Historiae Adversum Paganos

Orosius, Paulus

Orosius, Paulus. Historiarum adversum paganos libri VII (Corpus scriptorum ecclesiasticorum latinorum, Volume 5). Zangemeister, Karl, editor. Gerold: Vienna, 1882.

Farnabazns Tiasafernen apaud Artaxerxen, communem tunc regem, defert ut proditorem, praesertim qui cum hoste belli tempore de foederis condicione pepigisset; hortaturque regem, ut in locum eius Cononem Atheniensem uirum, qui tunc forte apud Cyprum exulabat, ducem nauali bello constituat. acceptis igitur quingentis argenti talentis Conon per Farnabazum euocatur classique praeficitur.

quibus conpertis Lacedaemonii et ipsi anxilia naualis belli a rege Aegypti Hereynione per legatos petunt, a quo [*]( AVCTORES § 7 Iustin. 6, 1 § 4-7.9 § 8-§ 11 Iustin. 6, 2 §1.2.4-7.9.10.12.16.17 exceptis § 9 qui acerbiBsimis-obliti et § 11 domesticis-seruitutis Orosianis ) [*]( 1 toto] LPRD toti v || oriente (te in ti corr.) P || bellvm mouentes] bello D || hiroyliden] P (n ex m corr.) liyrciliden L hyrcyliden B hirciliden D, Dercyllidam fh; cf. Gutschmid, Iahrb. f. Phil. Suppl. 2 p. 192 || in om. L 2 legạ̌nt P || doos P || artarxerxis L artarrersis PB artaxersis D 3 praefectas LRaD prefectos P || famabuzum LPD (z in ras. P) farnabuzam B || tissafernen] D tissafernen L tiaafemem (m in n corr.) P tisafernen B 5 adpetit] PRa appetit BbD adpetiit L 6 suspendit (i in ras.) P || farnabazus] P (z m ras.) farnabnzaa (s in ras. al. m.) B farnabuzus LD || tissafemen] D tisaifernen L tisafernem (m in n corr.) P tisafernen (ti in ras. al. m.) B || aput (t in d corr.) P 7 artaxerxen] LD artarxersen PM || commonem P || deffert (priore f del.) PB difret D || prodictorem D 8 cum cum hosti D || conditione B 9 pepigiBset in rae. P pepigissent L || ut] ut1 (i fort... 1) L || loco Pa 10 athemensem D || aput P || cyrum (corr. m. 2) P cirum D; cf. ad 2, 16 § 16 12 farnabuzam R farnab;m (zu m. 2) L farnabuzum (z in ras, P) PD 13 compertis Rb D || lacedemoni| (i 8. s. al. m.) B 14 aegipti P || quihenc̣ỵmone (qui m. 2) P iherquinone B hercinione (in ex n ut uid.) D )

138
centum instructas triremes et sescenta milia modium frumenti acceperunt; a sociis etiam undique magna contraxere subsidia.

cui militiae consensu omnium Agesilaum ducem decreuerunt, uirum pede claudum, sed qui in difficillimo rerum statu mallent sibi regem claudicare quam regnum. raro umquam ita pares omni industria duces in unum coiere bellum, qui acerbissimis inuicem proeliis fatigati et multo sanguine obliti uelut inuicti ab alterutro recesserunt.

igitur Conon accepto iterum per se ipsum a Rege Magno stipendio reuersus ad classem inuadit hostiles agros, turres castella ceteraque praesidia expugnat et ueluti effusa tempestas quacumque incubuit cuncta prosternit.

Lacedaemonii uero domesticis malis circumuenti externis inhiare desistunt ahiciuntque spem dominationis inminente periculo seruitutis; Agesilaum, quem cum exercitu in Asiam miserant, ad subsidium patriae reuocant.

