Retractationum

itemque in eodem ubi dixi: nec auem quadrupedem memini, quia non uidi, sed phantasiam tamen facillime intueor, dum alicui formae uolatili, qualem uidi, adiungo alios duos pedes, quales itidem uidi, haec dicens non potui recolere uolatilia quadrupedia, quae lex commemorat. neque enim conputat in pedibus duo posteriora [*](7 De trin. XI, 5, 9 12 De trin. XI, 10, 17 16 Leu. 11, 20 ) [*]( 1 aedidi P, ededi Sl a capite (a alt. ex i corr.) C, accipite D1 aepistulam C1D1M, epistolam cet. 2 aurilium Dl kartaginiensis BEO, karthaginiensis N, carthaginensis FJRSV aecclesiae D 3 quo] qua D2Q, cui R pro (om. logo) H accedisset DXV, accedissent C1 4 mea] ea HlORa (mg.), in ea a cogitatione (0 in ras., gi s. l. m. 2) C noluissem 0 conpellente caritate CD, caritate conpellente cet. v 5 fecisse D1 7 quodcirca R damare (om. id) H alienari. C est om. BFGNS eum] meum R, illud B 8 amorem] morem D2EOPVa, amare BFGNS quod BFGHN eum ClDl fruendo (tl ras.) CD 9 se om. 0 alienarG R 10 creaturis O\'Dl ut] et C creature ClDl, creatori B 11 fruens (e in ras.) D 12 ne 01 auem] om. BCDXFB, solem GNS2 mg. quadrupedem] nec q. M7 13 fantasiam BFHQRS, phantasia D tamen C1D1ER, talem cet. v facillime* CM intuor P1, intue*or (r ras.) F, intueri N alicui (licui m. 2 in ras.) C, alicuius R uolatilem CD1, uolatilę R 14 adiunxi S2 pedes om. C1D1R quales itidem] qualem s∗it∗idem C, qualem sit idem H, quale sit idem D 16 enim] e. lex H, e. non Ql computantur EFGM2NQS, comparantur B, non putantur D1 in pedibus comparantur B 16 pedi∗∗bus E , )

[*]( (3)) In duodecimo uelut expositio uerborum apostoli, ubi ait:

omne peccatum, quodcumque fecerit homo, extra corpus est, non mihi satisfacit, nec sic puto intellegendum, quod dictum est: qui autem fornicatur, in corpus proprium peccat, tamquam ille hoc faciat, qui propter adipiscenda ea, quae per corpus sentiuntur, ut in his finem boni sui ponat, aliquid agit. hoc enim longe plura peccata conplectitur quam illa fornicatio, quae concubitu perpetratur inlicito, de qua locutum, cum hoc diceret, apostolum apparet.

Hoc opus excepta epistula, quae postmodum ad eius caput 15 adiuncta est, sic incipit: Lecturus haec, quae de trinitate disserimus.

Per eosdem annos, quibus paulatim libros de trinitate 20 dictabam, scripsi et alios labore continuo interponens eos [*]( 5 De trin. XII, 10, 15 6 I Cor. 6, 18 12 Retract. I, 18, 9. Serm. 162 ) [*]( 1 lucustae Ml locustae saliunt] locuta es aliud R edicit GSl mundus El 2 immodis Hl uolatibus C 3 sunt om. H scarabaei C modi P2 s. l., mundi Fl 4 in om. F 5 uelut (ut s. I.) V, uelud 01, i uero 0 8. I. 6 omnem 01Dl quoquumque Cl, quocumquae D1, quodque HI post homo add. M1 s. I.: peccatum 7 satisfacit (a alt. in ras.) M, satisfecit R 8 quod] qutt ex quur corr. H fornicantur C1D1 proprium corpus BR, corpus suum 0 9 peccati F ille om. Dl 10 adhipiscenda N sentiuntur (pr. nt m. 2 in ras.) D, sensiuntur Qr, al. sequuntur a in mg. in 02 s. 1. 11 bonis inponat (om. sui) E post ponat add. P2 s. l. cu plus a peccato R 12 forni*catio C concnbito DlV, concupito 01 13 inlecito V loquutum EHP dicerit ClDl 14 epistula ClH, aepistula Ml, epistola cet. modum (om. post) N 15 lectorus D1 16 disseruimus Ba, discerimus Ql 17 num. om. BFNPQ, XVI v 18 consenso Cl, consu D1 aenangelistarum C quatuor C, II. N 19 libros] in 1. E 20 labore om. Fl, labore* (s ras.) CD eos] eos libros H )