Naturalis Historia
Pliny, the Elder
Pliny, the Elder, creator; Mayhoff, Karl Friedrich Theodor, 1841-1914, editor
[*]((10–15) Ar. V 9, 542b 32. 10, 543a 19–27. Athen. VII 312de. Ael. I 50. IX 66. cfr. Pl. XXXII 14.—) Murena quocumque mense parit, cum ceteri pisces stato pariant. ova eius citissime crescunt. in sicca[*](sicca DF2R1dD. -ccola F1. -cco rv) litora elapsas[*](litora elapsas DFD. -re (-ra d) lapsas (-sus R) rG. -re ela- v) vulgus coitu serpentium impleri putat. Aristoteles zmyrum[*](zmyrrū F. zmirum a (item 14). smyr- Brot. myr- G) vocat marem qui generet; discrimen esse quod murena varia et infirma[*](infirma F2E2v. in for- r) sit, zmvrus unicolor et[*](et ego. om. ll. v. (Ar.καὶ ἔσωθεν καὶ ἔξωθεν)) robustus dentesque et extra os habeat. in Gallia septentrionali murenis omnibus dextera in maxilla septenae maculae ad formam septentrionis aureo colore fulgent, dumtaxat viventibus , pariterque cum anima extinguuntur.[*](Sen. de clem. I 18, 2. de ira III 40, 2. Dio LIV 23, 2. Tertull. de pallio 5. — (24) cfr. Col. VIII 17, 2.)[*]((1) Verrius fr. 4 Egger. Isid. 27, 15. —) invenit in hoc animali documenta[*](docimenta Fa) saevitiae Vedius Pollio, eques Romanus ex[*](et a) amicis[*](amici Fa) Divi Augusti, vivariis earum inmergens damnata mancipia, non tamquam ad hoc feris terrarum non[*](non R(?)v. om. r) sufficientibus, sed quia in alio genere totum pariter homi- [*](an gu- statu? cfr. X 185. XV 132. XXIV 18 et nota ad XXIII 59, de mendo VII 64. XXVIII 90. XXV 135) nem distrahi spectare[*](spectari F1G) non poterat. ferunt aceti gustu praecipue eas in rabiem agi. tenuissimum iis tergus[*](tercus F. ste- ad), contra
anguillis crassius[*](grassius FR1), eoque verberari solitos tradit Verrius praetextatos et ob id multam[*](multa R) iis dici[*](dicit va. H) non institutum[*](institutum (coni. H) D. -tam R(?)v. -ta r).[*]((5)Ar. Y 540b 17. — (10) Ar. VIII 2,591a 9. 591b 8. 25; P IV 13. 696b 26. — (11) Ar. I 11, 492a 27. III 1,511a 4. II 13 extr. VI 10 init.; G III 3 init. —) Planorum piscium alterum est genus, quod pro spina cartilaginem habet[*](habetur ut a. -etur F1) , ut raiae[*](raiae B. rapae DF2Ev. trapę r), pastinacae, squatinae, torpedo et quos bovis, lamiae, aquilae, ranae nominibus Graeci appellant. quo in numero sunt squali quoque, quam- [*](grege F. -gē a)[*](seladie Ra)vis non plani. haec Graece in universum σελάχη appellavit Aristoteles primus[*](primo E2D) hoc nomine[*](nomine eis (DER?) v. -mine F. -men adT)iis inposito[*](inposito nos F2E2in ras. v. -sit (-ssit R) onus DF1R. -suit onus adT). nos distinguere non possumus[*](possumus F2Ev. -ssum r) , nisi si[*](si om.adva.S) cartilaginea[*](cartilaginea C. -na ll (passim)) appellare libeat. omnia autem carnivora sunt talia et supina vescuntur, ut in delphinis diximus, et cum ceteri pisces ova pariant, hoc genus solum, ut ea quae cete appellant, animal parit, excepta quam ranam vocant.
[*](Ar. II 14 extr. Ael. II 17. cfr. Pl. XXXII 2. 139. Lucan. VI 675. —) Est parvus admodum piscis adsuetus petris, echeneis[*](echinus ava.B) appellatus. hoc carinis adhaerente naves tardius ire creduntur, inde nomine inposito. quam ob causam amatoriis quoque veneficiis infamis est et iudiciorum ac litium mora, quae crimina una laude pensat fluxus gravidarum utero sistens partusque continens ad puerperium. in cibos [*](dist. J ex Ar.)tamen non admittitur[*](ar- bitratur F2ava.J) . pedes eum habere arbitrantur, Ari- [*](lac. ego indicavi; ex- cidit infitias) stoteles ... it apposita[*](it apposita F1. ita pos- rv. id appos- dT) pinnarum[*](pen- narum a (passim)va.G) similitudine.[*](Mucian. fr. 20 Brunn. — cfr. Herod. III 48. Diog. La. I 7, 2.) Mucianus muricem esse latiorem purpura, neque aspero[*](spero F1a) neque rotundo
ore neque in angulos prodeunte rostro, sed sicut[*](sic??? ego. sic E1aJ. si DF. /// R1. simplice R2E2v(D)). -ci (del. concha) F2) concha utroque latere sese colligente. quibus inhaerentibus plenam venti[*](uenti ego. -tis ll. v. cfr. vol. IV p. 494 med.) stetisse navem Periandri portantem[*](periandri portantem ego. portantem periandro (peli- a) ll.J. -tem a peri- H. -tem nuncios a (ow.R2) peri- F2R2v(D)), ut castrarentur , nobiles pueros[*](pueros U 190. -ri ll. v) ; conchas, quae[*](quae adTz. que quae R(?)B. que r. cfr. § 144. 146 al.) id praestiterint, apud [*](semipedalis Plin. XXXII 3)Cnidiorum[*](gnidiorum F2Rva.S. ign- F1a) Venerem coli. Trebius Niger pedalem esse et crassitudine[*](grassitudine FR1. gross- a) quinque digitorum, naves[*](nanes Eav. ina- r) morari; praeterea hanc esse vim eius adservati in sale, ut aurum, quod deciderit in altissimos puteos, admotus extrahat[*](extra F1R1a).[*](Ar. VIII 30, 607b 11. 20. 17. Ael. XII 28. Plut. SA 33, 981f. —) Mutant colorem candidum menae[*](menae DFRH. hieme Ea. in hi- dT. hieme menae v) et fiunt aestate nigriores. mutat et phycis, reliquo tempore candida, vere varia. eadem piscium sola nidificat ex alga atque in nido parit.
[*](Ar. IV 9, 535b 27. Ael. IX 52. — (17) Ar. IX 37, 621a 4. —) Volat sane perquam similis volucri[*](uolat hirundo d2v. at cfr. 16. 17 et § 145) hirundo[*](hirundo ego. -dini ll. v) , item miluus[*](miluus R2E2v. -lus d2in ras. -lis r), subit in summa maria piscis ex argumento appellatus lucerna, linguaque ignea[*](ignea Eav. lig- R. lineam d.om.DF) per os exerta tranquillis[*](tranquillat (transq- F) Fda) noctibus relucet. attollit[*](attollit ll. C (J).-it cornuta v (S)) e mari sesquipedanea[*](sesquipedania a. -alia zva.G) fere cornua[*](cornuta aC) quae[*](que F.an qui (sc. piscis)?) ab iis nomen traxit. rursus draco marinus, captus atque inmissus in harenam, cavernam sibi rostro mira celeritate excavat.