Exameron

Producant aquae reptilia dixit dominus. breuis sermo, [*]( E ) sed uehemens et late patens communem minimis et maximis naturam infundit. eodem momento producitur quine, quo [*]( F ) rana eiusdem ui operationis innascitur. non laborat in maximis deus, non fastidit in minimis. nec dolet natura parturiens delphinas, sicut non doluit, cum exiguos murices cocleasque produceret. aduerte, o homo, quanto plura in mari quam in terris sint. numera, si potes, omnium piscium genera uel minutorum uel etiam maximorum, quis polypos liustraca carabos cancros et in his innumerabilia sui generis. quid [*]( 81 A ) dicam genera serpentium, dracones adseritur Iob? nec praetermittam scorpios ranas testudines, mustelas quoque et canes maritimos, uitulos mariNosmarinos, cete inmania. delphinas, phocas, leones. quid serpentis etiam merulas, turdos, panos quoque, quorum etiam colores in auibus uidemus expressos, ut nigrae merulae, paui uerso colore dorsa et colla depicti sint, turdi aluo uarii, et cetera. quorum sibi terrae et species et nomina uindicarunt? nam prius in mari ista coeperunt [*]( B ) [*]( 3 Uerg. Aen. V 158 X 197 4 Bas. 149 A (63 C) 16 Uerg. Aen. V 822 ) [*]( 1 pedis (i ex e) CG 2 lauitur C (b N. ụ M3) 3 carinis n (-na tn.3 C) 6 infundit CGN\' infadit cet. ballena શ(1 pr. eras.) 7 nascitur શ\'\' 8 dolet njf et m1 S doluit S m2 N\'B 9 delHnaa libri 11 omnia N 12 polypoa M polipost CP et (t exp.) C polipos cet. lio- atracaaertpM (cf. μαλαϰύστραϰα Bas. 149 C (64 A)) lith. ostriota CP Itthoaariota C (m2 litoatructaa) clitos triata F litostructa 9t (-as m2) M\' litositrocta શ\'\' (m2 lithosaitrotos) lithostrata Jf.S\' litos ostriotaa tructas B 15 scnrpioe C (corr. m3) P 16 cete MS coeti II (coetę m2 (?) coetae B caete N\' (a eras. શ) delphinas C delfinas cet. 17 foncas 11 (n eras. C, cxp. CF) focas N merulos S (a N. o m2) -BrM.c. 19 nigrae DtM. Mttd. nigri cct. meruli B uerso 11 diuerso C m2 N depicti MS depicta n picti N\'B 20 sunt NM\'B aluo 3f5 albo cet. terrae et 11 terrae N )

serpentis fluminibus, siquidem aqua prior animarum uiuentium reptilia diuino nutu imperata produxit.

adde hanc gratiam, quod ea quae timemus in terris amamus in aquis. etenim noxia in terris in aqua innoxia sunt atque ipsi angues sine ueneno. leo donauerit in terris, dulcis in fluctibus. muraena. quam ferunt aliquid habere noxium, esca pretiosior est. rana horrens in paludibus, decora in aquis omnibus [*]( c ) fere praestat alimentis. plura si qui stultus cognoscere, a diuersis locorum piscatoribus quaerat; nemo enim potest omnia conprehendere. canes sane et in mari caue, quos et in ecclesia molestos esse et cauendos apostolus docet dicens: cauete canes, cauete malos operarios. mustelae grauis in terris odor, in aquis seruari. terrena se nouit uindicta faetoris ulcisci, haec non minorem habet gratiam capta quam libera. neque te inhonoratum nostra[*]( D ) prosecutione, thymalle, dimittam, cui a flore nomen inoleuit. seu Ticini unda te fluminis seu amoeni Athesis unda nutrierit, flos es. denique sermo testatior quod de eo qui gratam redoluit suauitatem dictum facete sit: aut piscem olet aut florem ; ita idem pronuntiatus est piscis odor esse qui floris. quid specie tua gratius, quid suauitate iocundius, quid [*]( 12 Philipp. 3, 2 16 cf. Ael. H. A. XliII 22 et Auson. Mosella 97 et 115 ) [*]( 5 post ueneno add. IIB esse non poasunt; uix credibile Ambroisium scripsisse <qui in terris sine ueneno> esse non possunt 6 aliquid (d N. M.) M.3 C m2 CP 8 qui N quid 11 quia m3 C m2 GPશS 11 ecclesiam CjPF 14 faetoris શM\'B foetoris શ\'S fetoris cet. 16 thymalle C (1 pro e.cp. Mt3) P thimale C thimallem V tymalle N\' tymelle B thimalle MS demittam C (corr. m3) a* C, a N. M. J\', OM. G, fort. ab 17 undat et C\'F unda te (e add. m2) et P unda te $t C (u e.c m. e pr. m2 SB i) athesis G m2 tate\'sis S tesis B (tM quo amoena) atesis G m1 cet. nutrinerit M 18 es MS est cet. 19 redolebitશ M\' redoleuit N\' dictu CP facete sit MS facite sit શM\' facetisit N\' facessit CGPB fecissft r 20 odoris sequi n 21 iocoadias CM iacandiaa N\' )

odore Petri? quod mella fraglant, hoc tu corpore tuo spiras. quid loquar coruorum, quid etiam luporum [*]( E ) reuocauit? nescit hos lupos agnus timere. tanta est aquarum gratia, quarum uitulos fugiunt et leones. ut his propheticum illud mentis de ecclesiae sanctitate iure conueniat: dominus lupi et agni simul pascentur, leo et bos simul paleas manducabunt. Decnec mirum, quandoquidem etiam in ecclesia aquae illud operantur, ut praedonum abluta nequitia cum innocentibus comparetur. quid etiam purpuras memorem, quae ornant regum conuiuia, amictus inbuunt? [*]( F ) aquarum est igitur quod in regibus adoratur, aquarum est species illa quae fulget. adde porcos maris etiam Iudaeis gratos, quia nihil est commune, quod non aqua abluat, et ideo communes eos sicut in terra editos aestimare non possunt.