Naturalis Historia

Pliny, the Elder

Pliny, the Elder, creator; Mayhoff, Karl Friedrich Theodor, 1841-1914, editor

honos picturae (l)

honos imaginum

quando[*](quando—instituti om.F1) primum clupei[*](clupei BJ. clipei rS(D). clupei v)vice[*](uice ego. om.ll.v) imaginum[*](ima- gines BS) instituti[*](institutum F2E2)

quando primum in publico positi

quando in domibus

de picturae initiis

de mono Chromatis picturis

de primis pictoribus

antiquitas picturarum in Italia

de pictoribus Romanis

quando primum dignitas picturae et quibus ex causis[*](ex causis BV2S. excusis V1FaRa. exclu- r. publice H) Romae

qui victorias suas pictas[*](pictas VFaRadTH. pict. B. -turae FE) proposuerint[*](proposuerint S. -er???B. -erunt rH)

quando primum externis[*](internis B) picturis dignitas Romae[*](quando—Romae om.d(?), post 25 Romanis pos. H) (8-10)

ratio pingendi

de pigmentis praeter metallica (12-32)

de coloribus facticiis[*](de coloribus facticiis (fict- BS) BFES. (cfr. § 40). de coloribus natiuis et (om.FaRa) de col- fact- FaRadTH. om.V)

de Sinopide[*](senopi E. sepi F). med. ex ea XI[*](I FE)

de rubrica[*](de rubrica—p. 116,9 ex ea YI om.E). de terra Lemnia. med. ex ea VIIII[*](VIIII FaRadTH(D). IIII BS. XI VJ1)

de Aegyptia[*](egyptia T(H). -pcia d2. cia VFaRaFd1. chia B) terra

de ochra. med. ex rubrica[*](ex rubricis III FaRadT.om.V) III[*](med.—III om.H)

leucopborum

Paraetonium

Melinum. med. ex eo VI[*](VI om.B. VII Fa 1. (rectius VIII))

cerussa[*](cerussa—) usta

Eretria terra, med. ex ea VI[*](VI om.F)

sandaraca

sandyx

Syricum[*](siricum Fa. Ser-B)

atramentum

purpurrissum

Indicum. med. ex eo III[*](III VFaRaS. IV dTH(J). I FE.om.B)

Armenium. med. ex eo I

viride Appianum[*](apianum VFaFE. apla- B)

anulare

qui colores udo non inducantur

quibus coloribus antiqui pinxerint[*](pinxerint FRadH. -runt rv)

quando primum gladiatorum pugnae pictae[*](pictae et BS. -turae et VFaRa. et picturae rH. om. v) et propositae sint

de aetate picturae

operum et artificum in pictura nobilitates CCCCV[*](CCCCV BS. CCCV FEdv. CCCVII Fa 1. CCCV & CCVII r) (34-41)

picturae primum certamen

qui penicillo pinxerint[*](pinxerint pon.dTH) (36. 37)

de avium cantu compescendo[*](cantu compescendo FEv. om.B.add. inhibendo r)

qui encausta[*](Qui encausta Ra. Quem cau- FE2. Qui cau- VE1. quen chau- Fa. Qui encausto (-auto B) BdTv) cauterio[*](cauterio (-ri B) ll. del.v. aut ceris S) velcestro[*](uel cestro uel BS. uel r. et v) vel penicillo pinxerint[*](pinxerunt B. scripserint E) (39-41)

quae quis[*](quae quis—) primus invenerit in pictura

quid difficillimum in pictura.de generibus picturae[*](picturae supra post)

quis primus lacunaria pinxerit. quando primum camarae[*](camarae S. -ra Ra. camerae rv) pictae[*](pictae BFEdTv. -turae r)

pretia mirabilia picturarum[*](picturae BdT).de talento[*](encausto (pro talento) Ra(?)H. om.v.cfr. § 136)

plastices primi inventores

quis primus[*](primus BS. -um rH) ex facie[*](ex facie ll. D. add. et de signis H) imaginem expresserit[*](expresserit. de signis dT)

nobilitates artificum in[*](in BH. em FE. et r) plastice XIIII[*](XIIII BVFaS. XIII T.om.rH)

