Commentarii in Apocalypsin

Victorinus, Saint, Bishop of Poetovio

Victorinus Saint, Bishop of Poetovio. Victorini Episcopi Petavionensis Opera (Corpus Scriptorum Ecclesiasticorum Latinorum, Volume 49). Haussleiter, Johann, editor. Vienna, Leipzig: Tempsky, Freytag, 1916.

[Vestitum tunica talari.J in ueste /talari id est] sacerdotali carnem quae corrupta non est a morte et habet per passionem sacerdotium apertissime traditum. [*]( 1, 13 b ) [*](IV in Y = 1 in X )

[Et praecinctus erat ad mamillas zona aurea mammae duo sunt testamenta et zona chorus sanctorum ut aurum per ignem probatum. aliter:\' [*]( 1, 13 c ) [*](IV in Y = 2 in X : Hieron. add. )

Zona aurea accinctus pectori: conflata conscientia et purus spiritalis sensus ita traditus est ecclesiis. [*](VI in Y = 3 in X )

[Et ex ore illius gladius ex utraque parte acutus procedens per gladium bis acutum de ore ipsius emicantem ostenditur ipsum esse, qui et nunc euangelii bona et prius [*]( 1. 16 b ) [*](VII in Y = 8 in X ) per Moysen legis notitiam uniuerso orbi protulit. sed quia ex eodem uerbo omne genus humanum tam ueteris quam noui testamenti uindicaturus est, ideo bis acutus commemoratus est. gladius enim militem armat, gladius hostem interficit, gladius desertorem punit. et ut ostenderet apostolis, quia iudicium adnuntiabat, ait: non ueni pacem mittere sed gladium. et postquam consummauerat parabolas, ait ad illos: intellexistis omnia? et dixerunt: ita. et adiecit: propterea omnis scriba doctus de regno dei similis est [*](17 Matth. 10, 34 19 Matth. 13, 51. 52 ) [*](1 uestitum .. talari add. X tunica om. S talare F uestitum, inquit, podere id est talari tunica id est sacerdotali 58 p. 56 talari id est add. X 2 non om. g ad mortem 858 per om. CB 3 traditum] denotatum 58 4 et.. aurea add. X mammaej mamillae eius S 5 et om. F zona aurea S post sanctorum add. est S ut] et TAm2 6 probatus IK 7 zonam auream T accincta S conflatam conscientiam et purum spiritualemque indicat sensum qui tr. est eccl. S 9 Et ex .. pro?edens add. X illius] eius M ex (alt.) om. I 11 bona] uerbum S, donum IK 12 urbi T, orbe F 13 ante omne add. in S quam ueteris quam noui T, tam noui quam ueteris IKSf3 p. 63 14 uindicaturus TDX33, iudicaturus *CB cum A 16 post ostenderet add. saluator I post quia add. ad T 17 demonstrabat F post mittere add. in terram DCB cum Vulg. 18 et] at IKM consumma abhinc deest folium in cod. D usque ad p. 33, 16 longe parabolam T 19 haec omniaX33 cum Vulg. et (ante dixerunt) om. IKM ita] etiam domine F (etiam Vulg.) et adiecit om. CB 20 de TFJI, in cet. cum Vulg. )

patrifamilias proferenti de thesauro suo noua et uetera, noua: euangelica uerba, uetera: legis et prophetarum. et haec de ore suo processisse et Petro ait: uade ad mare et mitte hamum, et piscem qui primus ascenderit, aperto ore eius inuenies staterem — id est duos denarios —■ dabis pro me et pro te. et Dauid similiter per spiritum ait: semel locutus est deus, duo haec audiui, quia semel decreuit ab initio dominus. quod usque ad finem futurum est. denique cum iudex sit ipse a patre constitutus, uolens ostendere, quoniam uerbo praedicationis iudicabuntur homines. ait: putatis, quia ego uos iudicabo in nouissima die? sed uerbum quod uobis locutus sum, illud uos iudicabit in nouissima die. et Paulus contra Antichristum ad Tessalonicenses ait: quem dominus interficiet spiritu oris sui. (et Esaias: spiritu, inquit, labiorum suorum interficiet impium.) hic est ergo bis acutus gladius. procedens de ore eius.

Vox eius tamquam uox aquarum multarum. aquae multae populi esse intelleguntur, sed et donum baptismi, quod [*]( l.l.ib ) [*](VIII in Y = 7 in Φ = 9 in S ) [*]( 3 Matth. 17, 26 6 Ps. 61, 12 11 Ioh. 12. 14 II Thess. 2, S 15 Esai. 11, 4 ) [*]( 1 patrisfamilias P, homini patrif. IKS 2 post uerba add. apostolorum S et uetera F post prophetarum add. praecepta S hoc F 3 post processisse add. testatus est sed S et Petro] ad petro (v s. o) F 4 amuin T primus] prius CB post ascenderit add. tolle et IKrj cum Vulg. 5 dabis TFM¥$p. 64, et dabis lES, et da CB post dabis add. eis I cum rulg. 6 pro (alt.) om. CB per sp. similiter lOll 7 audiuimus T 8 dominus] deus IS quousque F fut. est usque ad finem CB 9 post constitutus add. propter hominis assumptionem S 10 post iudicabuntnr add. onines IK 11 et 13 in om. T bis nouissimo S bis, F seinel (om. alt., cf. notam ad l. 13) post die add. non S 12 uerbo T post uerbum add. inquit S uobis om. F 13 in nou. die om. (11 post Paulus add. apostolus e de antichristo S post antichristum add. et IK 14 post dominus add. Iesus IKMS, ihs xps F 15 et Esaias .. irnpium add. S 17 et uox S uox (ante aquarum) om. C, uoces F 18 post multae add. multi F esse] huius CB, huius mundi e sed et] seu S quo demisit (dimisit 31) FlIl, quod misit IK )

emisit praecepto per apostolos diffundi ad salutem hominum. pedes eius similes aurichalco tamquam in fornace conflatos. apostolos dicit, qui per passiones conflati praedicauerunt uerbum eius; per quos enim ambulabat praedicatio, [*]( 1, 15 a ) [*](IX in Υ = 9 in Φ = 7 in S ) merito pedes nominantur. unde propheta anticipauit dicendo: adorauimus, ubi steterunt pedes eius, quoniam ubi illi primum steterunt et ecclesiam confirmauerunt, id est in Iudea, ibi omnes sancti conuenturi sunt et dominum suum adoraturi.

[Et habcbat in dextera sua stellas septem.] stellae septem in dextera. dixit, quia spiritus sanctus septi- [*]( 1, 16 a) [*](X in Υ = 10 in X ) septiformis uirtutis datus est in potestatem eius a patre, sicut Petrus ad Iudeos exclamauit: dextera dei exaltatus acceptum a patre spiritum effudit, hunc quem uidistis et audistis. sed et Iohannes baptista anticipauerat discipulis suis dicendo: non enim ad mensuram dat spiritum deus. pater amat filium et omnia dedit in manu eius. istae sunt septem stellae.