Historiae Adversum Paganos
Orosius, Paulus
Orosius, Paulus. Historiarum adversum paganos libri VII (Corpus scriptorum ecclesiasticorum latinorum, Volume 5). Zangemeister, Karl, editor. Gerold: Vienna, 1882.
huic tam incredibili temporibus nostris agmini, cuius numerum nunc difficilius est adstrui quam tunc fuit uinci, Leonida rex Spartanorum cum quattuor milibus hominum in angustiis Thermopylarum obstitit.
Xerxes autem contemptu paucitatis obiectae iniri pugnam, conseri manum imperat. porro illi, quorum cognati et commanipulares in campis Marathoniis occubuerant, et certaminis simul et cladis exstitere principium.
deinde succedens sibi turba maior ac segnior, cum iam neque ad procurrendum libera neque ad pugnandum expedita neque ad fugiendum prompta solis mortibus subrigeretur, triduo continuo non duorum pugna, sed caedes unius populi fuit.
quarto autem die cum uideret Leonida [*]( AVCTORES § 2 uix ad potum flnmina fort. adhibitus Iuuenalis 10, \' 117 § 3 huic—agmini Iustin. 2, 10 § 21 || cuius nomerun—uinci Orosius || Leonid.-obatitit Justin. 2,11 § 2 § 4-§ 10 Iustin. 2, 11 § 2—6.11.18 exceptis maxime his, quae Orosio debentur: § 4 et commanipulares, § 5 cum iam-subrigeretur, § 7 de gloria-nihil sperandum, § 8 tamquam ipsi-uindicarent, § 9 Persae quoque — caedibus suis (cf. Herodot. 7, 223, Diodor. 11, 10), § 10 extr. campumque — mortuus est ) [*]( 1 tria milia] L trea milia D III milia PB III B1 milia add. B* 2 inopinatu L || ezercitn] L1PR exercitni L2BDv || immensaeque RbD || classę P || ∗p°tum (o eras. et a m. 1* aut ib o s. I. scr.) L ponAm B tum D || uiz (z in ras. m. 1) D 3 ingresum B || sufficisse B 4 incredibile Pi2* 5 est om. B || a∗strui B 6 fnic (c in t al. m.) B || sparthanorum PBB || quattuor] LD uu PBB 7 angustis B || termopylarum PBB 8 contemtn (conM in ras. P) PD || paucitatisubiectae L || inire (e in ras.) P 9 porro] pro D || cdmanipnlares (i. e. com-) P cummanipulares B ẽman- (i. e. con-) B 10 marothoniis B || ohcnbnerant P occubuerant (sed pr. c in ras. m B) BBD occubuerunt L 11 exstitere (-êre L3 ut uid.) LB ez- titere PD tieztere B || turba sibi PB 12 senior D || Cum L || nec B 13 ezpetita P || prumpta RaD prtlta P 14 snbngeretur B subigeretur B || tndio P || sed 8. I. add. m. 2 in L || caedis LBD 15 unius ( a m. 3) L || quarto] LPBD quarta B et ex Iustini edd. h || niderit B )
dimissis sociis Spartanos admonet, de gloria plurimum, de uita nihil sperandum; neque exspectandum uel hostem uel diem, sed occasione noctis perrumpenda castra, conmiscenda arma, conturbanda agmina fore; nusquam uictores honestius quam in castris hostium esse perituros.
persuasi igitur mori malle, in ultionem futurae mortis armantur tamquam ipsi interitum suum et exigerent et uindicarent. mirum diotu sescenti uiri castra sescentorum milium inrumpunt.