de figlinis operibus. de Signinis[*](de signinis FED. cfr. § 165. de signis BFaRad1. om.rH)

terrae varietates (47-58)

de pulvere Puteolano et aliis terrae generibus quae in lapidem vertuntur

de parietibus formaceis[*](formaceis ETH. -ma B. -naceis (-cibus Ra) r)

de latericiis[*](latericiis BS. -itiis dTH. -iceis r) et[*](et ll.v(S). et de H(D)) laterum ratione

de sulpure et generibus eius.med. XIIII[*](XIIII—)

de bitumine et generibus eius. med[*](med. om.Ra). XXVII[*](XVII FE)

de alumiue et generibus eius.med. ex eo[*](ex eo BFS. ex his V.om.rH) XXXXIIII[*](XXXXIIII ego. XXXVIII BS -VIIII rH)

de terra Samia. med. ex ea III[*](III om.FE)

Eretriae terrae genera

de terra ad medicnam[*](medicinam BES. -nas RadTH. -na r) lavanda[*](lauandam E)

de Chia[*](De cia VFaRa. Mechia B) terra, med. ex ea III

de Selinusia. med. ex ea III

de pnigitide[*](pnigi- tide (B)H e § 194. pinit- B. pnit- d. pnet- T. nit- Fa. init-r). med. ex ea VIIII

de ampelitide[*](de ampelitide—)[*](VIIII om.B). med. ex ea IIII

cretae ad vestium usus

Cimolia. med. ex ea VIIII[*](VIIII EH. VIII r)

Sarda. Vmbrica. saxum

argentaria. qui et quorum[*](qui et quorum ll.v(S). qua H) liberti praepotentes[*](praep. BFE. prae- positi va.H. -otentes notati H Brot.)

terra ex Galata[*](Galata dH. -tha TV. gelata B. cal- r). terra Clupea. terra Baliarica[*](Baliarica FTS. -ria Rad. balnearica B. bala- Fa. Balea- r(?)v). terra Ebusitana. med. ex iis[*](eis BS. his rH) IIII

Summa: medicinae et historiae et observations DCCCCLVI[*](DCCC B)

EX AVCTORIBVS

Messala oratore. Messala sene. Fenestella. Attico. M.Varrone. Verrio[*](Verno (-rrio S) Nepote Cornelio BS. Corn- Nep- Verno (Verio FE. -rrio H) rH. (post Attico pos.Verrio v)). Nepote Cornelio.

Deculone[*](Decio Eculeone va.S). Muciano. Melisso. Vitruvio. Cassio Severe. Longulano [*](Seuero. Langulano-B.comma pos.v(D), del.H. cfr. Brunn p. 43). Fabio Vestale.

EXTERNIS

[*](EXTERNIS BFE.om.rv)

Qui de pictura scripserunt[*](scripserunt ego. om.B. scripsit FaFE. scripsit. EXTERNIS r(?)v. cfr. Münzer QK p. 353 sq.): Pasitele[*](praxitele B2in marg.). Apelle. Melanthio. Asclepiodoro. Euphranore[*](Eufra- nore B.add. Parrhasio rva.S(D). cfr. §129). Heliodoro qui anathemata[*](anathemata (-ma B) ll.v. de anathematis D. cfr. p. 115,1) Atheniensium[*](Atheniensium J. om.B. athenis rv) scripsit[*](scripsit FaRaFdS. item ante Athenis TV. om.r). Metrodoro qui de[*](de om.FaFE) architectonice[*](architectonio B. -icae Fa) scripsit. Democrito. Theophrasto . Apione grammatico. Qui de metallica medicina scripserunt[*](scripse- runt ego coll.p. 115,5. s??? B. scripsit rv): Nymphodoro. Iolla[*](Iolia B. Colla FE). Apollodoro. Andrea[*](Andria B). Heraclide. Diagora. Botrye[*](Botryae B. -yse (-thrise Ra) r). Archedemo[*](Archidemo RadTva.J). Dionysio. Aristogene . Democle[*](Demode FaE). Mneside. Xenocrate Zenonis. Theomnesto.

naturae[*](natura Ra(?)H) lapidum.

