Exameron

quanta deinde domini prouidentia est, ut ubi mollior fructus, ibi folii crassitudo ualidius tegimentum tuendo deferat pomo, quod uidemus in fructu ficulneae. delicatiora itaque ualidioribus munienda sunt, ut et ipse dominus per Hieremiam docet dicens: sicut ficus istas bonas recognosam translatos Iuda, quos emisi [*]( 13 Bas. 112 CD (47 D; 19 Bas. 112 D (47 DE) 23 Hier. 24. 5 ) [*](1 posset CP et (corr. m2) G uarietatem C (e alt. tn ras.) 6 uinorum U\'MS humorum 91 (h 8. M.) cet. aspera pomorum om. CP asperitates G s. u. m2 (in quo sucis m2 8. u. post dulcibus) asperitates pomorum V 10 aperte C 14 quocuntnr CP et ml G cocuntur G m2 9iM\' coquuntur cet. et testis et II testis et N\' testis aut MSB 16 nuculei CM et (u alt. eras.) S nuchlei P (h eras.) nuclei cet. 17 aliter II (-tur G m2) 18 post solis add. atque nutritur N, qui om. mox tantam... nutritur (tanto ... nutritur in mg. m2 B) quanta MSB nuculeus CGM et (u alt. eras.) S nuclius P nucleus eel. 19 pronidentia est Henricus ScJienkl prouidentiae CP prouidentie G (-ia m2) prouidentia cet. 20 molior C mollior (1 pr. s. fl.) GP )

de loco isto in terram Chaldaeorum in bona, et confirmabo oculos meos super illos in bona. tamquam delicatos enim uelut quodam misericordiae suae ualidiori [*]( F ) saepsit tegmine, ne teneri fructus maturius interirent. denique de ipsis etiam in posterioribus dicit: delicati mei ambulauerunt uias asperas, quibus infra ait: constantes estote, filii, et proclamate ad dominum. hoc enim solum aduersum omnes procellas atque iniurias inuiolabile tegimen, inpenetrabile munimentum est. ubi ergo teneri fructus ibi crassiora tegmina et munimenta foliorum; contra autem ubi fructus ualidiores ibi teneriora folia, ut malus arbor docet. [*]( 57 A ) pomum enim ualidius non multo indiget protectionis auxilio; nam ipsa protectionis crassioris umbra pomo nocere plus posset.

denique doceat nos pampinus naturae gratiam et diuinae sapientiae interna mysteria. uidemus enim ita scissum atque diuisum, ut trium foliorum speciem uideatur ostendere; ita pars media distincta est, ut nisi inferioribus haereret, separata spectantibus uideretur. ea autem ratio uidetur seruata naturae, [*]( B ) ut et solem facilius admittat et umbram obtexat. denique procerius media pars eius extenditur et in ipsa summitate tenuatur, ut plus pulcritudinis quam tegumenti praeferat. etenim brabii speciem uidetur effingere significans quod uua inter pendentes ceteros fructus habeat principatum, cui tacito quodam iudicio naturae, sed euidenti indicio innascitur species [*]( 5 Baruch 4, 26 6 Baruch 4, 27 14 Bas. 112 D (47 E) ) [*]( 1 caldeorum II 3 ualidiore B 4 saepsit MS repsit CP et ml G sepsit G m2 cet. tenere CP et (-ri m2) G 7 clamate V Carn. dum II dfii N, fort. recte 8 homines CP et icarr. omnes) G tegimen CP tecmen V tegmen cet. 10 grassiora CGPMS grossiora V filiorum C et (corr. m2) G 12 post multo s. u. m2 add. tegmine G auxilio ... protectionis om. CG, add. in mg. inf. m2 P, cf. p. 102 u. 6 14 gratia CP 15 uidimus CP et (corr. m2) G 16 specie CP et (-8 m2) G 21 pulcritudinis CGS pulchritudinem N\' pulchritudinis cet. tegimenti MSB tegumentum N\' 22 brabii 91\' bra∗∗∗ 8 (brachii m2) brauii C (i alt. eras.) cet. 23 tacito C (to in ras.) )

et praerogatiua uictoriae. secum igitur habet brabium suum, quo et munimen sibi praebetur aduersum iniurias uel aeris [*]( C ) pariter imbriumque uiolentiam et inpedimentum non adfertur ad recipiendum solis calorem, quo tepefacta alitur coloratur augetur. ficulneae quoque folium aeque prope ut pampinus quadrifida rescinditur diuisione, quod eo clarius uidetur quo maius est folium, sane non ita ut pampinus uel ora omni uel summitate crispanti. sicut enim in ficulneae folio crassitudo ualidior ita in pampino species elegantior. [*]( D ) crassitudo igitur folii proficit ad tempestatis iniuriam repellendam, interscissio ad fructus gratiam uaporandam. denique hoc genus pomi grandinem non cito, maturitatem cito sentit, quia et latere uidetur aduersus iniurias et patere ad gratiam.