Interpretatio Orationum Gregorii Nazianzeni

17. Uerumtamen agnoscere debemus malorum causas, unde aruerunt agriculturae, unde confusa sunthorrea. unde pascuagre. gibus defecerunt, unde ablatus est decor suus e terris et quare non repleti sunt campi ubertate, sed luctus ubique et maeror. nusquam repletae sunt conualles frumento nec stillauerunt montes dulcedinem sicut iustis, sed e contrario uastatio ubi­ que et ubique subuersio, et male dictum Gelboe montes ubi- [*](1 cf. Nah. 1, 1. 2 7 Esai. 1, 5 12 cf. Esai. 1, 6 14 Esai. 1, 6 22 cf. Ioel 3, 18. Am. 9, 13 2-1 cf. II Reg. 1, 21 )[*]( 1 pertimiscet 0 2 niniue Cp.c.OAV proferet Ra.c. 3 uindicantem (fexSixtwxa)] iudicantem V 5 es (aiam euan.) 0 isaiam v 6 populo­ rum C gomurre 0 8 inhorrescor V 9 potes V 10 aliquid om. v cum cod. JJlonac. 3787 ad euan. 0 uinodictam R 11 aliquid C uindi euan. 0 13 uulnus aliquod v cicatrix aliqua v tumore. C 14 enim om. (Jv 16 sed] Si v obmitto (b s. I.) R 17 ipsa om. R 19 agriculturae (pwpriat) Engelbrecht agricolae ROC (o ex u) V 20 suus et seterris 0 21 mer..or R 22 stellauerunt (i s. pr. e) 0 stillaueu­ runt C 23 dulcidinem 0 iustus Ra e. et contra Quastatio R 24 gelbue Ra.c. gelbue Ca.c. moutis O,Rp.c. ubique om. v cum cod. Monac. 3787 )

[*]( 2 ) que suscipiunt. facti sumus sicut ab initio, priusquam terra produceret omne faenum uiride. et uisitasti quidem, domine, terram tuam et inebriasti eam, sed uisitatione pessima et ebrietate ex uino conpunctionis. spectaculum crudele et hor­ ridum! omnis anni spes in sola nobis stipula remansit et uix aliquis inueniat colligere spicas, ut primitias offerat domino. messes nostras in horrea fortasse mures recondant; manipulum [*](3 ) enim nemo conligabit. istae sunt diuitiae mpiorum, talis est seges eorum qui per iniustitiam seminant. sic prophetae uete­ rum maledicta designant cum dicunt: eiciet multa et intro- ducet pauca; seminabit et non metet; plantabit uineam et non premet uinum, et ubi operantur decem iuga bo­ uum, faciet amphoram unam. unde haec malorum causa, unde uastationis occasio? non expectemus ab aliis argui, ipsi nos accusemus, ipsi nos arguamus. remedium mali est con-[*](4 )fessio erroris. ego primus, sicut antea adnuntiaui populo meo, et speculatoris opus inpleui et non abscondi nec reticui frameam superuenientem, ut et meam animam saluam facerem et eorum qui me audire uoluerunt. ita nunc quoque enuntio et profero contemptum et neglegentiam populi mei mea faciens uulnera ipsorum. si forte uel hoc modo aliquid diuinae misera­ tionis et clementiae consequamur.