luxuria[*](luxu- ria BVH. -iae rv) in marmoribus[*](marmoribus FEdTH. -rae B. -ri r) (1-3)

quis primus peregrine marmore columnas habuerit Romae

quis[*](Qui FaF) primus[*](primus Bv(S). -um rH. (quis—ostenderit ante 24 quis primus pos. v a. S et J)) in publicisoperibus ostenderit (2. 3)

qui primi[*](primum Rava.S) laudati in marmore scalpendo et quibus temporibus

de Mausoleo[*](mau- soleo d1S. mus- B. mousul- E. mousal- F. masoleu r) Cariae[*](tariae Fa. pariae Fd1. -io E.lemma del.d2om.TH. De marmore Pario et Mausoleo (post 34 CCXXV) va.H)

nobilitates operum et artificum in marmore[*](marmore BFEv(S). -ribus rH) CCXXV[*](CXXVI va.H)

quando primum marmorum in aedificiis usus

quis[*](Qui BRaH (i.e. qualis?)) primi marmora secuerint et quando

quis primus Romae crustaverit parietes

quibus aetatibus quaeque marmora in usum[*](usum BE3v(S). usu rH) venerint Romae

ratio secandi marmora. de harenis quibus secantur

de Naxio[*](naxio d(?)v. om.V. nacxo E. naxo r). de Armenio

de Alexandrinis marmoribus

de onyche[*](de onyche om.BVva.H)sive[*](siue ego. de ll.v. cfr. §60) alabastrite.

med. ex eo[*](eo ego. eis BS. om.V. his rH)III[*](III ego. VI (sex B) ll. H.cfr. §60.158)

de lygdino[*](lygdino VdTH. -deno B. lyocinio Fa. liocyno Ra. tydino FE. lyd- v), corallitico[*](corallitico BS. -llectico FE. -llico rH.om.v), Alabandico, Thebaico, Syenite[*](Suenite B. Sicn- FE. Symen- Ra)

de obeliscis (14. 15)

de eo qui pro gnomone in campo Martio est[*](est om.VTva.S)

opera mirabilia in terris (16-23)

Sphinx[*](Sphinx H. Spynx B. Sphinge Tv. spince d2. -nx VRa. -nxa Fa. -na r) Aegyptia. pyramides[*](pyramides ante Sphinx pos. va.D)

Pharos

labyrinthi

pensiles horti. pensile oppidum

de templo Ephesiae Dianae

aliorum templorum admirabilia

de lapide fugitivo. echo septiens[*](septiens VFS. -ies rv) resonans. sine clavo aedificia

Romae miracula operum XVIII

de magnete lapide. med. ex eo III[*](III—38 ex eo om.FE)[*](III BS. VI r. X H)

Syrius[*](sirius Ra. Scyrius H) lapis

de sarcophago sive Assio[*](siue assio BS. assio VFa. assia Ra. om.dTH). med. ex eo[*](ex eo om.VdTH) X

de chernite[*](chernite H. chemite BdT. celiam- VFa. eleam- Ra. chaeamaetae F. thea- mede E). de poro

de lapidibus osseis[*](osseis om.B). de palmatis. de Taenariis. de Coranis[*](coranis BS. -ntis Ra. -this VFa. conariis r. om.v), de nigris marmoribus

de molaribus[*](molaribus VTH. -riis B. -ris (moralis E) r.cfr. §137.174) lapidibus. pyrites, med. ex eo VII

ostracites. med. ex eo IIII

amiantus. med. ex eo II

geodes[*](goedes B. gaeodes H). med. ex eo III[*](VI E)

melitinus[*](melitites H. om.E). med. ex eo VI

gagates. med. ex eo VI

spongites. med. ex eo II[*](II BFaS. V VRa. VI dTH. om.r)

Phrygius

haematites, med. ex eo V

schistos. med. ex eo VII

androdamas[*](Andro ydamas B.om.FE), med. ex eo II.

