Naturalis Historia

[*](Ar. VIII 1, 588b 11. 17–21. (P IV 5, 681a 35 sq.). I 1, 487b 9. 13. V 16 init. IV 6, 531a33 sq. VIII 2, 590a 28. Ael. VII 35. Athen. III 90a. schol. Nic. alex. 201.) Equidem et iis inesse sensum arbitror, quae

neque animalium neque fruticum, sed tertiam quandam ex utroque naturam[*](quadam ex utraque natura Fa) habent, urticis dico et spongeis[*](spongiis ava.S (passim)).

Vrticae noctu vagantur[*](uagantur RE2v. ag- DF. aguntur E1a)locumque[*](locum- que ego ex Ar. (μεταχωροῦσι). noctuque ll.v) mutant[*](mutantur va.H) . carnosae frondis iis natura[*](naturę et Fa) , et came vescuntur. vis pruritu[*](proritu FRa (item infra)) mordax est[*](est ego. se Fa. om. R(?)v) eademque, quae[*](quēque Fa) terrestris urticae. contrahit ergo se quam maxime rigens ac praenatante pisciculo frondem suam spargit conplectensque devorat. alias marcenti similis[*](marcenti similis v.-tis simili (-lis R2J) ll. J. cfr. n. luc. p. 25) et iactari se passa fluctu algae vice, contactos[*](contractos FRava.B) piscium[*](pisces va.S) attrituque [*](attrique R1.-itūque R2) petrae scalpentes[*](scalpentis ll.S) pruritum invadit. eadem noctu pectines et echinos per ... quaerit[*](per... quaerit ego. perquafrit DE1.-afit F.-ā frit d.-am a. perquirit R(?)E2v.fort. percutere quaerit; de dictione cfr. VIII 214) . cum[*](cum om.a. dum va.S) admoveri sibi manum sentit, colorem mutat et contrahitur. tacta[*](tracta FdT.om.a) uredinem mittit[*](an emittit (vel remi-)? cfr. XXXI 124) , paulumque si fuit intervalli, absconditur. ora ei[*](ei v. et ll) in radice[*](in radice v.-ces ll. an iuxta radices? (ἐν μέσῳAr.)) esse traduntur, excrementa per summa tenui fistula reddi.

[*](Ar. V 16, 548a 32 sq. 548b10–13. 15–18. cfr.pl.XXXI 123–125.) Spongearum[*](spon- giarum ll. v. a.S(D)) tria genera accepimus: spissum ac [*](uncos ego posui) praedurum et asperum tragos [id] vocatur, spissum[*](minus spissum B) et mollius manos[*](manos (-nus R2a) ll.B(S). -non C. magis v) , tenue densumque, ex quo penicilli, Achillium. nascuntur omnes in petris, aluatur conchis, pisce, limo. intellectum inesse iis apparent, quia, ubi avulsorem[*](auul- sorem (RDE?)v.-sorum Fa.an auolsurum? (auulsoris vox soli-taria incertae fidei fort. removenda erit e lexicis)) sensere, contractae multo difficilius abstrahuntur; hoc idem fluctu pulsante faciunt.[*]((4) Ar. V 16, 548b 19–22. 24–30.) vivere esca manifesto conchae minutae in

iis repertae ostendunt. circa Toronen[*](tyronē a) vesci illis avulsas [*](dist.FaMüller em. IIp. 5) etiam aiunt et ex relictis radicibus recrescere in petris; cruoris quoque inhaeret colos, Africis praecipue, quae generantur in Syrtibus. maximae fiunt manoe[*](mane a. -ncae (-nae B) va.S), sed mollissimae circa Lyciam, in profundo autem nec v.entoso molliores; in Hellesponto asperae, et densae circa Maleam. putrescunt in apricis locis, ideo optimae in gurgitibus. viventibus idem qui[*](idem qui ll.G. -mque dTzv. item- B. cfr. Ar.) madentibus nigricans colos.[*](Ar. ib. 30–549a 6.) adhaerent[*](adhaerent v. -herens ll) nec parte nec totae; intersunt enim fistulae quaedam inanes quaternae fere aut quinae, per quas pasci existimantur. sunt et aliae, sed superne concretae. et subesse membrana quaedam radicibus earum intellegitur. vivere constat longo tempore. pessimum omnium genus est earum quae aplysiae[*](aplysiae v ex Ar. -yciae RE.-ytiae r) vocantur, quia elui[*](elui B. flui R. fluuii r. erui v) non possunt; in quibus magnae sunt fistulae et reliqua densitas spissa.

Canicularum maxime multitudo circa eas urinantes gravi periculo infestat. ipsi ferunt et nubem quandam [*](quandam animalium z) crassescere super capita, animali[*](animali ll. -alium dTv(H). -al id D.om.zG. (loc. corr.; fort. planorum piscium delenda: cfr.§ 153 extr.)) planorum piscium similem , prementem eos arcentemque a reciprocando, et ob id stilos praeacutos[*](praeacutos (DE?)v.-to FRa) lineis adnexos habere sese, quia nisi[*](nisi R(?)v. nihil r) perfossae ita non recedant[*](recedunt a) , caliginis et pavoris, ut arbitror, opere. nubem enim et nebulam, cuius nomine id malum appellant, inter animalia haut[*](aut Fa) ulla[*](ulla ll. ullam G. ultra zv. (intellege: haut ullo in genere animalium; cfr. III 1 et XVII 215 nullis animalium)) conperit quisquam. cum[*](cum R2e eorr. S. ut r. at Tz. at cum v) caniculis atrox dimicatio. inguina[*](in quina a) et calces omnemque candorem corporum appetunt. salus una in adversas eundi

ultroque[*](ultroque v. utr- (in utr- R2) ll) terrendi[*](terrendi R(?)v.-eni r), pavet enim hominem aeque ac terret, et itasors[*](ita fors ego. in (in E1) frons DFE1a. frons RE2. fors v) aequa[*](aqua a. aeque R) in gurgite. ut ad summa aquae ventum est, ibi periculum anceps adempta ratione contra eundi, dum conetur[*](an conatur?) emergere[*](emergere av. /// em- R. rem- r), et salus omnis in sociis. funem illi religatum ab umeris eius trahunt[*](trahunt Rv. tradunt r) ; hunc dimicans, ut sit[*](sit R2Ev. si r) periculi signum, laeva quatit, dextera adprehenso stilo in pugna est.[*]((9.10) cfr. Ar. IX 48, 631a 30.— (14) cfr. Ar. IX 37, 620b 33.) modicus alias tractus[*](tractus v.-ctatus ll.S); ut prope carinam ventum est, nisi praeceleri vi repente rapuit[*](rapuit (sc. tractus) ll. -piant v. -piat H. -piunt J) , absumi[*](absumi Rv. ads- r) spectant[*](spectant Rv.-at r) . ac saepe iam subducti e manibus auteruntur, si non trahentium opem conglobato corpore in pilae modum ipsi adiuvere. protendunt quidem tridentes[*](tri- dentis ll.S) alii, set monstro[*](monstri azva.G) sollertia est navigium subeundi atque ita e tuto proeliandi. omnis ergo cura ad speculandum hoc malum insumitur.