Divinarum Institutionum

Romae et in plerisque urbibus scimus esse quaedam sacra quae aspici a uiris nefas habeatur. abstinent igitur aspectu quibus contaminare illa non licet, et si forte uel errore uel casu quopiam uir aspexit, primo poena eius, deinde instauratione sacrificii scelus expiatur.

quid his facias qui inconcessa scrutari uolunt? nimirum multo sceleratiores qui arcana mundi et hoc caeleste templum profanare inpiis disputationibus quaerunt quam qui aedem Vestae aut Bonae Deae aut Cereris intrauerit. quae penetralia quamuis adire uiris non liceat, tamen a uiris fabricata sunt.

hi uero non tantum inpietatis crimen effugiunt, sed, quod est multo [*](EPITOME 3—9] c. 32, 1-3 (- praedicauit). 18-246,9] c. 32, 2. AUCTORES c. 19 § 25] cf. Cic. de or. III 34,139. 8 (curiosos oculos) — 10] cf. Cic. de harusp. resp. 17, 37. ) [*](BRSHPV7 1 alter. (i er.) P hostis (i ex e m. 3) P fuerit B, om. S aliter (exp. m. 2) P 2 reIltyrannorum V1 4 illius] rsel (m. 2) illius B, illius se S, illis P 5 se P, om. BRl (s. l. add. R2) SHV; cf. pag. 244,18; 248, 4 infiteor B 6 ceteros] a ceteros sic H, retl ceteros V putauert S 7 illis V I tton1 V arbitr*or (i er.) V 8 secrete V 9 uoluerunt HPI, corr. P2f 10 a om. S habeawtur B2, habetur HV 11 afastinent B7 aspectus SH cominare V et om. V 12 quispiam RSH aspecxit Bx, c del. B3, aspexorit SH 13 eius deinde] eiusde in P iustaurationes H quod S his facias] hi H 14 uoluit S nimium R, nimirum (pr. i ex e m. 3) P sceleratiores] seeleratiores sunt BR, scelerationes V 15 archanam pt, m del. P3 ea łc 16 qui aedem] quidem sic B aut (corr. m. 2) V 17 celeris sic in ras. H7, t ceteris V intraueris (corr. m. 2) Vi intrauerint edd. quae (exp. m. 2) B penetrabilia R, om. P quamquis F1 18 uiris (alt. i ex e m. 3) P a om. VI, s. I. t a V2 fabricata sunt] fabricatas S fabricatae P hi* (c ? er.) V 19 effugit S multa H )

quid si aliquid inuestigare possent? sunt enim tam stulti in adseuerando quam inprobi in quaerendo, cum neque inuenire quicquam possint nec defendere, etiamsi inuenerint.

nam si uerum uel fortuito uiderint, quod saepius contingit, committunt ut ab aliis id pro falso refellatur. non enim descendit aliquis e caelo qui sententiam de singulorum opinionibus ferat.

quapropter nemo dubitauerit eos qui ista conquirant stultos ineptos insanos esse.

aliquid ergo Socrates habuit cordis humani, qui cum haec intellegeret non posse inueniri, ab eiusmodi quaestionibus se remouit, uereorque ne in eo solo. multa enim sunt eius non modo laude indigna, sed etiam reprehensione .

dignissima, in quibus fuit suorum simillimus. ex his unum eligam quod ab omnibus sit probatum. celebre hoc prouerbium Socrates habuit: quod supra nos, nihil ad nos.

procumbamus igitur in terram et manus ad praeclara opera nobis datas conuertamus in pedes, nihil ad nos caelum, ad cuius contemplationem sumus excitati, nihil denique lux ipsa pertineat.