Arabicus. miltites[*](Milites B. mylti- FaFE. multi- Ra) sive hepatites[*](hepatites BS. hela- T. ela- H. era- VFaRa. ara- d. aratidea r), anthracites[*](anthracites TH. Andraci- VFad. -chites r)

Aētites[*](Aetites BH. eti- T. etice r). Taphiusius[*](Taphiusius H. thaphi-T. -phlu-stus B. -piusius (-ssius FaRa) r). callimus

Samius. med. ex eo VIII

Arabus[*](Arabicus B). med. ex eo II[*](II om.FE. VI BS)

de pumice, med. ex eo VIIII

de mortariis[*](mortaris B. -ribus VRa. mayturb; Fa) medicinalibus et aliis. Etesius lapis, chalazius[*](chala zius dTH. -axus B. calazius Fa. -atius Ra. -arius V. chalodius r)

Siphnius[*](siphanius Ed. syph- F.om.FaRa). lapides molles

lapides[*](Lapides specu lares BS. -pis -aris rva.S(D). cfr. §160.161) speculares

phengites

de cotibus

de tophis[*](tophis BH. tro- FEdT. trofis r)

de silicum natura[*](natura BdTS. -ria Fa. -ris rH. om.v). de reliquis ad structuram[*](structuram Bv(S). -ras rH) lapidibus (49. 50)

genera structurae

de cisternis

de calce

harenae genera, mixtura harenae et[*](Mixtura harenae et calcis (cal- et har- v) Bv. harenae (om.dT) et calcis (gales Fa -lor Ra) mixturae (-ratae F. -ra dT) rH) calcis

vitia structurae[*](uitia structura om.VFaRa). de tectoriis[*](tectoris B. -res FE2. -re E1)

de columnis. genera columnarum

med. ex calce[*](calcen (om.V) B) V

de maltha

de gypso

de pavimentis (60-64)

asarotos[*](asorotos VFaRa. -thos F) oecos[*](oecos (H)S. peocos B. oethos Ra. oedios VFa. oeches r)

quod primum pavimentum Romae

de subdialibus pavimentis

Graecanica pavimenta

quando primum lithostrota[*](lithostrota (lyto- FE) BFEH. -otum JD. -stratum dT.lemma om.r)

quando primum camarae[*](camarae BRaS. -reae FE. -maerae rH) vitreae[*](uitriae B.om.FE)

origo vitri

genera eius et ratio faciendi

de Obsianis[*](obsianis (&si- B) VFaRaBS. -idianis rH)

miracula ignium

medicinae ex igni et cinere III

prodigia foci

Summa: medicinae ex iis[*](ex iis—31 omnis: res BS. om.rv. del. vult DUZp. 77 n.l. cfr. p. 114,8) LXXXVIIII:

ad serpentes III, bestiarum morsus, ad venena, caput, oculos, epinyctidas[*](epinyctedas B), dentes, dentifricia, fauces, strumas, stomachum; iocinera, pituitam , testes, vesicam, calculos, panos, haemorroidas, podagras , sanguini sistendo, sanguinem reicientibus, luxata, phreneticos, lethargicos, comitiales , melancholicos, vertigines , ulcera, volnera urenda , secanda, convolsa, contusa , maculas, usta, phthisin[*](pthisin B), mammas, muliebria vitia, carbunculos , pestilentia[*](pestilentiam coni. J coll.§202. (pestilentia sc. loca XVIII 27)).

Summa omnis: res et historiae et observationes CCCCXXXIIII[*](CCCCXXXIIII BS DXXIII rv)

EX AVCTORIBVS

M. Varrone. C.[*](C. BD cum Brunniop. 44. Caelio Tv. Caecilio r) Galba[*](Calba B). Cincio[*](Ciccio FE. C. Ictio T(?)va.S). Muciano. Nepote Cornelio. L. Pisone. Q[*](Q. (J)S. Que B.om.rv). Tuberone. Fabio Vestale. Annio Fetiale. Fabiano[*](Fabio B). Seneca. Catone censorio. Vitruvio.

EXTERNIS

Theophrasto. Pasitele. Iuba rege. Nicandro. Sotaco. Sudine . Alexandro polyhistore. Apione Plistonice[*](plistonice B.cfr. XXXVII 75. -ico rv. dist.S). Duride. Herodoto. Euhemero. Aristagora . Dionysio. Artemidoro. Butorida[*](Bytorida B.sed cfr. §79). Antisthene. Demetrio. Demotele. Lycea.