Epistulae

Cyprian Saint, Bishop of Carthage

Cyprian. Saint. S. Thasci Caecili Cypriani Opera omnia, Pars II (Corpus Scriptorum Ecclesiasticorum Latinorum, Volume 3.2). Hartel, Wilhelm von, editor. Vienna: Gerold, 1871.

Nec rudis iste aut nouus est m Celerino canssimo nostro titulus gloriarum. per uestigia cognationis suae graditur, parentibus ac propinquis suis honore consimili diuinae dignationis aequatur. auia eius Celerina iam pridem martyrio coronata est. item patruus eius et auunculus Laurentinus et Egnatius in castris et ipsi quondam saecularibus militantes, sed ueri et spiritales Dei milites, dum diabolum Christi confessione prosternunt, palmas Domini et coronas inlustri passione meruerunt. sacrificia pro eis. semper ut meministis, offerimus, quotiens martyrum passiones et dies anniuersaria commemoratione celebramus. nec degener ergo esse nec minor poterat quem sic domesticis exemplis uirtutis ac fidei prouocabat familiae dignitas et generosa nobilitas. quod si in familia saeculari praedicationis et laudis est esse patricium, quanto maioris laudis et honoris est fieri in caelesti praedicatione generosum. non inuenio quem beatiorem magis dicam, utrumne illos de posteritate tam clara an hunc de origine gloriosa. ita aequaliter apud eos recurrit et commeat diuina dignatio ut et illorum coronam dignitas sobolis inlustret et huius gloriam\' sublimitas generis inluminet.

Hunc ad nos, fratres dilectissimi, cum tanta Domini dignatione uenientem, testimonio et miraculo eius ipsius qui se persecutus fuerat inlustrem, quid aliud quam super pulpitum id est super tribunal ecclesiae oportebat inponi, ut loci altioris celsitate subnixus et plebi uniuersae pro honoris sui claritate conspicuus legat [*]( 1 aietoriam gloriam uulnerum nalnenua C sed alterum unlnerum exp. tit. 2 . 2 fecit gloria C 8. I. gloria o. memoriam CNB nisi quod N gloriam m. 1 3 aut] ac C 4 cognitionis Cl 5 consimilia 01 6 coronata est L 8. 1. m. 2 7 laurentiua v ignatius NQ 8 et om. B 9 diabolorum B confessione] congressione Y dnT CLNV, a dno PQ, dno R 10 coronam B 12 commemoratio R degenere R esse iam V 14 si om. L 17 generorum B ntrumnec C1. 19 et commeat] ut cumeaad C 20 sobolis ... gloriam om. L; sobolis ... gublimitas om. B . snbolis V, aobole C1 24 fuerat persecutus CB quam ex que C id] hoc CB 26 honori B, horis C1 si legat C, legat et Q (legat M).. )

584
praecepta et euangelium Domini quae fortiter ac fideliter sequitur? uox Dominum confessa in his cottidie quae Dominus locutus est audiatur. uiderit an sit ulterior gradus ad quem profici in ecclesia possit. nihil est in quo magis confessor fratribus prosit quam ut dum euangelica lectio de ore eius auditur, lectoris fidem quisque audierit imitetur. iungendus in lectione Aurelio fuerat, cum quo et diuini honoris societate coniunctus est, cum quo omnibus uirtutis et laudis insignibus copulatus est. pares ambo et uterque consimiles, in quantum gloria sublimes, in tantum uerecundia humiles, quantum diuina dignatione promoti, tantum sua quiete et tranquillitate summissi, et uirtutum pariter et morum singulis exempla praebentes et congressioni et paci congruentes, illic robore hic pudore laudabiles.

In talibus seruis laetatur Dominus, m eiusmodi coniessonbus gloriatur, quorum secta et conuersatio sic proficit ad praeconium gloriae ut magisterium ceteris praebeat disciplinae. ad hoc eos Christus esse hic in ecclesia diu uoluit, ad hoc de media morte subtractos quadam dixerim resurrectione circa eos facta incolumes reseruauit, ut dum nihil in honore sublimius, nihil in humilitate summissius a fratribus cernitur, hos eosdem fraternitas sectata comitetur. hos tamen lectores interim constitutos sciatis, quia oportebat lucernam super candelabrum poni unde omnibus luceat et gloriosos uultus in loco altiore constitui, ubi ab omni circumstante conspecti incitamentum gloriae uidentibus praebeant. ceterum presbyterii honorem designasse nos illis iam [*]( 1 et om. 01 quae ... dominum add. Mm.2 in marg. (exh. Q) fortiter ex fortam C m. 2 2 dno L, dnῖ NB 3 est] et B audiamus C 4 ecclesiam C lLP quo ex quoquam C 5 audiatur Q (auditur M) lectoris om. C 6 quisquis v audit CB 7 et . societate C 8 et] et fidei Q 11 prius et om. C 12 prebentes ex perhibentes C congressione Lt, congressionis C pacis C sed s m. 2 add. congruentis N, congruentiae C 16 ut] et ut B 17 esse ex est se P hic om. CB eos clxristus in ecclesia esse diu C noluit B 18 quandam B ut ita dixerim C2v, om. N1 resurrectionem B incolomes ClPB 19 in bonore] honore B in hum.] humilitate C 20 hoc C\' eodem P fratemitatis secta Q\'v (fraternitas sectata MQ1) 21 committetur C hoc 01 tamen] autem C 23 luceant 02 gloriosius C 24 omni LNPQY, omni fraternitate CRv 25 presbitr honore C nos] non B )

585
sciatis, ut et sportulis idem cum presbyteris honorentur et diuisiones mensurnas aequatis quantitatibus partiantur, sessuri nobiscum prouectis et corroboratis annis suis, quamuis in nullo minor possit uideri aetatis indole qui consummauit aetatem gloriae dignitate. opto uos, fratres carissimi et desiderantissimi, semper bene ualere.