interea [*]( AVCTORES § 10 effusa tempestas q. incubuit sec. Vergil. Aen. 7, 222 sq. et Georg. 2, 310 sq. § 12—14 et § 15 magnitudinem et namque Iustin. 6, 3 § 1.8.4-6.9.10 ) [*]( 1 centum s. lin. add. m. 2 P || triremis L tri∗∗∗eres ( fort. eras. m; in marg. trimes m. 1) R || sescenta] L sexoenta D DC·ta P ·DC· ∗ R || lm. P m R || modium frumenti acceperunt] D framenti modiorum acceperunt (or del. m.1) L modium frumenti P1 modiorum frumenti acceperunt P2 modium (in modiorum corr.) acoeperunt frur menti B 2 sociis in ras. m. 1 R H magna∗ (m eras.) P || contraxerxe (altero x eraso) L || subaidia∗ (m erds.) P 3 cui] cum D || agesilaum (i ex e corr., um in ras.) P 4 ldifficili morerum B || statum | in statu corr. L statu om. D 5 q P1 q** P2 || umq (sed q in uãq mut. P) PB 6 coi∗∗ere (i in ras. al. m.) B coire L cohebere P1 co∗epere P\' || aceruissimis P 7 p̃liis P || molto P uelut (t ex d eorr.) PB ueluti D 8 con on (on s. s. al. m.) B 9 per] RD pera (a del.) L pre P1 p∗∗ P* || magno (a in ras.) P || stipendium L 10 clasem P* || hostilis L 11 effussa (priore s del.) P || quecumquae D 12 lacedemonii PR lacedemoniae D || uero al. m. a. s. R 14 ageselaum P (um in ras.), R (se in si corr.;, agesilaum autem ed. 1510 sh || cum s. line add. L cum∗∗ R 15 assiam (priore a del.) PR asia D || patrie P1 patrię P* )

139
Pisander , dux apud Spartam per Agesilaum regem relictus, maximam munitissimamque tunc classem instruxerat, motus aemulatione uirtutis Agesilai, ut, illo pedestrem expeditionem agitante, ipse quoque nauali discursu oram maritimam peruagaretur.

Conon uero suscepto negotio duplioem curam inpendebat debens sociis sollicitudinem, patriae fidem, ut huic exhiberet naturam, illis praeberet industriam: in hoc propensior ciuibus, quod quieti libertatique eorum alieni sanguinis discrimen inpenderet et pugnaret aduersus insolentissimos hostes periculo regis, praemio patriae.

conserunt itaque nauale certamen Persae Conone, Spartani Pisandro duce; milites remiges ipsique ductores uno pariter in mutuam caedem ardore rapiuntur.

magnitudinem atque atrocitatem belli istius inclinatos ex hoc semper in posterum Lacedaemoniorum status [*]( 1 pisander] L ed. 1542 in mg., Fabr., h pissander P piṇ̇sanjer (corr. al. m.) R lisandar D lisander K pysander G1 8. s. alibι·lysander G3 Lysander ed. 1510 et (in textu) 1542 || apud (pnd in ras. ampl.) P || agesilaum (i ex e corr.) P 2 minutissimamque (minn in muni corr. m. 2) PR || clasem P 3 aemulationej LPR (aemula in ras. P, in marg. i admiratione m. 1 R) aemnlationis D || slagelai P 4 agitamte Pa || ora PR || maritima PR 5 suecepto] PRD susceptum Lh || negotio] PR negucio D negotium LA || duplicem] PRD duplici Lh || curam] PRD cura Lh || inpendebat] LPRD intendebat h ex coni. ut 4, 23 § 9 6 sociis (di in ras.) P sotiis R || solicitadisem P* || hexiberet P 7 lacllis P 8 quod] quodP || tliber.atique P 9 et om. LD || aduersum D || entiinsolitissimos (corr. m. 2) P 10 premio P || con∗∗∗serunt (in ras. ser fuit) P 11 persi (i in ras.) P || et spartani P ∗∗spartani R || pissandro PRD pysandro (corr. m. 2b) Q lysandro Patauinus s. XI, ed. 1510 et 1542 12 motuam (in marg. pau) P) || cedem P 13 magnitudine PR, edd. 1510. 1542 Fabr. || atrocitate PR, edd. 1510.1542 Fabr. || ipsius D 14 lacedemoniorum PRD )

140
prodit: namque ex illo fluere ac sublapsa retro referri Spartanorum spes uisa, donec adsurgendo aegre ae misere recidendo confecta et potestate careret et nomine.

Atheniensibus uero haec eadem pugna initium recuperandae potentiae sicut Lacedaemoniis amittendae fuit. primi igitur Thebani, auxilio Atheniensium fulti, superiore clade saucios ac trepidos adgrediuntur, multa animati fiducia propter uirtutem atque industriam Epaminondae ducis sui, cum quo sibi facile obtinere posse imperium totius Graeciae uidebantur.