Naturalis Historia

[*](Diosc.V 175. Marc. 5, 6. 10, 75. Celsus I 3 (p. 20, 22). Pl. iun. 79, 21. 20, 16.) Cretae plura genera. ex iis Cimoliae duo[*](duae h.cfr. § 191.) ad medicos[*](medicos usus U 788. cfr. XXII 163.) pertinentia, candidum et ad purpurissum[*](purissum V.) inclinans . vis utrique ad discutiendos tumores[*](tumores et dhv.a.S.), sistendas fluctiones aceto adsumpto. panos[*](pannof B.) quoque et parotidas cohibet et lienem[*](lienem BdS. lenam V. lichenam h. -nas v.) inlita[*](inlita Bv. -tam V.) pusulasque[*](puftulafque Bv.a.H.), si vero aphronitrum[*](aphronitrum hv. afon- B. ad afon- Vd.)

Est et alius Cimoliae usus in vestibus. nam Sarda, quae adfertur[*](adferior R.) e Sardinia, candidis tantum adsumitur, inutilis [*](inutilif- fima (om. uersicoloribus et est uilissima) B.) versicoloribus, et[*](an ea pro et?) est vilissima[*](uilissima R(?)G. util- VdThv.) omnium Cimoliae generum, pretiosior Umbrica et quam vocant saxum. proprietas saxi quod crescit[*](crefcit Bv. gres est d. tres quod est r. est h.) in macerando; itaque[*](itaque ego. atque ll.v.) pondere emitur, illa mensura. Umbrica non nisi poliendis vestibus adsumitur. neque enim pigebit hanc quoque partem adtingere, cum lex Metilia[*](metilia B2RBrot. -t//llia B1. -tella Vv. -talla dh.) extet fullonibus dicta[*](dictam B.), quam C.[*](C. B1dv. G. B2 e F. /// V.om.R.) Flaminius L. Aemilius censores dedere ad populum ferendam.[*](Isid. XVI 1, 6. Th. lap. 62. 64.) adeo omnia maioribus curae fuere. ergo ordo hic est: primum abluitur vestis Sarda, dein sulpure suffitur, mox desquamatur[*](diffqua- matur B2.) Cimolia quae est coloris veri. fucatus enim deprehenditur nigrescitque et funditur sulpure,veros[*](uerus Vh.) autem et pretiosos[*](pretiosus Vh.) colores[*](colors V1. -los is V2.) emollit[*](emolit V. id (pro et) B.) Cimolia et quodam nitore exhilarat contristatos[*](contriftatof Bv. -iblatus VdT. -ibulatus Rh.cfr. Isid.) sulpure. candidis vestibus saxum[*](saxum v. -xo ll.) utilius a[*](a v. ac ll.) sulpure, inimicum

[*](Isid. XVII, 6.—(Seneca ep. 108, 32).—(cfr. Suet. de gramm. 13).) Alia creta argentaria appellatur nitorem argento reddens, set[*](set ego. &B. est et rv.) vilissima qua circum praeducere ad victoriae notam pedesque venalium trans maria[*](maria BS. -ri V. -re RdThv.) advectorum denotare instituerunt maiores; talemque Publilium[*](publilium BVS. publium RdThG. plocium v.)Anti- ochium[*](antiochium D.cum O Jahnio. lochium ll.S. lucilium hBrot. del. v.), mimicae[*](mimicae om.V.) scaenae conditorem, et astrologiae consobrinum eius Manilium[*](man-lium v.a. H. om.V.) Antiochum[*](anthiocum B. man- V.), item grammaticae Staberium[*](ftaberium BdTv(H). ē tab- V. tiab- R. tab- B.) Erotem[*](protem B.) eadem nave advectos videre proavi[*](pro auif. & B.). [*](Seneca de tranqu. an. 8, 6.)