CVPRIANVS PRESBVTERIS ET DIACONIBVS ET PLEBI VNIVERSAE CARISSIMIS AC DESIDERANTISSIMIS FRATRIBVS S.

Nuntiandum uobis fuit, fratres carissimi, quod pertineat et ad communem laetitiam et ad ecclesiae nostrae maximam gloriam. nam admonitos nos et instructos sciatis dignatione diuina ut Numidicus presbyter adscribatur presbyterorum Carthaginensium numero et nobiscum sedeat in clero, luce clarissima confessionis. inlustris et uirtutis ac fidei honore sublimis: qui hortatu suo gloriosum martyrum numerum lapidibus et flammis necatum ante [*]( 1 scitis Q isdem Qv 2 menssurnas LN, mensuras P, menaurae C, mensu.ras B aequantis NlB, aequitas LI, aequitatis C, aequales P quantitalibus N, quantitabus R sensuri C 3 pro-nectis ex prouerbis C corroboratus L in ullo R 4 uidere C 5opto ... ualere om. CLB desideratissimi P1 6 ualere] add. MQ: emendauit iustinus. — Ad (Explicit ad CP) clerum et (om. C) plebem do Celerino confessore lectore ordinato explicit (om. CP) OLNPQB. — ) [*](Epist. XL. — Incipit (ad clerum et plebem add. B) de Numidico confeasore (confessorea T, om. CB) presbytero ordinato BOLPRT. — 8 presbiter L diaconis ClB 9 ac desiderantissimis om. B 10 nobis 01 frater T et om. B 12 admonitiones C et instructus C, et structos B 13 presbiterii C, presbyteri B carthaginensis B, cartagine mensis C, carthaginiensium Tv 14 in nobiscum T, nobis Cum P luce] luceat C confessione C sed e in ras. corr. 15 inlustris CB, uestrae LP, in uris T, eminens B in ras. et] ac C . ortato C 16 gloriosum BLPTV, copiosum CRv martyrum BORTV, martyrem LP numerum B V, numero C, uerum BLPT necatum CB, paene necatum V, necatus BPT, negatus L ante] ad te B d s. I. )

586
se misit quique ad uxorem haerentem lateri suo igne crematam simul cam ceteris, sed conseruatam magis dixerim, laetus aspexit. ipse semiustilatus et lapidibus obrutus et pro mortuo derelictus, dum postmodum filia sollicito pietatis obsequio cadauer patris inquirit, semianimis inuentus et extractus et focillatus a comitibus quos ipse praemiserat remansit inuitus. sed remanendi, ut uidemus. haec fuit causa ut eum clero nostro Dominus adiungeret et desolatam per lapsum quorundam presbyterorum nostrorum copiam gloriosis sacerdotibus adornaret. et promouebitur quidem, cum Deus permiserit, ad ampliorem locum religionis suae, quando in praesentiam protegente Domino uenerimus. interim quod ostenditur fiat, ut cum gratiarum actione suscipiamus hoc Dei munus, sperantes de misericordia Domini eiusmodi ornamenta conplura, ut redintegrato ecclesiae suae robore tam mites et humiles faciat in consessus nostri honore florere. opto uos, fratres carissimi ac desiderantissimi, semper bene ualere. [*]( 1 seom. BB emisit BT quisque TL ad u. haerentem] uxorem adhaerentem CRv igne crematam LP, omi crematam BIt, conerematam CTv, incrematam fort. 2 sed scripsi, et BLT, vel CB, om. Pv n 3 semiustulatus v, mastalatas T, ustulatus B, sam iastolatas C et lapidibus] lapidibus B et pro] pro CB mortno propemodum relictas r 4 dum om. C, Denique cum V filiae sollicitado C 5 inquirit] inquid BT retractas V teste Oxon. focilatns LPBT, aix focillatas V, uix refocillatas V teste Oxon., refocilatas C, refocillatur v a comitibus om. BT 6 ipsa exipse C premisit C inaictus Bv at C 8. 1. 7 adiungere T 8 desolam B per lapsum om. V presbjteroram nostrorum CPRV, prb nostroram L, presbyteram nostram T, presbiteris arm B, presbyterii nostri Manvtius 9 copiam cum CB adornarit B, adoraret R promouetar C\' T 10 dns B, tempus cod. Beneuentanus religionis] regionis Bv 11 praesentia CP 12 ut om. BGT suscepimas C, suscipimas T 13 sperantem BT, separantes C1 corapluria LP, cum plarimi T 14 ut] nit B redintegratos C, retintegrato P roboret ac mites C (c ex m corj.) mitis et humilis BLT 15 in om. C cossessus R, concessas T, consessu V, consensas LP, confessus B, confusus C opto ... ualere om. BCLPT. - De (Explicit de P, Ad clerum et plebem de B) Nnmidico confessore (om. B) presbjtero ordinato explicit (explicat L, om. P) lJLPBT, Explicit te (de m.,2) ordinato de (exp. m. 2) Numidico pres C. —)

587