Itaque incidi in homines superbe delirantes, carnales nimis et loquaces, in quorum ore laquei diaboli et uiscum confectum conmixtione syllabarum nominis tui et domini Iesu Christi et paracleti consolatoris nostri spiritus sancti. haec nomina non recedebant de ore eorum, sed tenus sono et strepitu linguae; ceterum cor inane ueri. et dicebant: "ueritas et ueritas" et multum eam dicebant mihi et nusquam erat in eis, sed falsa loquebantur non de te tantum, qui uere ueritas es, [*](16] cf. II Tim. 2, 26 (I Tim. 8, 7. 6, 9). 22] cf. I Io. 2, 4. ) [*]( 1 pie biberat] praebiberat mo 3 ueredicum W non me] nomine Y 5 et uidere] ut uiderem BPQ edd., ut uidere F comptam (mp in ras. m. 2) 0, confertam S, confectam GM% VW, confictam M1 6 incensu F, in excessu W succensu F 7 e*go (r ras.) P 8 posse O1 9 adtendi* (t ras.) F 10 mihi est BPb dignitate F 11 comparem CP1, comparerem M1, comparare W _12 in interiora V uerum tamen] uerum autem CGHMOV, u. ***** aut (tamen eras.) F 14 et] sed H turgi*dus (n ras.) W factu M 15 Incidi itaque edd. dilerantes S, delerantes C\'FIW carnales] et c. BPQ edd. 16 loquaces (om. et) Q s *ore (m ras.) W laquaei S uiscu Q 17 cornmixtionê W, commyxtione GO1 et domini] sed et d. BPQ 18 paraclyti SW, paracliti B FGHMOiPQV nostri] om. M 19 nomina] omnia BPQ, enim omnia b recebant V1 tenui CFGMQV sonu FIW etJ ex B trepitu W, 20 et ceterum mo 21 multi BPQb dicebant eam Q 22 te] om. Vpr. )
51
sed etiam de istis elementis mundi, creatura tua, de quibus etiam uera dicentes philosophos transgredi debui prae amore tuo, mi pater summe bone, pulchritudo pulchrorum omnium. o ueritas, ueritas, quam intime etiam tum medullae animi mei suspirabant tibi, cum te illi sonarent mihi frequenter et multipliciter uoce sola et libris multis et ingentibus! et illa erant fercula, in quibus mihi esurienti te inferebatur sol et luna, pulchra opera tua, sed tamen opera tua, non tu, nec ipsa prima. priora enim spiritalia opera tua quam ista corporea quamuis lucida et caelestia. at ego nec priora illa, sed te ipsam, ueritas, in qua non est conmutatio nec momenti obumbratio, esuriebam et sitiebam. et apponebantur adhuc mihi in illis ferculis phantasmata splendida, quibus iam melius erat amare istum solem saltem istis oculis uerum quam illa falsa animo decepto per oculos. et tamen, quia te putabam, manducabam, non auide quidem, quia nec sapiebus in ore meo sicuti es — neque enim tu eras illa figmenta inania — nec nutriebar eis, sed exhauriebar magis. cibus in somnis simillimus est cibis uigilantium, quo tamen dormientes non aluntur; dormiunt enim. at illa nec similia erant ullo modo tibi, sicut nunc mihi locuta es, quia illa erant corporalia phantasmata,
[*]( 11] Iao. 1, 17. ) [*]( 1 elimentis P1, aelementis BC mundi] huius m. BCFGHMOPQV edd. creaturis tuis BPQVb, creaturae tuae C 2 phylosophos G, philosoe phus W 3 summo W pulcritudo pulcrorum Q, pulhritudo pulh. F 4 o uera ueritas G tum] tu HI Y 5 suspirant V te] tue F 6 et illa-I.9 corporea] B* in ras. 7 inferebantur BCFG sol] pro te sol BOFGHMOPQVedd. 8 pulcra Q, pulhra F sed-opera tua] a om. 01 non tu] om. F, non tu a(* add. m. 2) B 9 corporea] corpora ea Błw 10 prior V 11 ipsa PQVW, ipsum b ueritas] te u. BC FSGHMO edd., in te u. PQ 12 adponebatur HIVl adduc Q 14 eram W saltim BFGMP ueri F 15 falso 01 decepta W potabam BMtPQ 17 figmenta illa edd. 18 eis] ex eis BPQ exh r auriebar CFH1 V, exaudiebar Q magis] om. V ciuus F, cibos V simillib. P1 19 cib; F, cybus W 20 ad Y 21 mihi nunc Q locutus BPQVb illa** F corporalia (al ex ea corr.) M* \' phantasma G, fastasmata M1 ) [*]( 4* ) 52
falsa corpora, quibus certiora sunt uera corpora ista, quae uidemus uisu carneo, siue caelestia siue terrestria: cum pecudibus et uolatilibus uidemus, et certiora sunt, quam cum imaginamur ea. et rursus certius imaginamur ea quam ex eis suspicamur alia grandiora et infinita, quae omnino nulla sunt. qualibus ego tunc pascebar inanibus et non pascebar. at tu, amor meus, in quem deficio, ut fortis sim, nec ista corpora es, quae uidemus quamquam in caelo, nec ea, quae non uidemus ibi, quia tu ista condidisti nec in summis tuis conditionibus habes. quanto ergo longe es a phantasmatis illis meis, phantasmatis corporum, quae omnino non sunt! quibus certiores sunt phantasiae corporum eorum, quae sunt, et eis certiora corpora, quae tamen non es. sed nec anima es, quae uita est corporum — ideo melior uita corporum certiorque quam i corpora — sed tu uita es animarum, uita uitarum, uiuens te ipsa et non mutaris, uita animae meae.