sed quid hos referat[*](refero aliquo v.a.S. om.V. honorem V.) aliquis[*](quis R.), litterarum honore commendatos ? talem in catasta videre Chrysogonum[*](chrysogonum dhv. -gorum B. grisogonum R. -gosium V.) Sullae[*](fylle B.), Amphionem Q.[*](Q. Rdhv. que B. quinti V.) Catuli, Hectorem[*](hectorem D cum U 789. rect- ll.S coll. XXVIII 56. inter- fectorem dT. -fectorem, Heronem v. Heronem Bas.) L. Luculli, Demetrium Pompei, Augenque[*](augemque B.) Demetri, quamquam et ipsa Pompei credita est, Hipparchum[*](hipparchum Bv. hillarcum r.) M. Antoni, Menam et Menecraten[*](menecratem (-egr- V) VRdhv.a.S(D).) Sexti Pompei aliosque deinceps, quos enumerare iam non est[*](est e d(?)v.a.S.), sanguine Quiritium et proscriptionum licentia ditatos[*](ditatos Rdv. dila- B. dica- h. dicta- V.). hoc est insigne venaliciis gregibus[*](grecibuf B. graec- V.) obprobriumque[*](ob- probrium (-opri- V) qui B1Vd.) insolentis fortunae. quos[*](quos d2in ras.hU 789. quod ll.G(J). qua v.) et nos[*](et nos om.h. elnus V.) adeo potiri rerum vidimus, ut praetoria quoque ornamenta[*](ornamenta dhv. -to B. -ti r.) decerni[*](decent B.) a[*](a Bv. om. r.) senatu iubente

[*](cfr. Plin. III 78. V 42. Solin. 23, 11. Vitruv. VIII 4, 24.) Praeterea sunt genera terrae proprietatis[*](propietatif B1.) suae, de quibus iam diximus, sed et hoc loco reddenda[*](3,78) natura[*](natura Bd2in ras.v. -rae r.): ex Galata insula et circa Clupeam Africae[*](africae Bv. ericae r.) scorpiones[*](5,42) necat[*](fcorpionif B.), Baliaris[*](baliaris S. balea- hv. ballia- R. bellia- V. galla- B.) et Ebusitana[*](ebufitana (-naf B) Bv. bu- r.) serpentes.

Lapidum natura restat, hoc est praecipua[*](praecipuam eorum V.) morum insania, etiam ut gemmae[*](gemma VR.) cum sucinis atque crystallinis murrinisque sileantur[*](silentur VR.). omnia namque, quae usque ad hoc volumen tractavimus, hominum genita causa[*](causa genita dTv.a.S. (an genita homrinum causa?).) videri possunt: montes natura sibi fecerat ut[*](ut Fröhner anal. crit. p. 19. et ll. S. ad v. cfr. XXXVII 1.) quasdam compages telluris visceribus densandis[*](denfandif Bdv(S). -do r. -das G.), simul ad fluminum impetus domandos[*](domanda R.) fluctusque[*](fluctuuf refrangendof B.) frangendos ac minime quietas partes coercendas durissima sui materia. caedimus hos trahimusque nulla alia quam deliciarum causa, quos transcendisse

[*](cfr. Plin. VIII 223.) Ingens ista reputantem subit etiam antiquitatis rubor[*](robur Vd.). exstant censoriae leges Claudianae[*](claudianae BD cum U 790. glandia rv(J coll. VIII 209).) in cenis glires[*](gliref BS. -resque (quae V1) rv.) et alia dictu minora adponi vetantes: marmora invehi, maria[*](in maria R. et maria hv.a.S.) huis rei causa transiri quae vetaret, lex nulla[*](in- ulla B1.) lata

dicat fortassis[*](fcaurii B2.) aliquis: non enim invehebantur. id quidem falso. CCCLX columnas M. Scauri aedilitate ad scaenam theatri temporari[*](temperari B2Vd.) et vix mense uno futuri in usu viderunt[*](uiderunt Bdv. -rint r.)[*](dist. v.a.S. (cfr. U 790).) portari silentio legum. sed publicis nimirum indulgentes voluptatibus. id ipsum cur? aut qua magis[*](quam magif B.) via inrepunt vitia quam publica? quo enim alio modo in privatos usus[*](ufuuf D. ufufuf B1.) venere[*](uenere BS. illa (ille V) uenere rv(D).) ebora, aurum, gemmae? aut quid om-[*](quid om.B. qui din ras.) nino diis reliquimus[*](relinquimus R(?)G.)? verum esto, indulserint publicis voluptatibus. etiamne[*](&ianne B1. ne R.) tacuerunt, maximas earum atque adeo duodequadragenum pedum Lucullei[*](luculli B2. -lle in V.) marmoris in atrio Scauri conlocari? nec clam id [*](id ll.S. illud hv.)occulteque factum est. satisdare sibi damni infecti coegit[*](egit v.a.H.) redemptor cloacarum, cum in Palatium eae[*](eae B1S. hę B2. ex rv.) traherentur. non[*](non Bv. nec r.) ergo in tam malo exemplo moribus caveri[*](caueri Bv(S). -re rBas.) utilius fuerat[*](an fuerat. at?)? tacuere[*](tacuere ll.H. quam tacere v.) tantas moles in privatam domum trahi praeter fictilia deorum fastigia