationis inconpertae, manifestum est. quis enim aestates et hiemes quaeque in temporibus annua vice intelleguntur siderum motu fieri dubitet? ergo ut solis[*](ergo ut solis Eaopv. ut (et utR)solis (-lus R1) ergo FfRdH) natura temperando intellegitur anno, sic reliquorum quoque siderum propria est cuiusque[*](cuiusque ego. quibusque ll.v. de mendo cfr. p. 156,12) vis et ad suam cuique naturam fertilis. alia sunt in liquorem soluti umoris fecunda, alia concreti[*](concreta F1R1ad) in pruinas aut coacti in nives aut glaciati in grandines, alia flatus[*](flatu dT), teporis[*](teporis F2Ra(Beda)v. temp- F1dTpy. alia tep- E(?)C) alia aut[*](aut ego(et dist.). ut FE1a. autem F3. om.rv) vaporis, alia roris, alia rigoris[*](frigoris y(Beda).om.p). nec vero haec tanta debent existimari, quanta cernuntur, cum esse eorum nullum minus luna tam inmensae altitudinis ratio declaret.[*](Beda n. r. 11. —(21-24) Lyd. ost. 7 p. 26a. cfr. Plin. XVIII 247. Tiro ap. Gell. XIII 9, 4. Cic. nat. deor. II 11. schol. Germ. p. 75, 7 sqq. Serv. geo. I 138. Aen. I 744 (Isid. or. III 70, 12). Ov. fast. V 166. Ampel. 3, 2.) igitur in suo quaeque motu naturam suam exercent, quod manifestum Saturni maxime transitus imbribus faciunt. nec meantium modo siderum haec vis est, sed multorum etiam adhaerentium caelo, quotiens errantium accessu inpulsa aut coniectu[*](coniecta i. collecta a. contactu D2) radiorum exstimulata sunt, qualiter in suculis sentimus accidere, quas Graeci ob id pluvio nomine[*](numus (pronomine) y.add. hyadas BedaE3va. S(D). ὕαδαςF3in marg. De suppresso nomine cfr. § 8. III 151. VI 187. Müller de stilo p. 90) appellant. quin et sua sponte quaedam statisque temporibus, ut haedorum exortus.

[*](Lyd. ost. 7 p. 26a. — Aelian. nat. anim. VII 8 init. — Plin. VIII 152. —) Nam caniculae exortu accendi solis vapores quis ignorat[*](ignoret o)? cuius sideris effectus amplissimi in terra sentiuntur: fervent maria exoriente eo, fluctuant in cellis vina, moventur stagna. orygem[*](origem F2Rava.C. -ien F1. -igam y) appellat Aegyptus feram[*](terram F1R1E1a), quam in exortu[*](ortu y) eius contra stare et contueri tradit ac velut adorare[*](adorari R1. orare y), cum sternuerit. canes quidem toto eo spatio maxime in rabiem agi[*](agit FRd. mittit y) non est dubium[*](nulli dubium est opz).

[*](cfr. Plin. XVIII 266. 267. 227. Varro r. r. I 46. Cic. de div. II 33. Aristot. probl. 20, 21. Lyd. ost. 7 p. 26b. —)

Quin[*](quin F2in ras.dG(D). qui in RE. quin in aov(S). cum in p) partibus quoque signorum quorundam sua vis inest, ut autum nali[*](autum nali dpv. -lis r) aequinoctio brumaeque[*](brumaque E3va.D), cum tempestatibus confici sidus intellegimus, nec imbribus tantum tempestatibusque, sed multis et corporum et ruris[*](ruris F2inras.E2v. ruscis RE1a) experimentis. adflantur alii sidere, alii commoventur statis[*](estatis dT. aest- R. statutis aop) temporibus alvo, nervis[*](uer nis R), capite, mente. olea et populus alba et salices solstitio folia circumagunt. floret[*](floret E(?)v. -res r) ipso brumali die[*](ipsorum alii die (dies F1R)F1Ra) suspensi[*](suspensa E(?)va.S(J)) in tectis arentis herba[*](herbe Taop) pulei[*](pulegi apva.S).[*](Lyd. ost. 7 p. 26b. — Cic. de div. II 33. Augustin. civ. dei V 6. - Plin. XVIII 252. — Lucil. ap. Gell. XX 8, 4. Hor. sat. IV 30. Plin. II 221. XXXII 59. IX 18. 96. XXIX 59. — Aelian. nat. an. II 56. Antig. hist. mir. 124 (136). — Plin. XI 109.) rumpuntur intentae[*](intente vel nitente, d2op. intento d1T) spiritu membranae[*](rumpuntur—membranae del. vult D2). miretur hoc qui non observet[*](observat Eaop) cotidiano experimento, herbam unam, quae vocatur heliotropium, abeuntem solem intueri semper omnibusque