De Rerum Natura

Lucretius

-

  1. annua sol in quo concludit tempora serpens,
  2. obliquo terras et caelum lumine lustrans,
  3. ut ratio declarat eorum qui loca caeli
  4. omnia dispositis signis ornata notarunt.
  5. aut quia crassior est certis in partibus ,
  6. sub terris ideo tremulum iubar haesitat ignis
  7. nec penetrare potest facile atque emergere ad ortus;
  8. propterea noctes hiberno tempore longae
  9. cessant, dum veniat radiatum insigne diei.
  10. aut etiam, quia sic alternis partibus anni
  11. tardius et citius consuerunt confluere ignes,
  12. qui faciunt solem certa de surgere parte,
  13. propterea fit uti videantur dicere verum.
  14. Luna potest solis radiis percussa nitere
  15. inque dies magis id lumen convertere nobis
  16. ad speciem, quantum solis secedit ab orbi,
  17. donique eum contra pleno bene lumine fulsit
  18. atque oriens obitus eius super edita vidit;
  19. inde minutatim retro quasi condere lumen
  20. debet item, quanto propius iam solis ad ignem
  21. labitur ex alia signorum parte per orbem;
  22. ut faciunt, lunam qui fingunt esse pilai
  23. consimilem cursusque viam sub sole tenere.
  24. est etiam quare proprio cum lumine possit
  25. volvier et varias splendoris reddere formas;
  26. corpus enim licet esse aliud, quod fertur et una
  27. labitur omnimodis occursans officiensque,
  28. nec potis est cerni, quia cassum lumine fertur.
  29. versarique potest, globus ut, si forte, pilai
  30. dimidia ex parti candenti lumine tinctus,
  31. versandoque globum variantis edere formas,
  32. donique eam partem, quae cumque est ignibus aucta,
  33. ad speciem vertit nobis oculosque patentis;
  34. inde minutatim retro contorquet et aufert
  35. luciferam partem glomeraminis atque pilai;
  36. ut Babylonica Chaldaeum doctrina refutans
  37. astrologorum artem contra convincere tendit,
  38. proinde quasi id fieri nequeat quod pugnat uterque
  39. aut minus hoc illo sit cur amplectier ausis.
  40. denique cur nequeat semper nova luna creari
  41. ordine formarum certo certisque figuris
  42. inque dies privos aborisci quaeque creata
  43. atque alia illius reparari in parte locoque,
  44. difficilest ratione docere et vincere verbis,
  45. ordine cum videas tam certo multa creari.
  46. it Ver et Venus et Veneris praenuntius ante
  47. pennatus graditur, Zephyri vestigia propter
  48. Flora quibus mater praespargens ante viai
  49. cuncta coloribus egregiis et odoribus opplet.
  50. inde loci sequitur Calor aridus et comes una
  51. pulverulenta Ceres et etesia flabra aquilonum.
  52. inde Autumnus adit, graditur simul Euhius Euan.
  53. inde aliae tempestates ventique secuntur,
  54. altitonans Volturnus et Auster fulmine pollens.
  55. tandem Bruma nives adfert pigrumque rigorem
  56. reddit. Hiemps sequitur crepitans hanc dentibus algu.
  57. quo minus est mirum, si certo tempore luna
  58. gignitur et certo deletur tempore rusus,
  59. cum fieri possint tam certo tempore multa.
  60. Solis item quoque defectus lunaeque latebras
  61. pluribus e causis fieri tibi posse putandumst.
  62. nam cur luna queat terram secludere solis
  63. lumine et a terris altum caput obstruere ei,
  64. obiciens caecum radiis ardentibus orbem,
  65. tempore eodem aliut facere id non posse putetur
  66. corpus, quod cassum labatur lumine semper?
  67. solque suos etiam dimittere languidus ignis
  68. tempore cur certo nequeat recreareque lumen,
  69. cum loca praeteriit flammis infesta per auras,
  70. quae faciunt ignis interstingui atque perire?
  71. et cur terra queat lunam spoliare vicissim
  72. lumine et oppressum solem super ipsa tenere,
  73. menstrua dum rigidas coni perlabitur umbras,
  74. tempore eodem aliud nequeat succurrere lunae
  75. corpus vel supra solis perlabier orbem,
  76. quod radios inter rumpat lumenque profusum?
  77. et tamen ipsa suo si fulget luna nitore,
  78. cur nequeat certa mundi languescere parte,
  79. dum loca luminibus propriis inimica per exit?
  80. menstrua dum rigidas coni perlabitur umbras.
  81. Quod superest, quoniam magni per caerula mundi
  82. qua fieri quicquid posset ratione resolvi,
  83. solis uti varios cursus lunaeque meatus
  84. noscere possemus quae vis et causa cieret,
  85. quove modo possent offecto lumine obire
  86. et neque opinantis tenebris obducere terras,
  87. cum quasi conivent et aperto lumine rursum
  88. omnia convisunt clara loca candida luce,
  89. nunc redeo ad mundi novitatem et mollia terrae
  90. arva, novo fetu quid primum in luminis oras
  91. tollere et incertis crerint committere ventis.
  92. Principio genus herbarum viridemque nitorem
  93. terra dedit circum collis camposque per omnis,
  94. florida fulserunt viridanti prata colore,
  95. arboribusque datumst variis exinde per auras
  96. crescendi magnum inmissis certamen habenis.
  97. ut pluma atque pili primum saetaeque creantur
  98. quadripedum membris et corpore pennipotentum,
  99. sic nova tum tellus herbas virgultaque primum
  100. sustulit, inde loci mortalia saecla creavit
  101. multa modis multis varia ratione coorta.
  102. nam neque de caelo cecidisse animalia possunt,
  103. nec terrestria de salsis exisse lacunis.
  104. linquitur ut merito maternum nomen adepta
  105. terra sit, e terra quoniam sunt cuncta creata.
  106. multaque nunc etiam existunt animalia terris
  107. imbribus et calido solis concreta vapore;
  108. quo minus est mirum, si tum sunt plura coorta